3.1.2. Essential Clinical Anatomy – J. van Oostendorp
Essential Clinical Anatomy
Pag. 143 – 152
Oesofagus:
Gaat door de oesofagiale hiatus net links van de mediaan op het niveau
van T10.
En eindigt bij de oesofagogastreale overgang (Z-line) waar het voedsel de
cardiale opening van de maag binnengaat. Op het niveau van de 7 e linker
ribkraakbeen en T11. De oesofagus is retroperitoneaal in de korte periode
in het abdomen.
De oesofagus heeft circulaire en externe longitudinale spierlagen. In het
eerste 1/3 deel bestaat de externe laag uit gestreepte spieren, het laatste
1/3 bestaat uit gladde spieren en het middelste 1/3 bestaat uit beide
soorten.
Z-line: de abrupte overgang oesofagiale mucosa naar maag mucosa.
De musculatuur van het diafragma die de hiatus vormt werkt hier ook als
inferieure oesofagiale sfincter dat contraheert en relaxeert.
Het abdominale deel van de oesofagus:
Arterieel bloed krijgt het via de oesofagiale takken van de linker
maagarterie, een tak van de celiac trunk en de linker inferior phrenic
arterie.
Veneuze drainage primair naar het veneus portaal systeem door de linker
maag vene.
Het thoracale gedeelte van de oesofagus draineert in het systemische
veneuze systeem via de oesofagiale venen die de vena azygos ingaan.
Maar de venen van beide delen communiceren en zorgen voor een klinisch
belangrijke portaal-systemische anastomose.
Lymfatische drainage in de linker maag lymfeknopen, welke grotendeels
draineren in de celiac lymfeknopen.
Innervatie van de vagale trunks (wat de anterior en posterior
maagzenuwen worden), de thoracic sympathetic trunks via de greater
splanchnic nerves, en de periarterial plexus rondom de linker maagarterie
en linker inferieure phrenic arterie (middenrifarterie?).
Maag:
Enzymatische vertering.
Het bestaat uit 4 delen en heeft 2 curvatures (krommingen)
De ‘cardia’ is het deel wat de ‘cardiale orifice’ omgeeft (de trompet-
vormige opening van de oesofagus naar de maag).
De ‘fundus’ is het gedilateerde bovenste deel van de maag. Het superior
gedeelte bereikt meestal de linker 5e intercostaalruimte. De ‘cardial notch’
ligt tussen de oesofagus en de fundus. De fundus kan gedilateerd raken
door gas, vloeistof, voedsel of een combi hiervan.
De ‘body’, ligt tussen de fundus en het ‘pyloric antrum’.
1
, 3.1.2. Essential Clinical Anatomy – J. van Oostendorp
De ‘pyloric part’ is de trechter-vormige vorm aan het einde: het ‘pyloric
antrum’ gaat over in het ‘pyloric canal’. De pylorus, de distale sfincter, is
een verdikking van de circulaire laag van gladde spiercellen, wat de afgifte
van de maaginhoud door de ‘pyloric orifice’ in het duodenum regelt.
De ‘lesser curvature’ vormt de kortere holle krommende grens van de
maag. De ‘angular incisure’, is een notch die het punt aangeeft waar het
overgaat van ‘body’ naar ‘pyloric antrum’.
De ‘greater curvature’ vormt de langere bolle krommende grens van de
maag.
Binnenkant van de maag:
o Wanneer gecontraheerd, vormt de mucosa van de maag
longitudinale ‘gastric folds’ (rugae). Deze zijn het duidelijks in
pylorische deel en langs de greater curvature.
o Een ‘gastric canal’ (furrow) vormt zich tijdelijk tijdens slikken tussen
de longitudinale gastric folds (rugae) langs de lesser curvature.
Vaatstelsel en zenuwstelsel van de maag:
o De maag heeft een rijke arteriele toevoer uit de celiac trunk en zijn
takken.
o Meeste bloed via anastomosen gevormd langs de lesser curvature
door de rechter en linker maagarterien en, langs de greater
curvature, door de rechter en linker gastro-omental arterie (gastro-
epiploic artery). De fundus en het bovenste deel van de body
ontvangen bloed van de ‘short’ en ‘posterior’ maagarteriën,
aftakkingen van de miltarterie.
o Maagvenen lopen parallel aan de arterien. De linker en rechter
maagvenen draineren direct in de hepatic portaalvene. De ‘short’
maagvene en linker gastro-omental vene draineren in de miltvene,
welke de superior mesenteric vein (SMV) joint en samen uitkomt in
de ‘hepatic portal vein’. De rechter gastro-omental vene leegt in de
SMV.
o Lymfeknopen (maag en gastro-omental) liggen in de lesser en
greater curvatures.
o Parasympatische innervatie is via de anterior vagal trunk (linker
nervus vagus) en de posterior vagal trunk (rechter nervus vagus).
De gaan ook het abdomen binnen via de oesofagiale hiatus.
o Sympathische innervatie van de T6-T9 segmenten van het
ruggenmerg, wat naar de celiac plexus gaat via de greater
splanchnic nerves en is verdeeld als plexuses rondom de maag en
gastro-omental arteriën
De maag is bekleed met buikvlies, behalve waar bloedvaten lopen langs
de krommingen en in een klein gedeelte posterior van de ‘cardial orifice’.
Anterior van de maag: diafragma, linker lob van de lever en de anterior
abdominale wand.
Posterior: omental bursa en de pancreas.
