NEUROREVALIDATIE CZS
Praktijk blok 2.3
,Inhoudsopgave
Casussen.................................................................................................................................................3
Onderzoek............................................................................................................................................12
Wat, hoe en waarom........................................................................................................................12
Specifieke testen..............................................................................................................................12
Top-neus-proef (coördinatie).......................................................................................................12
Top-top-proef (coördinatie)..........................................................................................................13
Knie-hiel-proef (coördinatie)........................................................................................................13
Motricity index (MI) (kracht)........................................................................................................13
Trunk control test (TCT) (rompactiviteit)......................................................................................14
Trunk impairment scale (TIS) (zitbalans).......................................................................................15
Berg balance scale (BBS) (zit- en stabalans)..................................................................................18
Performance- oriented mobility asessment (POMA) volgens Tinetti............................................22
Function ambulation categories (FAC) (het gaan).........................................................................24
10 meter looptest (snelheid)........................................................................................................25
Frenchay arm test (FAT) (knijpkracht)..........................................................................................25
Modified ashworth scale (MAS) (spiertonus)...............................................................................26
Timed up & go test (TUG) (functioneel)........................................................................................27
Erasmus modified nottingham sensory assessment (EmNSA) (sensibiliteit).................................27
Fugl-meyer assessment (FMA) (bepaling beperking in functies)..................................................32
Mini-BESTtest (Parkinson-specifiek, balans).................................................................................35
Propulsie/retropulsie test (Parkinson-specifiek)...........................................................................40
Behandeling..........................................................................................................................................40
Schoudercontrole.............................................................................................................................40
Placing..............................................................................................................................................41
Transfers...........................................................................................................................................41
Patiënt ondersteunen tijdens het lopen.......................................................................................41
Zijwaarts/opwaarts/neerwaarts verplaatsen in bed.....................................................................41
Ruglig > zijlig in bed......................................................................................................................42
Zijlig > zit in bed............................................................................................................................42
Zit in bed > zit in stoel...................................................................................................................43
Zit > stand.....................................................................................................................................43
Hammengang...............................................................................................................................43
Leermethodes...................................................................................................................................44
Chunking & chaining.....................................................................................................................44
1
, Fading in & -out............................................................................................................................44
Taak, individu en omgeving..........................................................................................................44
Cueing...............................................................................................................................................44
Auditieve cue................................................................................................................................44
Visuele cue....................................................................................................................................44
Tactiele cue...................................................................................................................................45
Cognitieve bewegingsstrategieën.....................................................................................................45
Valtraining........................................................................................................................................45
Looptraining.....................................................................................................................................46
Lopen met hulpmiddelen..............................................................................................................46
2 krukken......................................................................................................................................46
Constrained-induced movement therapy.........................................................................................47
2
, Casussen
Casus 1
Dhr. H. is 71 jaar, getrouwd, twee kinderen en vijf kleinkinderen op wie hij allemaal erg gek is.
Vroeger werkte hij in de confectiebranche als tekenaar, maar werd op 31-jarige leeftijd, toen bij hem
de diagnose Multiple Sclerose werd gesteld in 1981 volledig arbeidsongeschikt verklaard. De MS
ontwikkelde zich erg langzaam en hoewel meneer de nodige ups en downs heeft gehad heeft hij
nooit daadwerkelijk een schub (exacerbatie) gehad. Wel heeft hij veel tijd voor onderzoek en
(experimentele) behandeling in het ziekenhuis doorgebracht. In de loop der jaren ging het lopen
steeds lastiger, maar meneer heeft tot twee maanden geleden wel kunnen lopen met twee 4-poot
krukken. Toen kreeg hij drie kleine herseninfarcten kort na elkaar. Het lopen is sindsdien behoorlijk
verslechterd. Hij ervaart veel minder kracht in zijn benen en ook het “stuur” is weg zoals meneer zelf
zegt. Zowel in zijn armen als in zijn benen voelt hij steeds vervelende prikkelingen. De problemen zijn
links groter dan rechts. Waar hij slecht tegen kan zijn hoge temperaturen. Verder is hij erg snel
vermoeid.
