Onderliggende aannames omtrent
patiëntparticipatie en de gevolgen voor de
kwaliteit van zorg
Eindessay
Naam XX
Studentnummer XX
Vak Kritische Studies Management
& Innovatie – GW5638PM
Tutor XX
Deadline 5 juli 2020
, Inleiding
In de gezondheidszorg wordt de laatste jaren veel aandacht besteed aan het betrekken van patiënten
gedurende het zorgproces. Niet alleen het individuele contact tussen arts en patiënt wordt van
belang bevonden. Steeds meer worden Nederlandse patiëntenorganisaties gezien als belangrijke
derde partij naast zorgverzekeraars en zorgaanbieders (van de Bovenkamp, Grit & Bal, 2008). Er zijn
verschillende argumenten die pleiten voor meer participatie. Zo zouden patiënten een inhoudelijke
bijdrage kunnen leveren, wordt empowerment van patiënten verhoogd en zou zorg effectiever en
veiliger worden. Inmiddels is echter bekend dat deze beloftes omtrent kwaliteitsverbetering niet
altijd waargemaakt worden. Er is kritiek op het idee dat er altijd sprake moet zijn van
patiëntparticipatie (van de Bovenkamp, Grit & Bal, 2008).
In de literatuur zijn verschillende aannames over patiëntparticipatie te vinden. Om een beeld te
krijgen van deze veelheid aan meningen is de volgende onderzoeksvraag geformuleerd:
“Wat zijn onderliggende aannames over het betrekken van patiënten bij besluitvorming in de zorg en
wat zijn mogelijke gevolgen van deze participatie voor de kwaliteit van zorg?”
In dit essay worden deze verschillende zienswijze besproken en tegen elkaar afgezet. Allereerst
wordt de positieve kijk op participatie beschreven. Vervolgens worden de meningen van de meer
kritische auteurs uitgelicht. De verschillende aannames worden bediscussieerd en in een brede
context geplaatst door vergelijkingen of verbanden te leggen met andere sociologische literatuur,
waarna antwoord kan worden gegeven op bovenstaande onderzoeksvraag.
2
patiëntparticipatie en de gevolgen voor de
kwaliteit van zorg
Eindessay
Naam XX
Studentnummer XX
Vak Kritische Studies Management
& Innovatie – GW5638PM
Tutor XX
Deadline 5 juli 2020
, Inleiding
In de gezondheidszorg wordt de laatste jaren veel aandacht besteed aan het betrekken van patiënten
gedurende het zorgproces. Niet alleen het individuele contact tussen arts en patiënt wordt van
belang bevonden. Steeds meer worden Nederlandse patiëntenorganisaties gezien als belangrijke
derde partij naast zorgverzekeraars en zorgaanbieders (van de Bovenkamp, Grit & Bal, 2008). Er zijn
verschillende argumenten die pleiten voor meer participatie. Zo zouden patiënten een inhoudelijke
bijdrage kunnen leveren, wordt empowerment van patiënten verhoogd en zou zorg effectiever en
veiliger worden. Inmiddels is echter bekend dat deze beloftes omtrent kwaliteitsverbetering niet
altijd waargemaakt worden. Er is kritiek op het idee dat er altijd sprake moet zijn van
patiëntparticipatie (van de Bovenkamp, Grit & Bal, 2008).
In de literatuur zijn verschillende aannames over patiëntparticipatie te vinden. Om een beeld te
krijgen van deze veelheid aan meningen is de volgende onderzoeksvraag geformuleerd:
“Wat zijn onderliggende aannames over het betrekken van patiënten bij besluitvorming in de zorg en
wat zijn mogelijke gevolgen van deze participatie voor de kwaliteit van zorg?”
In dit essay worden deze verschillende zienswijze besproken en tegen elkaar afgezet. Allereerst
wordt de positieve kijk op participatie beschreven. Vervolgens worden de meningen van de meer
kritische auteurs uitgelicht. De verschillende aannames worden bediscussieerd en in een brede
context geplaatst door vergelijkingen of verbanden te leggen met andere sociologische literatuur,
waarna antwoord kan worden gegeven op bovenstaande onderzoeksvraag.
2