Verklaringsmodellen 2:
HT 1: Model van pedagogische vaardigheden: Patterson:
Grondlegger = Gerald Patterson
Behandelingsprogramma gericht op ouders
Behandelingsprogramma: afdwingtheorie + 5 ouderlijke vaardigheden
1.1 De afdwingtheorie of het tirannieke proces & ouderlijke vaardigheden:
Dit is de beschrijving van een proces waardoor kinderen hun zin leren krijgen door
middel van diverse soorten gedragingen.
Dwinggedrag: zeuren, klagen, woede-uitbarstingen
Weigergedrag: ontlopen van opdrachten & verantwoordelijkheden
Eisendgedrag: onmiddellijke behoeftebevrediging willen
Dwinggedrag ontstaat uit directe interactie tss ouder & kind trainen elkaar erin
Bv: in de winkel, waar kind aanstellerig gedrag stelt om een snoepje te krijgen. Als het de
kleuter lukt, stimuleert dat hem om dat in de toekomst nog te doen. Ouder kan ook winst
maken door toe te geven, want dat stopt het gezeur.
Dwinggedrag jonge leeftijd = normaal
manier om controle op omgeving uit te oefenen
zelfbeeld en zelfvertrouwen
Exploratielust
Voordeel aan hun kant krijgen
Latere leeftijd gaat gedrag te ver corrigerend optreden/ grenzen stellen via:
Leren tolereren van frustraties
Leren uitstellen van onmiddellijke wensen
Weigeren van correctie antisociaal gedrag waardoor terrein uitbreiden
GEVOLG: Kind kleine tiran & ouders blijven toegeven + uitgesloten door peers
!!! Zowel kind als ouder verliest!!!
Drammerigheid zal nergens aanvaard worden: kind heeft niet geleerd toe te geven, te
onderhandelen, een neen te aanvaarden.
1
,!!! Niet bedoeling dat ouders vaardigheden aangeleerd krijgen, zodat kind 100% onder
controle is. 60/70% winsituaties is genoeg
Kind ruimte soms te winnen ontwikkeling eigenwaarde & controle
Storende factoren:
o Temperament kind
o Persoonlijke problemen vn ouders (psychische stoornis, zelf antisociaal)
o Gezinsomstandigheden
o Financiële problemen
o Gebrek eigen adequate ouderlijke modellen voor ouders
o Inmenging grootouders
1.2 Negatief proces:
Negatief proces = wanneer elk contact tussen een opvoeder & minderjarige uitloopt op
een wederzijdse ergernis
o Geen inhoudsniveau meer, enkel betrekkingsniveau (= macht)
o Zelf- en controleverlies opvoeder
1. De opstart: eenvoudig niet beladen vraag wordt door jongere als vijandig ervaren
2. Negatieve reactie: reageren met verwijt, weigering
3. Kickboxen: van het ene woord komt het andere zinloze discussie
4. Agressie & irritatie: bui blijft hangen, er vallen klappen
In een negatief proces gaat het niet om dwinggedrag & niet om winst!
Gevoelens van irritatie over wat wel of niet gedaan wordt overheersen
“ Een jongere die nooit luistert” gevoelens van onmacht, boosheid & ergernis
Moeilijk om positief gedrag nog te zien of aan te moedigen
2
,GEVOLG:
Een wederzijdse allergie:
o Beide vervormd beeld van elkaar
o Opvoeder verliest gezag & positie
o Machtsstrijd (niet over inhoud, wel over wie het voor het zeggen heeft)
o 2 verliezers
Opvoeder:
Opvoedingsonmogelijkheid
Onzekerheid
Verlamming
Twijfel
Jongeren:
Uitsluiting & verwerping
Rekening houden met:
Scheefgegroeide leerprocessen van de jongere:
– Missen van soepelheid
– Weinig rekening houden met anderen (zelfbescherming)
– Zwak zelfbeeld
– Diepe zelftwijfel
3
, Het 4 fasenmodel: verklaring deviant gedrag:
4
HT 1: Model van pedagogische vaardigheden: Patterson:
Grondlegger = Gerald Patterson
Behandelingsprogramma gericht op ouders
Behandelingsprogramma: afdwingtheorie + 5 ouderlijke vaardigheden
1.1 De afdwingtheorie of het tirannieke proces & ouderlijke vaardigheden:
Dit is de beschrijving van een proces waardoor kinderen hun zin leren krijgen door
middel van diverse soorten gedragingen.
