1. Ligging
• Het complex ligt apart in het ziekenhuis
• Is een afdeling op zich
• Is vlot bereikbaar uit andere afdelingen
• Operatiezalen liggen in een operatiekwartier die gegroepeerd zijn
• Uitzondering van zaal is voor spoedgevallen en verloskundige ingrepen
2. Lokalen
• Operatiezalen
• Voorbereidingskamer, inductiekamer of pre-anesthesieruimte
• Scrubruimte
• Berging voor steriel materiaal
• Sas (patiënten, personeel, materiaal)
• Burelen
• Utility
• Bergingen voor voorraad
• Zitplaats
• Spoelkamer
• Sterilisatieruimte
• Recovery-room/paza
3. Indeling van het complex (zonering)
• Veilige omgeving
• Men moet voorkomen dat er kruisinfecties zijn komen
• Er zijn richtlijnen om infectie te voorkomen en welzijn te bewaren
• Het zijn 3 zones die in elke OK voorkomen!
3.1. De sluiszone
• Ruimte voor standplaats van bedden
• Bedden en linnen van afdelingen mogen niet verder dan dit
• Kleedkamer voor personeel → toiletten en douches
• Ruimte om pauze te nemen, discussie voeren
• Ontwaakzaal → makkelijk te bereiken uit aseptische zone
• Deze zone is geen ingang naar OK
3.2. De reine zone
• Voorbereidingslokaal chirurgen → 1 lokaal voor 2 zalen → voet of elleboogbediening
• Berging voor steriel en rein materiaal
, 3.3. De aseptische zone
• Hierin zitten de zalen
• Voorwaarden tot zones is voor al het personeel dat ze regels van hygiëne en steriliteit
gebruiken
• Modaliteit voor vervoer van materiaal en verplaatsing van patiënten en personeel
• Maatregelen die gebruikt worden dat vuil of niet steriel materiaal in aanraking komt met het
reine
• Maatregelen die gemaakt worden om besmetting van lokaal te voorkomen
Bouwkundige systemen
3 gangen systeem Omloopgang → toegang tot sluizen, omkleedsassen
Clean-corridor→ Middenin zonder sluizen te passeren
Dirty corridor→ Verwijderen van afval en materiaal
4. Inrichting van de verschillende lokalen
4.1. Operatiekamer
Aantal en oppervlakte
• Voor 50-60 bedden zijn er 3 zalen voorzien
• Elke zaal moet minstens 30m² zijn
• Vloer is antistatisch en geleidend
Mogelijkheden
• Septische OK
• Aseptische OK: per specialisatie o.a.:
o Algemene heelkunde
o Gynaecologie – Urologie – Neurochirurgie
o Orthopedie oogheelkunde
o Otorinolaryngologie (ORL) of NKO (neus-keel-oor)
o Hart-vaatchirurgie – Plastische chirurg
, 4.1.1. Inrichting
Muur- vloer en • Glad, niet verblindend en afwasbaar
plafond • Geen barsten of elektriciteit opstapelen
• Ondoordringbaar
• Rustige kleur – niet glanzend – afgeronde hoeken
• Deuren: minimum luchtverplaatsing
• Kasten: hermetisch sluiten
• Brandveiligheid
Verwarming en • Rherostaat waarmee het kan geregeld worden
verluchting • Verluchtingssysteem met filters die om het uur 15x verluchten
• Temperatuur regelbaar tot 24°C
• Overdruk
• Temperatuur aanpassen naargelang leeftijd of operatie
• Overdrukventilatiesysteem – cross flow en down- flow → verdringen luchtlagen
• Laminar-flow → rechtlijnige stroom
Verlichting en • Verlichting moet onderbroken werken
voorziening van • Stopcontacten die anti-vonk zijn en aangesloten op noodgenerator
elektriciteit en • 2 kranen voor zuurstof en perslucht
gassen • Relfectoren en lampen die er voor zorgen dat arts niet in schaduw staat
Meubilair • Veilig en makkelijk reinigen
• Afhankelijk van specialiteit
• Operatie tafel met aparte delen zoals voet of boven
• Moet verplaatsbaar zijn – fixeerbaar – hanteerbaar – mogelijkheid houding pt
veranderen
• Instrumenten tafels; afh van ingreep
• Vergaarbakken: altijd opnieuw proper maken!