Meneer is nu ter revalidatie in Maartenshof, maar verwacht niet meer thuis te kunnen wonen. Zijn
vrouw vindt de zorg voor haar man erg zwaar en dat begrijpt hij maar al te goed: hij heeft hulp nodig
bij het opstaan, bij het wassen en aan- en uitkleden. Bovendien kan hij weinig doen in de
huishouding. Waarschijnlijk komt het echtpaar dan in een aanleunwoning, maar daar heeft meneer
nog niet zoveel zin in. In Maartenshof heeft hij namelijk zeer veel aanspraak en dat vindt hij heel
prettig. Hij is bang om te vereenzamen.
Onderzoek:
o MAS (spiertonus)
o BBS (zit- en stabalans)
o 10 meter looptest (snelheid)
o FAC (loopvaardigheid)
o POMA
o TUG (functioneel)
o TIS (zitbalans)
o FAT (arm/handfunctie)
o EmNSA (sensoriek)
o MRC-schaal (kracht)
o TCT (rompactiviteit)
o Top-neus-proef, top-top-proef, knie-hiel-proef (coördinatie)
Behandeling:
o Statraining
o Eerst kijken hoe meneer staat, staat hij stabiel enzovoort, dan kunnen we hem laten
staan en dubbeltaken laten uitvoeren. Hand aantikken, bal overgooien, op 1 been
staan
o Looptraining (als de sta training goed gaat)
o De Patiënt liep voorheen met een 2 vierpoot krukken kijken of dit weer mogelijk is
anders misschien een looprekje kijken of dat lukt (geeft meer stabiliteit, maar op
moment van optillen moet de patiënt wel stabiel genoeg kunnen staan. tijdens de
loop training kun je de verschillende stapjes telkens herhalen dus gebruik maken van
chunking & chaining.
o Balans training
3
Praktijk blok 2.3
,Inhoudsopgave
Casussen.................................................................................................................................................3
Onderzoek............................................................................................................................................12
Wat, hoe en waarom........................................................................................................................12
Specifieke testen..............................................................................................................................12
Top-neus-proef (coördinatie).......................................................................................................12
Top-top-proef (coördinatie)..........................................................................................................13
Knie-hiel-proef (coördinatie)........................................................................................................13
Motricity index (MI) (kracht)........................................................................................................13
Trunk control test (TCT) (rompactiviteit)......................................................................................14
Trunk impairment scale (TIS) (zitbalans).......................................................................................15
Berg balance scale (BBS) (zit- en stabalans)..................................................................................18
Performance- oriented mobility asessment (POMA) volgens Tinetti............................................22
Function ambulation categories (FAC) (het gaan).........................................................................24
10 meter looptest (snelheid)........................................................................................................25
Frenchay arm test (FAT) (knijpkracht)..........................................................................................25
Modified ashworth scale (MAS) (spiertonus)...............................................................................26
Timed up & go test (TUG) (functioneel)........................................................................................27
Erasmus modified nottingham sensory assessment (EmNSA) (sensibiliteit).................................27
Fugl-meyer assessment (FMA) (bepaling beperking in functies)..................................................32
Mini-BESTtest (Parkinson-specifiek, balans).................................................................................35
Propulsie/retropulsie test (Parkinson-specifiek)...........................................................................40
Behandeling..........................................................................................................................................40
Schoudercontrole.............................................................................................................................40
Placing..............................................................................................................................................41
Transfers...........................................................................................................................................41
Patiënt ondersteunen tijdens het lopen.......................................................................................41
Zijwaarts/opwaarts/neerwaarts verplaatsen in bed.....................................................................41
Ruglig > zijlig in bed......................................................................................................................42
Zijlig > zit in bed............................................................................................................................42
Zit in bed > zit in stoel...................................................................................................................43
Zit > stand.....................................................................................................................................43
Hammengang...............................................................................................................................43
Leermethodes...................................................................................................................................44
Chunking & chaining.....................................................................................................................44
1
, Fading in & -out............................................................................................................................44
Taak, individu en omgeving..........................................................................................................44
Cueing...............................................................................................................................................44
Auditieve cue................................................................................................................................44
Visuele cue....................................................................................................................................44
Tactiele cue...................................................................................................................................45
Cognitieve bewegingsstrategieën.....................................................................................................45
Valtraining........................................................................................................................................45
Looptraining.....................................................................................................................................46
Lopen met hulpmiddelen..............................................................................................................46
2 krukken......................................................................................................................................46
Constrained-induced movement therapy.........................................................................................47
2
, Casussen
Casus 1
Dhr. H. is 71 jaar, getrouwd, twee kinderen en vijf kleinkinderen op wie hij allemaal erg gek is.
