15-9-16 College 3: Hersenen en verslaving – Louk Vanderschuren.
Verslaving wordt steeds vaker gezien als een hersenziekte. Een verslaving is eigenlijk een
verandering in hersenfunctie. Elke keer als iemand middelen misbruikt verandert er iets in je
hersenen en het wordt steeds moeilijker om jezelf in de hand te houden.
Middelengebruik heeft veel verschillende uitingsvormen in de samenleving. Sommigen zien
een verslaving als een ernstige heroïneverslaving, terwijl anderen het eerder zien als een
minder ‘zware’ verslaving zoals roken (meer alledaagse uitingsvorm). Ondanks dat voor
sommigen middelengebruik een romantische kant heeft (veel artiesten gebruiken drugs) is er
wel degelijk een minder romantische kant aan.
Wat is verslaving?
Chronisch recidiverend & verlies van controle over middelengebruik.
In de DSM-5 kun je kenmerken zien van verslavingen. 11 criteria waarvan 9 over
controleverlies gaan. De overige twee zijn biologische kenmerken = tolerantie en
onthoudingsverschijnselen. De kern ligt dus echt in het controlegebied (controleverlies).
Chronisch recidiverende aandoening: een aandoening die lange tijd duurt. Het is moeilijk om
te stoppen met het gebruik van een middel door de verandering in de hersenen. Er zit ook een
menselijke denkfout in. Als iemand stopt met gebruiken is die persoon niet meteen genezen.
De hersenen van iemand die is gestopt met middelengebruik zijn alsnog heel anders dan de
hersenen van iemand die niet verslaafd zijn aan die middelen.
Terugval wordt vaak veroorzaakt door ‘craving’. Craving kan lang na detoxificatie nog
optreden, houdt veel langer aan dan onthoudingsverschijnselen. Wordt voornamelijk
veroorzaakt door: Het middel, cues (gestimuleerde cues, denk aan naalden etc. iets dat je doet
herinneren aan middelengebruik) & stress.
Verslaving is niet altijd gezien als een hersenziekte. Er waren verschillende modellen:
1) Moreel model (1800-nu): mens is probleem opsluiten en heropvoeden
2) Farmacologisch model (1920-nu): middel is probleem verbieden. Risico hiervan is
dat middelen niet verdwijnen maar het criminele circuit opgaan.
3) Leermodel (1975-nu): verslaving is aangeleerd Cognitieve gedragstherapie (CGT)
& cue exposure (een [ex-]verlaafde cues aanbieden om het te ontkoppelen aan het
drugsgebruik, maar nu worden het een soort tegenovergestelde stimuli, maar ook dat
werkt niet optimaal)
4) Hersenziekte (1990-nu): CGT, farmacotherapie.
Verslaving = POM (Persoon + Omgeving + Middel).
Beschikbaarheid, persoonlijkheid, biologie en omgeving.
Verslaving wordt steeds vaker gezien als een hersenziekte. Een verslaving is eigenlijk een
verandering in hersenfunctie. Elke keer als iemand middelen misbruikt verandert er iets in je
hersenen en het wordt steeds moeilijker om jezelf in de hand te houden.
Middelengebruik heeft veel verschillende uitingsvormen in de samenleving. Sommigen zien
een verslaving als een ernstige heroïneverslaving, terwijl anderen het eerder zien als een
minder ‘zware’ verslaving zoals roken (meer alledaagse uitingsvorm). Ondanks dat voor
sommigen middelengebruik een romantische kant heeft (veel artiesten gebruiken drugs) is er
wel degelijk een minder romantische kant aan.
Wat is verslaving?
Chronisch recidiverend & verlies van controle over middelengebruik.
In de DSM-5 kun je kenmerken zien van verslavingen. 11 criteria waarvan 9 over
controleverlies gaan. De overige twee zijn biologische kenmerken = tolerantie en
onthoudingsverschijnselen. De kern ligt dus echt in het controlegebied (controleverlies).
Chronisch recidiverende aandoening: een aandoening die lange tijd duurt. Het is moeilijk om
te stoppen met het gebruik van een middel door de verandering in de hersenen. Er zit ook een
menselijke denkfout in. Als iemand stopt met gebruiken is die persoon niet meteen genezen.
De hersenen van iemand die is gestopt met middelengebruik zijn alsnog heel anders dan de
hersenen van iemand die niet verslaafd zijn aan die middelen.
Terugval wordt vaak veroorzaakt door ‘craving’. Craving kan lang na detoxificatie nog
optreden, houdt veel langer aan dan onthoudingsverschijnselen. Wordt voornamelijk
veroorzaakt door: Het middel, cues (gestimuleerde cues, denk aan naalden etc. iets dat je doet
herinneren aan middelengebruik) & stress.
Verslaving is niet altijd gezien als een hersenziekte. Er waren verschillende modellen:
1) Moreel model (1800-nu): mens is probleem opsluiten en heropvoeden
2) Farmacologisch model (1920-nu): middel is probleem verbieden. Risico hiervan is
dat middelen niet verdwijnen maar het criminele circuit opgaan.
3) Leermodel (1975-nu): verslaving is aangeleerd Cognitieve gedragstherapie (CGT)
& cue exposure (een [ex-]verlaafde cues aanbieden om het te ontkoppelen aan het
drugsgebruik, maar nu worden het een soort tegenovergestelde stimuli, maar ook dat
werkt niet optimaal)
4) Hersenziekte (1990-nu): CGT, farmacotherapie.
Verslaving = POM (Persoon + Omgeving + Middel).
Beschikbaarheid, persoonlijkheid, biologie en omgeving.
