samenvatting zorglandschap M&S

Management en Samenwerking
HET ZORGLANDSCHAP


1 Structuur van de gezondheidszorg
 Indelen van het zorglandschap:
 Aard van de zorg
 Plaats waar de zorg wordt verleend
 Graad van specialisatie
 Doelgroep voor wie zorg wordt verleend
 Financiering
 Samenwerkingsverband
 Discipline
 …
-> er is zelden een arbitrair onderscheid

1.1 Aard van de gezondheidszorg
 Cure
= focus op genezing
Bv. oncoloog, UZ
 Care
= focus op verzorging
Bv. WZC,
 Preventie
= focus op voorkomen
Bv. Kind en Gezin

1.2 Plaats van de gezondheidszorg
 Intramuraal
= binnen muren van een instelling
 Extramuraal
= zorg buiten de muren van een instelling, hulpverlener komt aan huis
 Semi-muraal
= deels binnen en deels buiten de muren van de instelling, na behandeling meteen
weer naar huis (bv. dagopvang van bejaarden)
 Transmuraal:
 Zorg die verleend wordt op basis van afspraken overs samenwerking,
afstemming en regie tussen zorgverleners binnen en buiten de muren,
waarbij sprake is van een gemeenschappelijk gedragen verantwoordelijkheid
met deelverantwoordelijkheden
(bv. bewoner van WZC gaat naar ziekenhuis en ziekenhuis communiceert
naar WZC)
 Eerder manier waarop zorg wordt verleend
 Voorwaarden voor informatie uitwisseling over de grenzen van de zorg:

1

,  Tijd
 Communicatie skills
 Uniforme taal
 Tools
 Gemeenschappelijke verantwoordelijkheid

1.3 Doelgroep van de zorg
 Ouderen
 Kinderen
 Patiënten bij levenseinde
 Personen met een handicap
 …
 Zeer divers, subdoelgroepen
 Meer of minder specialistisch: specialisatie is goed, maar kan ook
versnippering betekenen
 Residentieel of ambulant
 Grens gezondheids- en welzijnszorg vaak moeilijk te trekken

1.4 Organisatie en financiering van de zorg
 Zelfstandige
 Loontrekkende
 Ziekenhuizen: openbaar of privé
 Multidisciplinaire samenwerkingsverbanden

1.5 Specialisatie van de zorg: Echelonnering


a) Algemeen
 Taakomschrijving
 Pas wanneer de eerste linie het niet aankan, wordt de volgende ingezet
 Hoe ‘hoger’ de lijn, hoe zwaarder het geschut




Nuldelijn
 Onbetaald

2

,  Vrijwillig
 Informele zorg:
 Zelfzorg
 Mantelzorg
 Vrijwilligerswerk
 Rol verpleegkundige in nulde lijn:
 Signaleren
 Doorverwijzen
 Communiceren
 Coördineren
Eerstelijns
 Professioneel
 Ambulant
 Rechtstreeks toegankelijk
 Generalistisch
 Breed spectrum hulpverleners
 Bv. huisarts, apotheker, thuisverpleegkundige, kinesist, psycholoog
 Rol verpleegkundige in eerste lijn:
 Thuisverpleegkundige
 Verpleegkundige in huisartsenpraktijk
Tweedelijns
 Professioneel
 Ambulant of residentieel
 (niet) rechtstreeks toegankelijk
 Specialistisch
 Bv. algemeen ziekenhuis, specialist gynaecologie, verpleegkundige op oncologische
afdeling (iets meer gespecialiseerd dan thuisverpleegkundige)
Derdelijns
 Professioneel
 Ambulant of residentieel
 Niet rechtstreeks toegankelijk
 Superspecialistisch
 Bv. universitaire ziekenhuizen, specialist in frontale kwabdementie




b) Voordelen en randvoorwaarden
 Financieel: kostenbesparend voor patiënt en/of maatschappij
 Organisatorisch: transparante en duidelijke organisatie van gezondheidszorg

3