Samenvatting Stappenplannen Materieel Strafrecht UvA

Materieel Strafrecht
Week 1: Opzet en Culpa

- Opzet met bedoeling
o Zuiver willen (handelen) en weten (welke gevolgen intreden)

- Opzet met noodzakelijkheidsbewustzijn
o Willens en wetens handelen met een primair beoogd gevolg, terwijl
een ander gevolg zeker intreedt
 Een huis in met mensen in brand steken voor
verzekeringsgeld

- Voorwaardelijk opzet
o Willens en wetens de aanmerkelijke kans aanvaarden
 Willens: aanvaarden van een gevolg (op de koop toe nemen).
Blijkt uit handelingen en uitspraken
 Aanvaarden: enkele wetenschap niet genoeg (HIV 1)
 Getuigenissen, contra-indicaties, algemene
ervaringsregels
 Indien tijdsbesef zo klein -> mogelijkheid aanvaarden
afwezig (HR Opzet)
 Wetens: verdachte wist dat de kans op het gevolg
aanmerkelijk was (uitspraken) of behoorde dit te weten
(algemene ervaringsregels)
 Aanmerkelijke kans:
 Kans die naar algemene ervaringsregels aanmerkelijk
is te achten (HIV-2)
 Een in omstandigheden reële, niet onwaarschijnlijke
mogelijkheid (Aanmerkelijke kans 2)
 Uit gedragingen (uiterlijke verschijningsvorm) kan
worden afgeleid dat de verdachte de aanmerkelijke
kans heeft aanvaard (HIV-1)
o Omstandigheden van het geval
o Aard van de gedraging
o Algemene ervaringsregels (algemeenheid van
het intreden van het gevolg)
o Wat een normaal mens weet (niet de verdachte)

- Voorbedachte raad
o Gedurende enige tijd beraden op het te nemen of genomen besluit
o Niet gehandeld in ogenblikkelijke gemoedsopwelling, zodat enige
gelegenheid bestond om na te denken over de betekenis en
gevolgen
 Moet gemotiveerd worden, enige tijd is een belangrijke
aanwijzing (HR Voorbedachte Raad)

- Culpa: aanmerkelijke mate van vermijdbare en verwijtbare
onvoorzichtigheid
o Bewuste schuld: verdachte wist van de mogelijkheid dat het gevolg
zou kunnen intreden, maar is er ten onrechte vanuit gegaan dat het
gevolg niet zou intreden

, o Onbewuste schuld: verdachte wist niet van de mogelijkheid dat het
gevolg zou intreden, maar had daar, gezien de omstandigheden, wel
aan moeten denken
o Roekeloosheid: zeer onvoorzichtig gedrag waarbij welbewust en met
ernstige gevolgen onaanvaardbare risico’s zijn genomen
o Vereisten:
 Aanmerkelijke onvoorzichtigheid (objectief)
 Aard en ernst van de gedraging en de omstandigheden
(HR Black-out)
 Schending zorgvuldigheidsnorm
 Garantenstellung (Verpleegster-arrest)
 Vermijdbaar (objectief)
 Waarvan de verdachte de gevolgen had kunnen en
moeten voorzien
 Tussenconclusie (Aanmerkelijke onvoorzichtigheid +
vermijdbaarheid) -> wederrechtelijkheid
 Verwijtbaar (subjectief)
 Verdachte was in staat anders te handelen en dat mag
ook van hem worden gevergd
 Tussenconclusie -> schuld vaststellen

- Roekeloosheid (strafverzwarende omstandigheid)
o Buitengewoon onvoorzichtige gedraging waardoor een zeer ernstig
gevaar in het leven is geroepen waarvan de verdachte zich bewust
was/ had moeten zijn
 Geheel aan gedragingen van de verdachte
 Aard en ernst daarvan
 Overige omstandigheden van het geval
 HR Vinkeveenseplassen/ HR Handrem