• Perfusiestaanders
Apparatuur • Anesthesietoestel – monitorings-
• Diathermietoestel
• Aspiratie
4.2. Voorbereidingskamer -inductiekamer
• Niet altijd aanwezig – naast operatie zaal
• Alle controles en pre- zorgen → lokale verdoving toedienen
• Is tijdsbesparend
• Nadeel is dat er apparatuur en personeel nodig is omdat persoon niet alleen mag zijn
4.3. Scrubruimte of voorbereidingskamer voor chirurg en assistent
Naast operatie zaal met rechtstreekse toegang door elleboog of voet bediening
4.4. Recovery-room/ontwaakzaal/Post Anesthesie Zorgen Afdeling
• Verblijf na ingreep
• Parameters opvolgen
• Grootte zoals operatiecomplex
4.5. Annexen
Kleedruimtes
4.6. Sterilisatieafdeling
Met een VP diensthoofd
, 1. Omschrijving
• Werkt (on)rechtstreeks om een patiënt beter te maken
• Kenmerken van een goed functionerend team:
o Goede samenwerking
o Afbakening van eigen taak en eigen verantwoordelijkheid
o Het kennen en respecteren van elkaars taken
o Precieze uitvoering van taken
o Maximaal aan de behoeften van de patiënten voldoen
o Vlot afwerken van het operatieprogramma
o Gemakkelijk inschakelen van spoedoperaties
2. Samenstelling/verantwoordelijkheden en taken van de leden
2.1. Bepalende factoren voor de samenstelling
• Aantal operatiezalen
• Gewoonten van instelling
• Operatieprogramma
• Specialiteiten
2.2. Medisch team
Chirurg • Arts die operatie uitvoert
• Leiding over VP team
• Draag verantwoordelijkheid om ingreep uit te voeren maar ook de
voorbereiding en nazorg
• Soms dient chirurg zelf de verdoving toe
Anesthesist • Verantwoordelijk voor adminstratie van medisch beleid
• Bewaakt de vitale functies in per en postoperatieve
• Samen met VP installeert hij PT in juiste houding
• Toestand PT controleren aan de hand van ASA-classificatie
• Toezicht op recovery
Arts-assistent • In opleiding of hulp bieden of medische handelingen uitvoeren
Dokters specialisten • Advies en hulp bevragen
• Het complex ligt apart in het ziekenhuis
• Is een afdeling op zich
• Is vlot bereikbaar uit andere afdelingen
• Operatiezalen liggen in een operatiekwartier die gegroepeerd zijn
• Uitzondering van zaal is voor spoedgevallen en verloskundige ingrepen
2. Lokalen
• Operatiezalen
• Voorbereidingskamer, inductiekamer of pre-anesthesieruimte
• Scrubruimte
• Berging voor steriel materiaal
• Sas (patiënten, personeel, materiaal)
• Burelen
• Utility
• Bergingen voor voorraad
• Zitplaats
• Spoelkamer
• Sterilisatieruimte
• Recovery-room/paza
3. Indeling van het complex (zonering)
• Veilige omgeving
• Men moet voorkomen dat er kruisinfecties zijn komen
• Er zijn richtlijnen om infectie te voorkomen en welzijn te bewaren
• Het zijn 3 zones die in elke OK voorkomen!
