Samenvatting week 3 – Inleiding tot het Nederlandse Internationaal Privaatrecht
HC 5 – 19 september: Goederenrecht en overgang van vorderingen
Strikwerda nrs. 156-162a (goederenrecht)
Strikwerda nrs. 189-192 (overgang van vorderingen)
M. Goederenrechtelijk regime zaken
156. Literatuur
157. Lex rei sitae
Hoofdregel: Traditioneel wordt het goederenrechtelijke regime beheerst door de wet van het land waar
de zaak zich bevindt, de lex rei sitae.
Zie de artikelen 10:127 t/m 10:133 BW.
Met betrekking tot schepen en luchtvaartuigen geld een uitzondering indien ze teboekgesteld zijn. Zijn
ze niet teboekgesteld geld de hoofdregel.
158. Goederenrechtelijk regime onroerende zaken
De lex rei sitae geeft bij onroerende zaken weinig problemen. Wel de vraag tot welke onderwerpen de
lex rei sitae-regel zich uitstrekt. Naar geldend recht wordt alleen het goederenrechtelijke regime in
strikte zin geacht bestreken te worden door de lex rei sitae.
159. Goederenrechtelijk regime roerende zaken
Bij roerende zaken geeft de lex rei sitae-regel wel aanleiding tot problemen. Roerende zaken kunnen
immers landsgrenzen overschrijden, zodat door wijziging van het land de vraagt rijst of ook het
toepasselijk recht verandert en zo ja hoe en wanneer.
Uitgangspunt: of rechten op een zaak zijn gevestigd of verkregen wordt beheerst door het recht van het
land waar de zaak zich op het moment van verkrijging bevond, zie artikel 10:127 lid 1 juncto lid 5.
- Wordt de zaak daarna naar een ander land verplaatst, dan blijven de verkregen of gevestigde
rechten daarop rusten, zie artikel 10:130 lid 1, 1e volzin.
Hoofdregel is dus dat zakelijke rechten verkregen onder de wet van de oude ligging worden erkend,
behoudens zakelijke rechten door een ander verkregen onder de wet van de nieuwe ligging.
160. Gestolen zaken
Een probleem doet zich voor indien onbekend is waar de zaak zich een bepaalde periode bevind en in
deze periode de zakelijke rechten worden gevestigd of overgedragen, bij diefstal bijvoorbeeld.
Er zijn drie oplossingen denkbaar:
1. De wet van het land waar de zaak zich bevond voordat de diefstal plaatsvond.
2. De wet van het land waar de zaak wordt teruggevonden.
3. De wet van het land waar de zaak, naar achteraf pas blijkt, zich werkelijk bevond ten tijde van
de overdracht of vestiging van het zakelijk recht.
Artikel 10:132 lid 1 kiest voor de eerste oplossing. Zie ook lid 2 ingeval van verzekering.
Indien rechten zijn verkregen onder de wet van de fictieve oude situs moet dit wijken voor
zakelijke rechten verkregen onder de wet van de werkelijke nieuwe situs. Dan is de hoofdregel
dus gewoon van toepassing.
161. Zekerheidsrechten op roerende zaken
Een probleem doet zich ook voor indien het gaat om zekerheidsrechten. De noodzaak van aanpassing
schuilt in zekerheidsrechten die wij naar ons recht niet of niet in dezelfde vorm kennen en hier
executie plaatsvindt.
Uitgangspunt blijft dat de lex rei sitae beslist of een zekerheidsrecht tot stand is gekomen en wat de
inhoud en omvang van dat recht is.
HC 5 – 19 september: Goederenrecht en overgang van vorderingen
Strikwerda nrs. 156-162a (goederenrecht)
Strikwerda nrs. 189-192 (overgang van vorderingen)
M. Goederenrechtelijk regime zaken
156. Literatuur
157. Lex rei sitae
Hoofdregel: Traditioneel wordt het goederenrechtelijke regime beheerst door de wet van het land waar
de zaak zich bevindt, de lex rei sitae.
Zie de artikelen 10:127 t/m 10:133 BW.
Met betrekking tot schepen en luchtvaartuigen geld een uitzondering indien ze teboekgesteld zijn. Zijn
ze niet teboekgesteld geld de hoofdregel.
158. Goederenrechtelijk regime onroerende zaken
De lex rei sitae geeft bij onroerende zaken weinig problemen. Wel de vraag tot welke onderwerpen de
lex rei sitae-regel zich uitstrekt. Naar geldend recht wordt alleen het goederenrechtelijke regime in
strikte zin geacht bestreken te worden door de lex rei sitae.
159. Goederenrechtelijk regime roerende zaken
Bij roerende zaken geeft de lex rei sitae-regel wel aanleiding tot problemen. Roerende zaken kunnen
immers landsgrenzen overschrijden, zodat door wijziging van het land de vraagt rijst of ook het
toepasselijk recht verandert en zo ja hoe en wanneer.
Uitgangspunt: of rechten op een zaak zijn gevestigd of verkregen wordt beheerst door het recht van het
land waar de zaak zich op het moment van verkrijging bevond, zie artikel 10:127 lid 1 juncto lid 5.
- Wordt de zaak daarna naar een ander land verplaatst, dan blijven de verkregen of gevestigde
rechten daarop rusten, zie artikel 10:130 lid 1, 1e volzin.
Hoofdregel is dus dat zakelijke rechten verkregen onder de wet van de oude ligging worden erkend,
behoudens zakelijke rechten door een ander verkregen onder de wet van de nieuwe ligging.
160. Gestolen zaken
Een probleem doet zich voor indien onbekend is waar de zaak zich een bepaalde periode bevind en in
deze periode de zakelijke rechten worden gevestigd of overgedragen, bij diefstal bijvoorbeeld.
Er zijn drie oplossingen denkbaar:
1. De wet van het land waar de zaak zich bevond voordat de diefstal plaatsvond.
2. De wet van het land waar de zaak wordt teruggevonden.
3. De wet van het land waar de zaak, naar achteraf pas blijkt, zich werkelijk bevond ten tijde van
de overdracht of vestiging van het zakelijk recht.
Artikel 10:132 lid 1 kiest voor de eerste oplossing. Zie ook lid 2 ingeval van verzekering.
Indien rechten zijn verkregen onder de wet van de fictieve oude situs moet dit wijken voor
zakelijke rechten verkregen onder de wet van de werkelijke nieuwe situs. Dan is de hoofdregel
dus gewoon van toepassing.
161. Zekerheidsrechten op roerende zaken
Een probleem doet zich ook voor indien het gaat om zekerheidsrechten. De noodzaak van aanpassing
schuilt in zekerheidsrechten die wij naar ons recht niet of niet in dezelfde vorm kennen en hier
executie plaatsvindt.
Uitgangspunt blijft dat de lex rei sitae beslist of een zekerheidsrecht tot stand is gekomen en wat de
inhoud en omvang van dat recht is.