Duodenum
2
Essential Clinical Anatomy
Pag. 143 – 152
Oesofagus:
Gaat door de oesofagiale hiatus net links van de mediaan op het niveau
van T10.
En eindigt bij de oesofagogastreale overgang (Z-line) waar het voedsel de
cardiale opening van de maag binnengaat. Op het niveau van de 7 e linker
ribkraakbeen en T11. De oesofagus is retroperitoneaal in de korte periode
in het abdomen.
De oesofagus heeft circulaire en externe longitudinale spierlagen. In het
eerste 1/3 deel bestaat de externe laag uit gestreepte spieren, het laatste
1/3 bestaat uit gladde spieren en het middelste 1/3 bestaat uit beide
soorten.
Z-line: de abrupte overgang oesofagiale mucosa naar maag mucosa.
De musculatuur van het diafragma die de hiatus vormt werkt hier ook als
inferieure oesofagiale sfincter dat contraheert en relaxeert.
Het abdominale deel van de oesofagus:
Arterieel bloed krijgt het via de oesofagiale takken van de linker
maagarterie, een tak van de celiac trunk en de linker inferior phrenic
arterie.
Veneuze drainage primair naar het veneus portaal systeem door de linker
maag vene.
Het thoracale gedeelte van de oesofagus draineert in het systemische
veneuze systeem via de oesofagiale venen die de vena azygos ingaan.
Maar de venen van beide delen communiceren en zorgen voor een klinisch
belangrijke portaal-systemische anastomose.
Lymfatische drainage in de linker maag lymfeknopen, welke grotendeels
draineren in de celiac lymfeknopen.
Innervatie van de vagale trunks (wat de anterior en posterior
maagzenuwen worden), de thoracic sympathetic trunks via de greater
splanchnic nerves, en de periarterial plexus rondom de linker maagarterie
en linker inferieure phrenic arterie (middenrifarterie?).
Maag:
Enzymatische vertering.
Het bestaat uit 4 delen en heeft 2 curvatures (krommingen)
De ‘cardia’ is het deel wat de ‘cardiale orifice’ omgeeft (de trompet-
vormige opening van de oesofagus naar de maag).
De ‘fundus’ is het gedilateerde bovenste deel van de maag. Het superior
gedeelte bereikt meestal de linker 5e intercostaalruimte. De ‘cardial notch’
ligt tussen de oesofagus en de fundus. De fundus kan gedilateerd raken
door gas, vloeistof, voedsel of een combi hiervan.
De ‘body’, ligt tussen de fundus en het ‘pyloric antrum’.
1
, 3.1.2. Essential Clinical Anatomy – J. van Oostendorp
De ‘pyloric part’ is de trechter-vormige vorm aan het einde: het ‘pyloric
antrum’ gaat over in het ‘pyloric canal’. De pylorus, de distale sfincter, is
een verdikking van de circulaire laag van gladde spiercellen, wat de afgifte
van de maaginhoud door de ‘pyloric orifice’ in het duodenum regelt.
De ‘lesser curvature’ vormt de kortere holle krommende grens van de
maag. De ‘angular incisure’, is een notch die het punt aangeeft waar het
overgaat van ‘body’ naar ‘pyloric antrum’.
De ‘greater curvature’ vormt de langere bolle krommende grens van de
maag.
Binnenkant van de maag:
o Wanneer gecontraheerd, vormt de mucosa van de maag
longitudinale ‘gastric folds’ (rugae). Deze zijn het duidelijks in
pylorische deel en langs de greater curvature.
o Een ‘gastric canal’ (furrow) vormt zich tijdelijk tijdens slikken tussen
de longitudinale gastric folds (rugae) langs de lesser curvature.
Vaatstelsel en zenuwstelsel van de maag:
o De maag heeft een rijke arteriele toevoer uit de celiac trunk en zijn
takken.
o Meeste bloed via anastomosen gevormd langs de lesser curvature
door de rechter en linker maagarterien en, langs de greater
curvature, door de rechter en linker gastro-omental arterie (gastro-
epiploic artery). De fundus en het bovenste deel van de body
ontvangen bloed van de ‘short’ en ‘posterior’ maagarteriën,
aftakkingen van de miltarterie.
o Maagvenen lopen parallel aan de arterien. De linker en rechter
maagvenen draineren direct in de hepatic portaalvene. De ‘short’
maagvene en linker gastro-omental vene draineren in de miltvene,
welke de superior mesenteric vein (SMV) joint en samen uitkomt in
de ‘hepatic portal vein’. De rechter gastro-omental vene leegt in de
SMV.
o Lymfeknopen (maag en gastro-omental) liggen in de lesser en
greater curvatures.
o Parasympatische innervatie is via de anterior vagal trunk (linker
nervus vagus) en de posterior vagal trunk (rechter nervus vagus).
De gaan ook het abdomen binnen via de oesofagiale hiatus.
o Sympathische innervatie van de T6-T9 segmenten van het
ruggenmerg, wat naar de celiac plexus gaat via de greater
splanchnic nerves en is verdeeld als plexuses rondom de maag en
gastro-omental arteriën
De maag is bekleed met buikvlies, behalve waar bloedvaten lopen langs
de krommingen en in een klein gedeelte posterior van de ‘cardial orifice’.
Anterior van de maag: diafragma, linker lob van de lever en de anterior
abdominale wand.
Posterior: omental bursa en de pancreas.
Duodenum
2
