5.1.1: Waardoor raakte Europa verdeeld in 2 ideologische blokken en waardoor groeide de
spanning tussen deze 2 blokken?
- Na de revolutie van 1917 kwam in Rusland de communistische partij aan de macht. (o.l.v
Lenin).
- Een communistische partij streeft naar een klasseloze samenleving (iedereen ongeveer even
rijk).
- Communisme (Su) is tegen kapitalisme (Vs).
- Het communisme streefde naar een wereldrevolutie: Uitbreiden van het Communisme over
de wereld.
- Stalin volgt Lenin op als leider en de SU wordt vanaf nu een totalitaire staat.
- Als je kritiek had op Stalin, dan had je een probleem en er was weinig individuele vrijheid.
- Er ontstond economische staatscontrole. (de landbouw werd gecollectiviseerd).
- Communisme was bedacht door Karl Marx.
- Dit totalitaire systeem stond lijnrecht tegenover het systeem van de VS en andere Westerse
landen, dat gebaseerd was op democratie, politieke rechten van het individu en kapitalisme.
Westerse landen Sovjet Unie
Veel Individuele vrijheid Weinig individuele vrijheid
Gelaagde samenleving op basis van Klasseloze samenleving
inkomen en bezit.
Parlementaire democratie Dictatuur van 1 partij
Kapitalistische vrije markteconomie Door de staat geleide (plan)economie
- Vijandbeeld van de SU over de VS noem je het Westers imperialisme.
- Ze dachten dat de VS het communisme wilde vernietigen en dat de hele wereld economische
afhankelijk zou worden van de VS.
- Overal moesten Amerikaanse bedrijven komen, en iedereen moest Amerikaanse producten
kopen, waardoor de Amerikanen veel geld zouden verdienen.
- Vijandbeeld van de VS over de SU noem je communistische wereldrevolutie.
- VS was bang dat de Russische dictatuur zich over de hele wereld zou uitbreiden.
- Ook in de ruimte was er een ‘gevecht’ tussen de VS en de SU (space-race).
- Vanaf 1941 werkten de SU en de VS samen in de strijd tegen de asmogendheden, ondanks
het wederzijdse wantrouwen.
- De geallieerden winnen steeds meer terrein, maar tegelijkertijd lopen de spanningen tussen
beide landen snel op.
- Aan het einde van de oorlog ontstonden er twee vraagtekens:
- 1. Hoe gaan we de vredesregeling met Duitsland regelen.
- 2. Nieuwe machtsverhouding in Europa.
, - 2 maanden (juli) na het einde van de Tweede Wereldoorlog komen de Britten, Amerikanen,
en Russen bij elkaar om te overleggen over de vredesregeling met Duitsland en het over het
nieuwe machtsevenwicht in Europa.
- Dit noem je de conferentie van Potsdam.
- Aanwezig: Truman, Stalin en Attlee.
- Hier werd het volgende vastgesteld:
- 1. Verdeling van Duitsland en Berlijn in vier bezettingszones.
- 2. Bezettingszones vormen een economische eenheid.
- 3. Vervolging van Nazi’s. (Processen van Neurenberg)
- 4. Duitsland grondgebied afstaan aan Polen.
- 5. Duitse herstelbetalingen, vooral aan Su.
- Dit leek simpel, maar er was veel onenigheid over:
- 1. Economische eenheid.
- Vs zei: Vrijemarkteconomie en economisch herstel.
- Su zei: Planeconomie en herstelbetalingen.
- 2. Machtsverdeling in Europa.
- Vs zei: Vrije verkiezingen in heel Europa.
- Su zei: Geen vrije verkiezingen die door de Su bevrijd zijn.
- 3. Duits-Poolse grens.
- Vs zei: Zoveel mogelijk naar het oosten.
- Su zei: Zoveel mogelijk naar het westen.
- In Augustus werden er 2 grote steden in Japan gebombardeerd.
- Op Hiroshima en Nagasaki.
- Directe gevolgen:
- 1. 240.000 slachtoffers.
- 2. Overgave Japan en einde Tweede Wereldoorlog.
- Indirecte gevolgen:
- 1. Toename wantrouwen tussen SU en Vs.
- 2. Wapenwedloop tussen SU en VS.
- De wapenwedloop vergroot de kans op een atoomoorlog, maar zorgt ook voor wederzijdse
afschrikking.
