Samenvatting Pathologie colleges
En literatuur
Interne en Neurologie
Door Imke Geertman
,Inhoud
Coronaire hartziekten en ritmestoornissen ............................................................................................ 3
Hartfalen.................................................................................................................................................. 7
Vaatziekten ............................................................................................................................................ 12
COPD en astma ...................................................................................................................................... 20
Longziekten deel 1 + deel 2 ................................................................................................................... 27
Diabetes Mellitus................................................................................................................................... 40
Diabetes voet......................................................................................................................................... 44
Complicaties bij Diabetes Mellitus ........................................................................................................ 47
Leefstijl .................................................................................................................................................. 50
Endocrinologie....................................................................................................................................... 54
CVA-deel 1 – infarcten........................................................................................................................... 58
CVA-deel 2 – Intracraniële bloedingen.................................................................................................. 66
Abnormale tonus ................................................................................................................................... 70
Parkinson ............................................................................................................................................... 75
Dwarslaesie ........................................................................................................................................... 79
Multiple Sclerose (MS) .......................................................................................................................... 85
Neurale plasticiteit hersteltheorieën .................................................................................................... 90
CP ........................................................................................................................................................... 93
DCD ........................................................................................................................................................ 96
2
,Coronaire hartziekten en ritmestoornissen
Coronaire hartziekte = aandoening aan de coronair vaten/kransslagaders, dit zijn de aanvoerende
vaten van de hartspier zelf.
Angina Pectoris = tijdelijke ischemie hartspier.
Pijn op de borst: o.a. longembolie, brandend maagzuur, maagzweer, gewrichtspijn, hartspier (->
angina pectoris/myocardinfarct). Angina pectoris = wurgende pijn op de borst t.g.v. te kort aan
zuurstof van de hartspier. Zuurstoftekort van de hartspier kan zijn door verminderde bloedtoevoer of
abnormaal toegenomen inspanning/verbruik van de hartspier of een combinatie van beide.
Fysiologisch: inspanning van het lichaam ↑, waardoor de HMV
↑ gaat en de inspanning van de hartspier gaat ↑. Door hogere
inspanning van de hartspier gaan de coronaire arteriën open
staan (vasodilatatie), waardoor de bloedtoevoer toeneemt.
Oorzaken: artherosclerose (plakvorming in vat), arteriosclerose,
vaatspasme (verkramping van vat), ernstige anemie
(bloedarmoede = weinig hemoglobine, dus weinig zuurstof),
ernstige longaandoening (zorgen voor zuurstoftekort),
tachycardie (=snelwerkende schildklier -> verhoogde hartslag)
(bijv. t.g.v. hyperthyreoïdie), hypertrofie bij hartfalen (hartspier
groeit), hypertensie, klepgebrek.
Symptomen: voorbijgaande aanvallen drukkende PODB (pijn op
de borst), uitstralend naar nek of linkerarm (soms rechts, kaak),
uitgelokt door lichamelijke inspanning/emotie, verminderd bij
rust of gebruik vasodilatatie (bijv. nitrospray zorgt dat vaten open gaan staan), bleek, zweten,
misselijk, duizeligheid, kortademigheid, vermoeidheid.
Stabiele angina pectoris = de PODB komt niet zomaar op, maar komt bij bepaalde inspanning.
Stabiele angina wordt veroorzaakt door vernauwde kransslagaders die bij inspanning niet aan de
toenemende zuurstofbehoefte van de hartspier kunnen voldoen. De pijn verdwijnt na staken van de
inspanning.
Instabiele angina pectoris = risico op hartinfarct is verhoogd. De pijn doet zich voor zonder
inspanning. Een arts zal een ECG en bloedonderzoek doen. Het bloedonderzoek laat zien of er
bepaalde stoffen (troponine) in het bloed zitten, die wijzen op een door zuurstoftekort beschadigde
hartspier. Bij afwijkende resultaten kan er een hartkatheterisatie worden uitgevoerd. Instabiele
angina pectoris kan worden veroorzaakt door een bloedprop die de kransslagader kan afsluiten als
gevolg op een hartinfarct. https://www.hartwijzer.nl/
Een hartritmestoornis is een afwijking in het
prikkelgeleidingssysteem. Tachycardie is een sneller ritme.
