Samenvatting Pelvische reëducatie 2023

Pelvische reëductatie
samenvatting
Les 1: stress-incontinentie (16/03)
Anatomie bekken
 Beenderig bekken
- 2 Os coxae (os illum, pubis en ischium), os sacrum en os coccygis
- Bekkengordel brengt krachten over van wervelzuil naar onderste ledematen (en
omgekeerd)
- Mechanisme bestaat uit vormsluiting (specifieke vorm SI gewricht: richels/groeven passen
perfect ineen) en krachtsluiting (door samenspel spieren, ligamenten en zwaartekracht)
 Stabiliserende spieren
- Belangrijkste: M. transversus abdominis en M. multifidus (buik/rugspieren) 
samenwerking samen met diafragma en bekkenbodemspieren nodig (spelen rol bij
circulatie en druk in buikholte  belangrijke factor bij ontstaan prolaps of incontinentie)!
 Ligamenten van het bekken: zorgen voor stabiliteit
- Lig iliolumbale, lig sacro-iliacale, lig. Sacrotuberale, lig sacrospinale
 M VS V:
- Vrouw breder bekken en grotere opening  os pubis is veel ruimer waardoor dit systeem
veel instabieler is, alsook verlies in stevigheid van perineum  hogere kans op verzakking
en stress-incontinentie
- Vrouw heeft ook 3 openingen namelijk anale opening, urethra en vagina (andere
doorsnede doorheen bekken dan M)

Anatomie Bekkenbodemspieren
 Ondersteuning en ophanging
- Ons bekken systeem kunnen we vergelijken met een boot in de kade:
 Boot = organen
 Touwen = ligamenten (ophanging)
 Water = spieren (ondersteuning)

Door spierproblematiek: organen hangen op ligamenten
Bekkenbodemverzakking als ligamenten dit niet kunnen houden
 Functies
- Sluitfunctie: kan rectum en urethra afsluiten (voorkomen van urinaire/faecale
incontinentie)
- Steunfunctie: bekkenbodem ondersteunt bekkenorganen
- Seksuele functie: orgasme
- Zorgt voor 1/3de van sluiting urethra samen met gladde spieren, mucosa, bloedvaten en
zenuwen
 Mictie stop test
- Na 3 seconden plassen, zo snel mogelijk bekkenbodem opspannen: controle of de spieren
plaskanaal kan afsluiten
- Dit is test ter controle, GEEN oefening: blaas is gemaakt om in 1 maal te ledigen, als je dit
steeds doet ga je rest urine creëren (grotere kans op infecties)

, Spiervezeltype
- Slow twitch vezels (type I)
 Voornamelijk: bekkenbodem = uithoudingsspieren
 Rustdruk urethra (plasbuis dichthouden)
 Ondersteuning organen
- Fast twitch vezels (type II)
 Bij verhoogde abdominale druk: bij bvb hoesten (kracht nodig)
 Spieren oppervlakkig plan
- M. sphincter ani externus:
 ophouden stoelgang
 willekeurige sluispier
- M. bulbospongiosus/bulbocavernosus:
 M: tijdens ejaculatie door ritmische contracties sperma langs urethra naar buiten
stuwen + zorgt ervoor dat de laatste druppels urine naar buiten worden geperst
 V: sluit de vaginale opening + zorgt voor erectie dankzij compressie diepe dorsale vene
- M. ischiocavernosus;
 Veneuze reflux verhinderen: helpt om erectie
aan te houden  arterieel bloed in penis • Diaphragma urogenitale:
moet daar blijven, deze spier aan basis penis
zorgt dat venen dicht worden gedrukt • Oppervlakkig deel:
- M. transversus perinei superficialis • M. ischiocavernosus
 Stabiliseren centrum tendineum • M. bulbospongiosus
 Spieren midden plan • M. transversus perinei
- M. transversus perinei profundus
 Steunfunctie, perineum fixatie en seksuele superficialis
functie
- M. sphincter urethrae externus • Dieper deel:
 Meewerken aan continentie: verloopt • M. transversus perinei
profundus
ventraal van de urethra • M. sphincter urethrae
- M. sphincter ani
 Spieren diepe plan • Diaphragma pelvis:
- M. levator ani: M. puborectalis + M. iliococcygeus
+ M. pubococcygeus • M. coccygeus
- M. coccygeus
• M. levator ani
 Ondersteunende functie: belangrijkste!
 = diafragma pelvis • (M. sphincter ani externus (deep

Anatomie Urinewegen:
part))
 Nier:
- Filter functie: zuivering bloed
 Blaas:
- Onder het peritoneum/buikvlies en achter os pubis
- Vorm/positie afhankelijk per leeftijd, geslacht en vullingsgraad
- Niet onder onze controle
- Bevat trigonum: bovenaan 2 openingen voor ureter en onderaan 1 urethra opening
- Volle blaas? Blaas boven os pubis
- Blaashals:

,  inwendige sfincter  plaatselijke contracties
 Tijdens vulling is deze gesloten
 Tijdens contractie/lediging: trechtervorm
- Blaaswand
 3 lagen: tunica mucosa (epitheel), tunica muscularis (musculus detrusor en musculus
trigonum)en tunica adventitia
- Blaasspier/M. detrusor: harde arbeid nodig om je blaas leeg te krijgen
 Rekreceptoren: registreren vulling en geven op bepaalde momenten de status van
vulling
 Stel vernieling rekreceptoren door uitstelling plassen: uitgerekte blaas,
die niet meer vanzelf kan samentrekken  niet alles uitplassen 
urineweg infecties
- Positie tijdens plassen of constiperen
 Ontspannen positie nodig (stel je zet kracht: abdominale druk  willen
we niet)
 Constipatie: anorectale hoek (1)  persen zorgt ervoor dat hoek
verandert en stoelgang kan passeren! Bij onvoldoende bekkenbodem
spieren opspannen  stoelgang kan niet passeren
 Urethra
- Lengte V < M
- Ter hoogte van blaas: vernauwing plasbuis
- Wand:
 muscosa en submuscosa (sluit urethra af)
 Gladde spierlaag
 Dwarsgestreepte spierlaag: externe sfincter
 Tunica adventitia
- Blaas en urethra = functioneel geheel

Incontinentie:
 Ongewenst urineverlies
 Prevalentie
- Mogelijks op iedere leeftijd maar naarmate we ouder worden, stijgt dit
- V > M: voornamelijk na bevalling of zwangerschap
- Wereldprevalentie moeilijk in te schatten wegens
 Gebrek aan eenduidigheid
 Subjectieve drempel van erkenning
 Schaamte
 Leeftijd van de personen die worden aangewend bij onderzoek
 Bij ouderen: meest voorkomende stoornis
- Maar verouderen leidt niet vanzelfsprekend tot dit
- Vaak liggen motorische, sociale of familiale problemen aan de basis  kunnen met
eenvoudige middelen worden geholpen

Fysiologie lagere urinewegen
 Functie blaas en spieren: vullen en ledigen
- VULLEN:
 Nieren  via urineleiders  monden uit via vesico-urethrale junctie in de blaas (zorgt
ervoor dat er geen urine terugvloeit)