Samenvatting biologie
Transport
Basisstof 1: Transportsystemen
Bij meeste dieren verloopt het transport circulair: een vloeistof met daarin
opgeloste stoffen stroomt rond. Het is voorzien van een pomp (het hart).
Geleedpotigen hebben open circulat iesyst eem en een buisvormig hart dat
de lichaamsvloeistof rond de organen laat bewegen. -> geslot en
t ransport syst eem waarin bloed gescheiden is van andere vloeistoffen. In
een gesloten systeem kan het transport van stoffen effectiever en over
grotere afstanden plaatsvinden dan bij een open.
Vissen hebben een enk elvoudige bloedsomloop: per omloopt stroomt het
bloed een keer door het hart. Hart heeft boezem en kamer. Bloed van
organen die naar hart stroomt verzamelt in boezem (at rium). De boezem
pompt het bloed naar k amer (vent rik el). De kamer pompt het bloed naar
kieuwen. Kamer is sterker dan boezem omdat kamer bloed naar het hele
lichaam moet duwen en de boezem alleen maar naar de kamer. Ader gaat
naar hart (zuurstofarm), slagader weg van hart -> naar organen
(zuurstofrijk).
De rechterharthelft pompt bloed naar beide longen. Vanuit longen stroomt
bloed naar linkerharthelft -> k leine bloedsomloop. Het bloed neemt
zuurstof op en geeft koolstofdioxide af. Linkerharthelft pompt bloed naar
het lichaam. Het bloed stroom naar alle organen en dan weer terug naar
rechterharthelft. -> grot e bloedsomloop: zuurstof en voedingsstoffen
afgegeven aan cellen, koolstofdioxide en andere afvalstoffen worden uit
cellen opgenomen. Mens heeft dubbele bloedsomloop doordat bloed 2x
door hart stroomt. Met dubbele kan een hogere druk bereikt worden.
Bloedsomloop zorgt voor homeostase (dynamisch evenwicht in het interne
milieu) door in het bloed opgeloste stoffen door het lichaam te
transporteren en door de warmte die vrijkomt bij dissimilatie te verdelen
over het lichaam. 3 normwaarden waarbij bloedsomloop betrokken is
(homeostase):
-zuurstofgehalte, -koolstofdioxidegehalte, -stroomsnelheid, -glucosegehalte
Gesloten bloedsomloop zorgt voor hogere druk waardoor transport
effectiever is. Dubbele bloedsomloop is voordelig doordat het bloed dan
met hogere kracht door lichaam stroomt.
, Amfibieën hebben een eenk amerhart . Deze hartkamer perst deel van
bloed vanuit het hart naar de longen en naar de huid. Bij reptielen is het
bloed in het hart grotendeels gescheiden van een tussenschot. Als het dier
niet ademt kan het bloed vanuit beide helften van de kamer naar beide
aorta’s stromen. Zoogdieren en vogels hebben een hart met gesloten
tussenwand tussen de kamers en daarodoor een volledig gescheiden
dubbele bloedsomloop.
Foetus krijgt zuurstof en voedingsstoffen via de placenta. Voor geboorte is
er in het hart een ovale venst er: opening tussen rechter- en linkerboezem.
Een groot deel van het bloed stroomt via deze opening rechtstreeks van
rechterboezem naar de linker. Vanuit de linkerkamer gaat het de aorta in:
duct us art eriosis. Direct na geboorte vullen de longen met lucht. Bloed
stroomt nu gemakkelijker vanuit de rechterkamer in de longbloedvaten.
Bloeddruk in rechterkamer daalt. Bloeddruk linkerkamer stijgt juist. Gevolg
is dat ovale venster sluit. Foetus heeft bloedvaten met maximale en
minimale zuurstofverzadiging. Maximale= navelstreng en onderste holle
ader, Minimale= navelstrengslagader en beenslagader.
Slagader Ader
Bloed stroomt… Weg van hart Naar hart
Bloeddruk is… Hoog Laag
Wand is… Dik, stevig, elastisch Dun, weinig elastisch
Bloedstroom is… Stootsgewijs Regelmatig
Ze liggen… Diep Minder diep
Kleppen zijn… Niet aanwezig Aanwezig
Slagader zuurstofrijk, ader zuurstofarm.