Bradycardie is een langzaam ritme. Hieronder een aantal
hartritmestoornissen.
Boezemfibrilleren is een hartritmestoornis in de boezems. Het
ritme is sneller dan normaal, ook het samentrekken van de
hartkamers is onregelmatig, maar het ritme is gelukkig minder
snel, doordat de AV-knoop de elektrische prikkel vertraagd
3
, doorgeeft. Boezemfibrilleren is een onschuldige hartritmestoornis, maar de klachten kunnen
hinderlijk zijn en bij langdurig hoog hartritme kan de hartspier de knijpkracht verliezen met als gevolg
het ontstaan van hartfalen. Vaak is de behandeling medicijnen voor het reguleren van het ritme.
Wanneer dit niet voldoende is kan er een ablatie worden gebruikt.
Zieke sinusknoop: de sinusknoop is de natuurlijke pacemaker van het hart. Bij een zieke sinusknoop
komt de prikkel te traag of zelfs niet. Het gevolg is een bradycardie, waarbij de hartslag vertraagt en
het hart de bloedsomloop niet goed in beweging kan houden. De behandeling is door de natuurlijke
pacemaker te vervangen door een kunstmatige pacemaker.
AV-blok is een blokkade van de AtrioVentriculaire knoop. Dit is de plaats waar de elektrische prikkel
overspringt van de atria naar de ventrikels. Bij een gedeeltelijke AV-blok wordt de elektrische prikkel
tijdelijk geblokkeerd, bij een totaal AV-blok springt er helemaal geen prikkel meer over van de atria
naar de ventrikels. Gevolg is bradycardie. De ventrikels blijven nog samentrekken, doordat die zelf in
staat zijn om zelf een elektrische prikkel op te wekken. Toch wordt bij de behandeling een pacemaker
geïmplanteerd.
AVNRT is ArtioVentricular Nodal Re-entry Tachycardie. Bij AVNRT ligt er een extra bundel cellen
naast de cellen van de AV-knoop, waardoor de elektrische prikkel in een cirkeltje blijft ronddraaien.
Gevolg is dat de atria en ventrikels in een hoog ritme worden aangezet tot samentrekken ->
tachycardie. Behandeling is met medicijnen of met een ablatie. Bij ablatie worden de cellen van één
van beide bundels in de AV-knoop weggebrand. Risico is dat beide bundels worden geraakt, in dat
geval ontstaat er een totaal AV-blok en moet er een pacemaker worden geïmplanteerd.
Kamerfibrillen: bij deze tachycardie worden verschillende gebieden in de kamerraad zeer snel en
chaotische geactiveerd, waardoor de ventrikels zijn vermogen om effectief bloed rond te pompen
verliest. Gevolg is dat de bloedsomloop stil komt te liggen. Kamerfibrillen kunnen fataal zijn als er
niet binnen zes minuten reanimatie wordt toegepast. Kamerfibrillen komt minder voor dan
boezemfibrillen en gaat bijna altijd samen met andere hartproblemen en is vaak oorzaak van een
plotse hartdood. Bij overleving van een aanval wordt er een ICD (Implanteerbare Cardioverter-
Defibrillator) geïmplanteerd. Een ICD is soort pacemaker die een elektrische prikkel afgeven als de
kamerfibrilleren zich opnieuw voordoet.
Myocardinfarct = schade aan hartspier. Eerst wordt het
bloedvat voor een deel afgesloten = angina pectoris. Daarna kan
het bloed zich gaan ophopen en wordt het vat helemaal
afgesloten = myocardinfarct. Bloed gaat stollen als het in
contact komt met weefsel buiten het intima van het bloedvat.
Aan het bloedvat komt plaque en het bloedstolsel is de
trombus. Van een trombus kan er een stukje losschieten en dat
is een embolus en gaat mee met het bloedvat en kan ergens
anders een bloedvat blokkeren.
Risicofactoren artherosclerose: o.a. leeftijd, geslacht, familiair,
overgewicht, dieet, roken, sedentaire levensstijl, Diabetes Mellitus, hypertensie, hoog cholesterol,
hart- en vaat ziekten in de voorgeschiedenis.