Dwinggedrag: zeuren, klagen, woede-uitbarstingen
Weigergedrag: ontlopen van opdrachten & verantwoordelijkheden
Eisendgedrag: onmiddellijke behoeftebevrediging willen
Dwinggedrag ontstaat uit directe interactie tss ouder & kind trainen elkaar erin
Bv: in de winkel, waar kind aanstellerig gedrag stelt om een snoepje te krijgen. Als het de
kleuter lukt, stimuleert dat hem om dat in de toekomst nog te doen. Ouder kan ook winst
maken door toe te geven, want dat stopt het gezeur.
Dwinggedrag jonge leeftijd = normaal
manier om controle op omgeving uit te oefenen
zelfbeeld en zelfvertrouwen
Exploratielust
Voordeel aan hun kant krijgen
Latere leeftijd gaat gedrag te ver corrigerend optreden/ grenzen stellen via:
Leren tolereren van frustraties
Leren uitstellen van onmiddellijke wensen
Weigeren van correctie antisociaal gedrag waardoor terrein uitbreiden
GEVOLG: Kind kleine tiran & ouders blijven toegeven + uitgesloten door peers
!!! Zowel kind als ouder verliest!!!
Drammerigheid zal nergens aanvaard worden: kind heeft niet geleerd toe te geven, te
onderhandelen, een neen te aanvaarden.
1
,!!! Niet bedoeling dat ouders vaardigheden aangeleerd krijgen, zodat kind 100% onder
controle is. 60/70% winsituaties is genoeg
Kind ruimte soms te winnen ontwikkeling eigenwaarde & controle
Storende factoren:
o Temperament kind
o Persoonlijke problemen vn ouders (psychische stoornis, zelf antisociaal)
o Gezinsomstandigheden
o Financiële problemen
o Gebrek eigen adequate ouderlijke modellen voor ouders
o Inmenging grootouders
1.2 Negatief proces:
Negatief proces = wanneer elk contact tussen een opvoeder & minderjarige uitloopt op
een wederzijdse ergernis
o Geen inhoudsniveau meer, enkel betrekkingsniveau (= macht)
o Zelf- en controleverlies opvoeder
1. De opstart: eenvoudig niet beladen vraag wordt door jongere als vijandig ervaren
2. Negatieve reactie: reageren met verwijt, weigering
3. Kickboxen: van het ene woord komt het andere zinloze discussie
4. Agressie & irritatie: bui blijft hangen, er vallen klappen
In een negatief proces gaat het niet om dwinggedrag & niet om winst!
Gevoelens van irritatie over wat wel of niet gedaan wordt overheersen
“ Een jongere die nooit luistert” gevoelens van onmacht, boosheid & ergernis
Moeilijk om positief gedrag nog te zien of aan te moedigen
2
,GEVOLG:
Een wederzijdse allergie:
o Beide vervormd beeld van elkaar
o Opvoeder verliest gezag & positie
o Machtsstrijd (niet over inhoud, wel over wie het voor het zeggen heeft)
o 2 verliezers
Opvoeder:
Opvoedingsonmogelijkheid
Onzekerheid
Verlamming
Twijfel
Jongeren:
Uitsluiting & verwerping
Rekening houden met:
Scheefgegroeide leerprocessen van de jongere:
– Missen van soepelheid
– Weinig rekening houden met anderen (zelfbescherming)
– Zwak zelfbeeld
– Diepe zelftwijfel
3
, Het 4 fasenmodel: verklaring deviant gedrag:
4