- Dit was het begin van de Koude Oorlog.
-
spanning tussen deze 2 blokken?
- Na de revolutie van 1917 kwam in Rusland de communistische partij aan de macht. (o.l.v
Lenin).
- Een communistische partij streeft naar een klasseloze samenleving (iedereen ongeveer even
rijk).
- Communisme (Su) is tegen kapitalisme (Vs).
- Het communisme streefde naar een wereldrevolutie: Uitbreiden van het Communisme over
de wereld.
- Stalin volgt Lenin op als leider en de SU wordt vanaf nu een totalitaire staat.
- Als je kritiek had op Stalin, dan had je een probleem en er was weinig individuele vrijheid.
- Er ontstond economische staatscontrole. (de landbouw werd gecollectiviseerd).
- Communisme was bedacht door Karl Marx.
- Dit totalitaire systeem stond lijnrecht tegenover het systeem van de VS en andere Westerse
landen, dat gebaseerd was op democratie, politieke rechten van het individu en kapitalisme.
Westerse landen Sovjet Unie
Veel Individuele vrijheid Weinig individuele vrijheid
Gelaagde samenleving op basis van Klasseloze samenleving
inkomen en bezit.
Parlementaire democratie Dictatuur van 1 partij
Kapitalistische vrije markteconomie Door de staat geleide (plan)economie
- Vijandbeeld van de SU over de VS noem je het Westers imperialisme.
- Ze dachten dat de VS het communisme wilde vernietigen en dat de hele wereld economische
afhankelijk zou worden van de VS.
- Overal moesten Amerikaanse bedrijven komen, en iedereen moest Amerikaanse producten
kopen, waardoor de Amerikanen veel geld zouden verdienen.
- Vijandbeeld van de VS over de SU noem je communistische wereldrevolutie.
- VS was bang dat de Russische dictatuur zich over de hele wereld zou uitbreiden.
- Ook in de ruimte was er een ‘gevecht’ tussen de VS en de SU (space-race).
- Vanaf 1941 werkten de SU en de VS samen in de strijd tegen de asmogendheden, ondanks
het wederzijdse wantrouwen.
- De geallieerden winnen steeds meer terrein, maar tegelijkertijd lopen de spanningen tussen
beide landen snel op.
- Aan het einde van de oorlog ontstonden er twee vraagtekens:
- 1. Hoe gaan we de vredesregeling met Duitsland regelen.
- 2. Nieuwe machtsverhouding in Europa.
, - 2 maanden (juli) na het einde van de Tweede Wereldoorlog komen de Britten, Amerikanen,
en Russen bij elkaar om te overleggen over de vredesregeling met Duitsland en het over het
nieuwe machtsevenwicht in Europa.
- Dit noem je de conferentie van Potsdam.
- Aanwezig: Truman, Stalin en Attlee.
- Hier werd het volgende vastgesteld:
- 1. Verdeling van Duitsland en Berlijn in vier bezettingszones.
- 2. Bezettingszones vormen een economische eenheid.
- 3. Vervolging van Nazi’s. (Processen van Neurenberg)
- 4. Duitsland grondgebied afstaan aan Polen.
- 5. Duitse herstelbetalingen, vooral aan Su.
- Dit leek simpel, maar er was veel onenigheid over:
- 1. Economische eenheid.
- Vs zei: Vrijemarkteconomie en economisch herstel.
- Su zei: Planeconomie en herstelbetalingen.
- 2. Machtsverdeling in Europa.
- Vs zei: Vrije verkiezingen in heel Europa.
- Su zei: Geen vrije verkiezingen die door de Su bevrijd zijn.
- 3. Duits-Poolse grens.
- Vs zei: Zoveel mogelijk naar het oosten.
- Su zei: Zoveel mogelijk naar het westen.
- In Augustus werden er 2 grote steden in Japan gebombardeerd.
- Op Hiroshima en Nagasaki.
- Directe gevolgen:
- 1. 240.000 slachtoffers.
- 2. Overgave Japan en einde Tweede Wereldoorlog.
- Indirecte gevolgen:
- 1. Toename wantrouwen tussen SU en Vs.
- 2. Wapenwedloop tussen SU en VS.
- De wapenwedloop vergroot de kans op een atoomoorlog, maar zorgt ook voor wederzijdse
afschrikking.
- Dit was het begin van de Koude Oorlog.
-
