Les 6: Haar-, vezel- en textielonderzoek
Forensisch haaronderzoek
Morfologische haaranalyse
De doelstelling van haaranalyse is dat we door middel van vergelijkend onderzoek haren toe kunnen
kennen aan personen of dat we deze personen uit kunnen sluiten als mogelijke donor, dit doen we
door te kijken naar de macroscopische en microscopische karakteristieken van het haar. We doen
aan selectie ofwel eliminatie voor de downstream analyses (= het DNA-onderzoek). Haaranalyse mag
niet gebruikt worden voor identificatie! We kunnen hiermee zowel menselijke als dierlijke haren
analyseren.
Haren als forensisch bewijs
Haren kunnen actief of passief getransfereerd worden, bijvoorbeeld tussen slachtoffer en dader
onderling (beide richtingen); van persoon naar plaats delict; van plaats delict naar een persoon; of
van een persoon naar een object (bijvoorbeeld een muts). Mensen verliezen ongeveer 50 – 80 haren
per dag en haren zijn dus vaak voorkomend op een plaats delict, maar ook op inbeslaggenomen
goederen. Haren zijn bestendig tegen omgevingsfactoren en kunnen DNA-materiaal bevatten voor
identificatie van de donor.
Casus
In de nacht van 27 op 28 april 2007 ziet Ronald Jansen plots een meisje fietsen. Hij kent de omgeving
omdat hij daar al zo vaak is geweest en rijdt zo snel als hij kan naar de andere kant van het fietspad
nabij de Leopoldsvest. Daar parkeert hij zijn bestelwagen en opent de schuifdeur. Wanneer Annick
passeert, sleurt hij haar van de fiets en duwt hij haar in de laadruimte. Hij probeert haar te kalmeren
door te zeggen dat ze niet bang hoeft te zijn. Maar ondertussen knevelt en blinddoekt hij haar en
gooit hij ook haar fiets in de bestelwagen.
Jansen rijdt met Annick naar zijn woning in Loksbergen, waar hij haar naar zijn slaapkamer brengt. Hij
praat tegen haar, trekt haar kleren uit en streelt haar. Maar, hij verkracht haar niet. Hij zegt haar
onder meer dat hij haar levend maar wel naakt zal achterlaten in een bos in de Ardennen. Zo zouden
speurders geen sporen van hem kunnen vinden. Hij zet de stofzuiger aan om Annick te doen geloven
dat hij alle sporen aan het schoonmaken is. Maar, in werkelijkheid laat hij het bad vollopen en haalt
hij een soort van steenkappershamer of lattenbijl uit de kelder.
Jansen neemt Annick mee naar de badkamer, waar hij haar op een badmat legt en een handdoek
over haar legt. Zogezegd om tot rust te komen. Maar, dan pakt hij de hamer en slaat haar hard op de
zijkant van haar hoofd. Om zeker te zijn dat ze dood is, slaat hij daarna nog een paar keer en houdt
haar vijf minuten onder water. Nadien wast hij haar om alle sporen uit te wissen.
Hij steekt haar voeten en haar hoofd in een zak en rolt haar in een blauwe plastic zeil en wikkelt alles
nog eens in een zwarte worteldoek. Met een rood touw bindt hij alles stevig vast. Nog diezelfde
nacht rijdt Ronald Jansen met het lichaam in zijn bestelwagen naar het Albertkanaal in Lummen. Daar
verzwaart hij het pak met betonblokken die hij ooit kocht om zijn vijver te metselen en gooit alles in
het water.
Haarhistologie
De cuticula zijn als het ware de ‘schubben’ van het haar. In de
cortex is het pigment aanwezig en de medulla bevat een
luchtkanaaltje in het midden van het haar. Het ovoid body zijn
wat dikkere granulen van pigmenten. De corticale fusi zijn de
luchtzakjes, deze kleuren ook donker aan. Al deze
karakteristieken kunnen gebruikt worden voor morfologisch onderzoek.