Transport
Basisstof 1: Transportsystemen
Bij meeste dieren verloopt het transport circulair: een vloeistof met daarin
opgeloste stoffen stroomt rond. Het is voorzien van een pomp (het hart).
Geleedpotigen hebben open circulat iesyst eem en een buisvormig hart dat
de lichaamsvloeistof rond de organen laat bewegen. -> geslot en
t ransport syst eem waarin bloed gescheiden is van andere vloeistoffen. In
een gesloten systeem kan het transport van stoffen effectiever en over
grotere afstanden plaatsvinden dan bij een open.
Vissen hebben een enk elvoudige bloedsomloop: per omloopt stroomt het
bloed een keer door het hart. Hart heeft boezem en kamer. Bloed van
organen die naar hart stroomt verzamelt in boezem (at rium). De boezem
pompt het bloed naar k amer (vent rik el). De kamer pompt het bloed naar
kieuwen. Kamer is sterker dan boezem omdat kamer bloed naar het hele
lichaam moet duwen en de boezem alleen maar naar de kamer. Ader gaat
naar hart (zuurstofarm), slagader weg van hart -> naar organen
(zuurstofrijk).
De rechterharthelft pompt bloed naar beide longen. Vanuit longen stroomt
bloed naar linkerharthelft -> k leine bloedsomloop. Het bloed neemt
zuurstof op en geeft koolstofdioxide af. Linkerharthelft pompt bloed naar
het lichaam. Het bloed stroom naar alle organen en dan weer terug naar
rechterharthelft. -> grot e bloedsomloop: zuurstof en voedingsstoffen
afgegeven aan cellen, koolstofdioxide en andere afvalstoffen worden uit
cellen opgenomen. Mens heeft dubbele bloedsomloop doordat bloed 2x
door hart stroomt. Met dubbele kan een hogere druk bereikt worden.
Bloedsomloop zorgt voor homeostase (dynamisch evenwicht in het interne
milieu) door in het bloed opgeloste stoffen door het lichaam te
transporteren en door de warmte die vrijkomt bij dissimilatie te verdelen
over het lichaam. 3 normwaarden waarbij bloedsomloop betrokken is
(homeostase):
-zuurstofgehalte, -koolstofdioxidegehalte, -stroomsnelheid, -glucosegehalte
Gesloten bloedsomloop zorgt voor hogere druk waardoor transport
effectiever is. Dubbele bloedsomloop is voordelig doordat het bloed dan
met hogere kracht door lichaam stroomt.
, Amfibieën hebben een eenk amerhart . Deze hartkamer perst deel van
bloed vanuit het hart naar de longen en naar de huid. Bij reptielen is het
bloed in het hart grotendeels gescheiden van een tussenschot. Als het dier
niet ademt kan het bloed vanuit beide helften van de kamer naar beide
aorta’s stromen. Zoogdieren en vogels hebben een hart met gesloten
tussenwand tussen de kamers en daarodoor een volledig gescheiden
dubbele bloedsomloop.
Foetus krijgt zuurstof en voedingsstoffen via de placenta. Voor geboorte is
er in het hart een ovale venst er: opening tussen rechter- en linkerboezem.
Een groot deel van het bloed stroomt via deze opening rechtstreeks van
rechterboezem naar de linker. Vanuit de linkerkamer gaat het de aorta in:
duct us art eriosis. Direct na geboorte vullen de longen met lucht. Bloed
stroomt nu gemakkelijker vanuit de rechterkamer in de longbloedvaten.
Bloeddruk in rechterkamer daalt. Bloeddruk linkerkamer stijgt juist. Gevolg
is dat ovale venster sluit. Foetus heeft bloedvaten met maximale en
minimale zuurstofverzadiging. Maximale= navelstreng en onderste holle
ader, Minimale= navelstrengslagader en beenslagader.
Slagader Ader
Bloed stroomt… Weg van hart Naar hart
Bloeddruk is… Hoog Laag
Wand is… Dik, stevig, elastisch Dun, weinig elastisch
Bloedstroom is… Stootsgewijs Regelmatig
Ze liggen… Diep Minder diep
Kleppen zijn… Niet aanwezig Aanwezig
Slagader zuurstofrijk, ader zuurstofarm.