3.1. De sluiszone
• Ruimte voor standplaats van bedden
• Bedden en linnen van afdelingen mogen niet verder dan dit
• Kleedkamer voor personeel → toiletten en douches
• Ruimte om pauze te nemen, discussie voeren
• Ontwaakzaal → makkelijk te bereiken uit aseptische zone
• Deze zone is geen ingang naar OK
3.2. De reine zone
• Voorbereidingslokaal chirurgen → 1 lokaal voor 2 zalen → voet of elleboogbediening
• Berging voor steriel en rein materiaal
, 3.3. De aseptische zone
• Hierin zitten de zalen
• Voorwaarden tot zones is voor al het personeel dat ze regels van hygiëne en steriliteit
gebruiken
• Modaliteit voor vervoer van materiaal en verplaatsing van patiënten en personeel
• Maatregelen die gebruikt worden dat vuil of niet steriel materiaal in aanraking komt met het
reine
• Maatregelen die gemaakt worden om besmetting van lokaal te voorkomen
Bouwkundige systemen
3 gangen systeem Omloopgang → toegang tot sluizen, omkleedsassen
Clean-corridor→ Middenin zonder sluizen te passeren
Dirty corridor→ Verwijderen van afval en materiaal
4. Inrichting van de verschillende lokalen
4.1. Operatiekamer
Aantal en oppervlakte
• Voor 50-60 bedden zijn er 3 zalen voorzien
• Elke zaal moet minstens 30m² zijn
• Vloer is antistatisch en geleidend
Mogelijkheden
• Septische OK
• Aseptische OK: per specialisatie o.a.:
o Algemene heelkunde
o Gynaecologie – Urologie – Neurochirurgie
o Orthopedie oogheelkunde
o Otorinolaryngologie (ORL) of NKO (neus-keel-oor)
o Hart-vaatchirurgie – Plastische chirurg
, 4.1.1. Inrichting
Muur- vloer en • Glad, niet verblindend en afwasbaar
plafond • Geen barsten of elektriciteit opstapelen
• Ondoordringbaar
• Rustige kleur – niet glanzend – afgeronde hoeken
• Deuren: minimum luchtverplaatsing
• Kasten: hermetisch sluiten
• Brandveiligheid
Verwarming en • Rherostaat waarmee het kan geregeld worden
verluchting • Verluchtingssysteem met filters die om het uur 15x verluchten
• Temperatuur regelbaar tot 24°C
• Overdruk
• Temperatuur aanpassen naargelang leeftijd of operatie
• Overdrukventilatiesysteem – cross flow en down- flow → verdringen luchtlagen
• Laminar-flow → rechtlijnige stroom
Verlichting en • Verlichting moet onderbroken werken
voorziening van • Stopcontacten die anti-vonk zijn en aangesloten op noodgenerator
elektriciteit en • 2 kranen voor zuurstof en perslucht
gassen • Relfectoren en lampen die er voor zorgen dat arts niet in schaduw staat
Meubilair • Veilig en makkelijk reinigen
• Afhankelijk van specialiteit
• Operatie tafel met aparte delen zoals voet of boven
• Moet verplaatsbaar zijn – fixeerbaar – hanteerbaar – mogelijkheid houding pt
veranderen
• Instrumenten tafels; afh van ingreep
• Vergaarbakken: altijd opnieuw proper maken!
• Perfusiestaanders
Apparatuur • Anesthesietoestel – monitorings-
• Diathermietoestel
• Aspiratie
4.2. Voorbereidingskamer -inductiekamer
• Niet altijd aanwezig – naast operatie zaal
• Alle controles en pre- zorgen → lokale verdoving toedienen
• Is tijdsbesparend
• Nadeel is dat er apparatuur en personeel nodig is omdat persoon niet alleen mag zijn
4.3. Scrubruimte of voorbereidingskamer voor chirurg en assistent
Naast operatie zaal met rechtstreekse toegang door elleboog of voet bediening
4.4. Recovery-room/ontwaakzaal/Post Anesthesie Zorgen Afdeling
• Verblijf na ingreep
• Parameters opvolgen
• Grootte zoals operatiecomplex
4.5. Annexen
Kleedruimtes
4.6. Sterilisatieafdeling
Met een VP diensthoofd
, 1. Omschrijving
• Werkt (on)rechtstreeks om een patiënt beter te maken
• Kenmerken van een goed functionerend team:
o Goede samenwerking
o Afbakening van eigen taak en eigen verantwoordelijkheid
o Het kennen en respecteren van elkaars taken
o Precieze uitvoering van taken
o Maximaal aan de behoeften van de patiënten voldoen
o Vlot afwerken van het operatieprogramma
o Gemakkelijk inschakelen van spoedoperaties
2. Samenstelling/verantwoordelijkheden en taken van de leden
2.1. Bepalende factoren voor de samenstelling
• Aantal operatiezalen
• Gewoonten van instelling
• Operatieprogramma
• Specialiteiten
2.2. Medisch team
Chirurg • Arts die operatie uitvoert
• Leiding over VP team
• Draag verantwoordelijkheid om ingreep uit te voeren maar ook de
voorbereiding en nazorg
• Soms dient chirurg zelf de verdoving toe
Anesthesist • Verantwoordelijk voor adminstratie van medisch beleid
• Bewaakt de vitale functies in per en postoperatieve
• Samen met VP installeert hij PT in juiste houding
• Toestand PT controleren aan de hand van ASA-classificatie
• Toezicht op recovery
Arts-assistent • In opleiding of hulp bieden of medische handelingen uitvoeren
Dokters specialisten • Advies en hulp bevragen