Pagina 1 van 13
Forensisch haaronderzoek
Morfologische haaranalyse
De doelstelling van haaranalyse is dat we door middel van vergelijkend onderzoek haren toe kunnen
kennen aan personen of dat we deze personen uit kunnen sluiten als mogelijke donor, dit doen we
door te kijken naar de macroscopische en microscopische karakteristieken van het haar. We doen
aan selectie ofwel eliminatie voor de downstream analyses (= het DNA-onderzoek). Haaranalyse mag
niet gebruikt worden voor identificatie! We kunnen hiermee zowel menselijke als dierlijke haren
analyseren.
Haren als forensisch bewijs
Haren kunnen actief of passief getransfereerd worden, bijvoorbeeld tussen slachtoffer en dader
onderling (beide richtingen); van persoon naar plaats delict; van plaats delict naar een persoon; of
van een persoon naar een object (bijvoorbeeld een muts). Mensen verliezen ongeveer 50 – 80 haren
per dag en haren zijn dus vaak voorkomend op een plaats delict, maar ook op inbeslaggenomen
goederen. Haren zijn bestendig tegen omgevingsfactoren en kunnen DNA-materiaal bevatten voor
identificatie van de donor.
Casus
In de nacht van 27 op 28 april 2007 ziet Ronald Jansen plots een meisje fietsen. Hij kent de omgeving
omdat hij daar al zo vaak is geweest en rijdt zo snel als hij kan naar de andere kant van het fietspad
nabij de Leopoldsvest. Daar parkeert hij zijn bestelwagen en opent de schuifdeur. Wanneer Annick
passeert, sleurt hij haar van de fiets en duwt hij haar in de laadruimte. Hij probeert haar te kalmeren
door te zeggen dat ze niet bang hoeft te zijn. Maar ondertussen knevelt en blinddoekt hij haar en
gooit hij ook haar fiets in de bestelwagen.
Jansen rijdt met Annick naar zijn woning in Loksbergen, waar hij haar naar zijn slaapkamer brengt. Hij
praat tegen haar, trekt haar kleren uit en streelt haar. Maar, hij verkracht haar niet. Hij zegt haar
onder meer dat hij haar levend maar wel naakt zal achterlaten in een bos in de Ardennen. Zo zouden
speurders geen sporen van hem kunnen vinden. Hij zet de stofzuiger aan om Annick te doen geloven
dat hij alle sporen aan het schoonmaken is. Maar, in werkelijkheid laat hij het bad vollopen en haalt
hij een soort van steenkappershamer of lattenbijl uit de kelder.
Jansen neemt Annick mee naar de badkamer, waar hij haar op een badmat legt en een handdoek
over haar legt. Zogezegd om tot rust te komen. Maar, dan pakt hij de hamer en slaat haar hard op de
zijkant van haar hoofd. Om zeker te zijn dat ze dood is, slaat hij daarna nog een paar keer en houdt
haar vijf minuten onder water. Nadien wast hij haar om alle sporen uit te wissen.
Hij steekt haar voeten en haar hoofd in een zak en rolt haar in een blauwe plastic zeil en wikkelt alles
nog eens in een zwarte worteldoek. Met een rood touw bindt hij alles stevig vast. Nog diezelfde
nacht rijdt Ronald Jansen met het lichaam in zijn bestelwagen naar het Albertkanaal in Lummen. Daar
verzwaart hij het pak met betonblokken die hij ooit kocht om zijn vijver te metselen en gooit alles in
het water.
Haarhistologie
De cuticula zijn als het ware de ‘schubben’ van het haar. In de
cortex is het pigment aanwezig en de medulla bevat een
luchtkanaaltje in het midden van het haar. Het ovoid body zijn
wat dikkere granulen van pigmenten. De corticale fusi zijn de
luchtzakjes, deze kleuren ook donker aan. Al deze
karakteristieken kunnen gebruikt worden voor morfologisch onderzoek.
Pagina 1 van 13