4
En literatuur
Interne en Neurologie
Door Imke Geertman
,Inhoud
Coronaire hartziekten en ritmestoornissen ............................................................................................ 3
Hartfalen.................................................................................................................................................. 7
Vaatziekten ............................................................................................................................................ 12
COPD en astma ...................................................................................................................................... 20
Longziekten deel 1 + deel 2 ................................................................................................................... 27
Diabetes Mellitus................................................................................................................................... 40
Diabetes voet......................................................................................................................................... 44
Complicaties bij Diabetes Mellitus ........................................................................................................ 47
Leefstijl .................................................................................................................................................. 50
Endocrinologie....................................................................................................................................... 54
CVA-deel 1 – infarcten........................................................................................................................... 58
CVA-deel 2 – Intracraniële bloedingen.................................................................................................. 66
Abnormale tonus ................................................................................................................................... 70
Parkinson ............................................................................................................................................... 75
Dwarslaesie ........................................................................................................................................... 79
Multiple Sclerose (MS) .......................................................................................................................... 85
Neurale plasticiteit hersteltheorieën .................................................................................................... 90
CP ........................................................................................................................................................... 93
DCD ........................................................................................................................................................ 96
2
,Coronaire hartziekten en ritmestoornissen
Coronaire hartziekte = aandoening aan de coronair vaten/kransslagaders, dit zijn de aanvoerende
vaten van de hartspier zelf.
Angina Pectoris = tijdelijke ischemie hartspier.
Pijn op de borst: o.a. longembolie, brandend maagzuur, maagzweer, gewrichtspijn, hartspier (->
angina pectoris/myocardinfarct). Angina pectoris = wurgende pijn op de borst t.g.v. te kort aan
zuurstof van de hartspier. Zuurstoftekort van de hartspier kan zijn door verminderde bloedtoevoer of
abnormaal toegenomen inspanning/verbruik van de hartspier of een combinatie van beide.
Fysiologisch: inspanning van het lichaam ↑, waardoor de HMV
↑ gaat en de inspanning van de hartspier gaat ↑. Door hogere
inspanning van de hartspier gaan de coronaire arteriën open
staan (vasodilatatie), waardoor de bloedtoevoer toeneemt.
Oorzaken: artherosclerose (plakvorming in vat), arteriosclerose,
vaatspasme (verkramping van vat), ernstige anemie
(bloedarmoede = weinig hemoglobine, dus weinig zuurstof),
ernstige longaandoening (zorgen voor zuurstoftekort),
tachycardie (=snelwerkende schildklier -> verhoogde hartslag)
(bijv. t.g.v. hyperthyreoïdie), hypertrofie bij hartfalen (hartspier
groeit), hypertensie, klepgebrek.
Symptomen: voorbijgaande aanvallen drukkende PODB (pijn op
de borst), uitstralend naar nek of linkerarm (soms rechts, kaak),
uitgelokt door lichamelijke inspanning/emotie, verminderd bij
rust of gebruik vasodilatatie (bijv. nitrospray zorgt dat vaten open gaan staan), bleek, zweten,
misselijk, duizeligheid, kortademigheid, vermoeidheid.
Stabiele angina pectoris = de PODB komt niet zomaar op, maar komt bij bepaalde inspanning.
Stabiele angina wordt veroorzaakt door vernauwde kransslagaders die bij inspanning niet aan de
toenemende zuurstofbehoefte van de hartspier kunnen voldoen. De pijn verdwijnt na staken van de
inspanning.
Instabiele angina pectoris = risico op hartinfarct is verhoogd. De pijn doet zich voor zonder
inspanning. Een arts zal een ECG en bloedonderzoek doen. Het bloedonderzoek laat zien of er
bepaalde stoffen (troponine) in het bloed zitten, die wijzen op een door zuurstoftekort beschadigde
hartspier. Bij afwijkende resultaten kan er een hartkatheterisatie worden uitgevoerd. Instabiele
angina pectoris kan worden veroorzaakt door een bloedprop die de kransslagader kan afsluiten als
gevolg op een hartinfarct. https://www.hartwijzer.nl/
Een hartritmestoornis is een afwijking in het
prikkelgeleidingssysteem. Tachycardie is een sneller ritme.