Vroeger werkte hij in de confectiebranche als tekenaar, maar werd op 31-jarige leeftijd, toen bij hem
de diagnose Multiple Sclerose werd gesteld in 1981 volledig arbeidsongeschikt verklaard. De MS
ontwikkelde zich erg langzaam en hoewel meneer de nodige ups en downs heeft gehad heeft hij
nooit daadwerkelijk een schub (exacerbatie) gehad. Wel heeft hij veel tijd voor onderzoek en
(experimentele) behandeling in het ziekenhuis doorgebracht. In de loop der jaren ging het lopen
steeds lastiger, maar meneer heeft tot twee maanden geleden wel kunnen lopen met twee 4-poot
krukken. Toen kreeg hij drie kleine herseninfarcten kort na elkaar. Het lopen is sindsdien behoorlijk
verslechterd. Hij ervaart veel minder kracht in zijn benen en ook het “stuur” is weg zoals meneer zelf
zegt. Zowel in zijn armen als in zijn benen voelt hij steeds vervelende prikkelingen. De problemen zijn
links groter dan rechts. Waar hij slecht tegen kan zijn hoge temperaturen. Verder is hij erg snel
vermoeid.
Meneer is nu ter revalidatie in Maartenshof, maar verwacht niet meer thuis te kunnen wonen. Zijn
vrouw vindt de zorg voor haar man erg zwaar en dat begrijpt hij maar al te goed: hij heeft hulp nodig
bij het opstaan, bij het wassen en aan- en uitkleden. Bovendien kan hij weinig doen in de
huishouding. Waarschijnlijk komt het echtpaar dan in een aanleunwoning, maar daar heeft meneer
nog niet zoveel zin in. In Maartenshof heeft hij namelijk zeer veel aanspraak en dat vindt hij heel
prettig. Hij is bang om te vereenzamen.
Onderzoek:
o MAS (spiertonus)
o BBS (zit- en stabalans)
o 10 meter looptest (snelheid)
o FAC (loopvaardigheid)
o POMA
o TUG (functioneel)
o TIS (zitbalans)
o FAT (arm/handfunctie)
o EmNSA (sensoriek)
o MRC-schaal (kracht)
o TCT (rompactiviteit)
o Top-neus-proef, top-top-proef, knie-hiel-proef (coördinatie)
Behandeling:
o Statraining
o Eerst kijken hoe meneer staat, staat hij stabiel enzovoort, dan kunnen we hem laten
staan en dubbeltaken laten uitvoeren. Hand aantikken, bal overgooien, op 1 been
staan
o Looptraining (als de sta training goed gaat)
o De Patiënt liep voorheen met een 2 vierpoot krukken kijken of dit weer mogelijk is
anders misschien een looprekje kijken of dat lukt (geeft meer stabiliteit, maar op
moment van optillen moet de patiënt wel stabiel genoeg kunnen staan. tijdens de
loop training kun je de verschillende stapjes telkens herhalen dus gebruik maken van
chunking & chaining.
o Balans training
3