Bradycardie is een langzaam ritme. Hieronder een aantal
hartritmestoornissen.
Boezemfibrilleren is een hartritmestoornis in de boezems. Het
ritme is sneller dan normaal, ook het samentrekken van de
hartkamers is onregelmatig, maar het ritme is gelukkig minder
snel, doordat de AV-knoop de elektrische prikkel vertraagd
3
, doorgeeft. Boezemfibrilleren is een onschuldige hartritmestoornis, maar de klachten kunnen
hinderlijk zijn en bij langdurig hoog hartritme kan de hartspier de knijpkracht verliezen met als gevolg
het ontstaan van hartfalen. Vaak is de behandeling medicijnen voor het reguleren van het ritme.
Wanneer dit niet voldoende is kan er een ablatie worden gebruikt.
Zieke sinusknoop: de sinusknoop is de natuurlijke pacemaker van het hart. Bij een zieke sinusknoop
komt de prikkel te traag of zelfs niet. Het gevolg is een bradycardie, waarbij de hartslag vertraagt en
het hart de bloedsomloop niet goed in beweging kan houden. De behandeling is door de natuurlijke
pacemaker te vervangen door een kunstmatige pacemaker.
AV-blok is een blokkade van de AtrioVentriculaire knoop. Dit is de plaats waar de elektrische prikkel
overspringt van de atria naar de ventrikels. Bij een gedeeltelijke AV-blok wordt de elektrische prikkel
tijdelijk geblokkeerd, bij een totaal AV-blok springt er helemaal geen prikkel meer over van de atria
naar de ventrikels. Gevolg is bradycardie. De ventrikels blijven nog samentrekken, doordat die zelf in
staat zijn om zelf een elektrische prikkel op te wekken. Toch wordt bij de behandeling een pacemaker
geïmplanteerd.
AVNRT is ArtioVentricular Nodal Re-entry Tachycardie. Bij AVNRT ligt er een extra bundel cellen
naast de cellen van de AV-knoop, waardoor de elektrische prikkel in een cirkeltje blijft ronddraaien.
Gevolg is dat de atria en ventrikels in een hoog ritme worden aangezet tot samentrekken ->
tachycardie. Behandeling is met medicijnen of met een ablatie. Bij ablatie worden de cellen van één
van beide bundels in de AV-knoop weggebrand. Risico is dat beide bundels worden geraakt, in dat
geval ontstaat er een totaal AV-blok en moet er een pacemaker worden geïmplanteerd.
Kamerfibrillen: bij deze tachycardie worden verschillende gebieden in de kamerraad zeer snel en
chaotische geactiveerd, waardoor de ventrikels zijn vermogen om effectief bloed rond te pompen
verliest. Gevolg is dat de bloedsomloop stil komt te liggen. Kamerfibrillen kunnen fataal zijn als er
niet binnen zes minuten reanimatie wordt toegepast. Kamerfibrillen komt minder voor dan
boezemfibrillen en gaat bijna altijd samen met andere hartproblemen en is vaak oorzaak van een
plotse hartdood. Bij overleving van een aanval wordt er een ICD (Implanteerbare Cardioverter-
Defibrillator) geïmplanteerd. Een ICD is soort pacemaker die een elektrische prikkel afgeven als de
kamerfibrilleren zich opnieuw voordoet.
Myocardinfarct = schade aan hartspier. Eerst wordt het
bloedvat voor een deel afgesloten = angina pectoris. Daarna kan
het bloed zich gaan ophopen en wordt het vat helemaal
afgesloten = myocardinfarct. Bloed gaat stollen als het in
contact komt met weefsel buiten het intima van het bloedvat.
Aan het bloedvat komt plaque en het bloedstolsel is de
trombus. Van een trombus kan er een stukje losschieten en dat
is een embolus en gaat mee met het bloedvat en kan ergens
anders een bloedvat blokkeren.
Risicofactoren artherosclerose: o.a. leeftijd, geslacht, familiair,
overgewicht, dieet, roken, sedentaire levensstijl, Diabetes Mellitus, hypertensie, hoog cholesterol,
hart- en vaat ziekten in de voorgeschiedenis.
4
