TOM HANCKÉ
ROUW & VERLIES BINNEN ONCOLOGIE
ROUW
Rouw = een emotioneel lijden naar aanleiding van een verlies
Rouwen= bij het lijden onder een verlies
- Verlies is niet enkel een overlijden
o Vb functieverlies is ook een verlies = rouw.
- Iemand die rouwt:
o Voelt verdriet, droefheid, boosheid
o Voelt pijn (emotionele, maar soms ook lichamelijke pijn).
- Rouwen wordt beschouwd als een proces:
o Complex proces
o Individueel bepalend
ROUWVERWERKINGSTHEORIEËN
1 ERICH LINDEMANN
Erich Lindemann’s, psychiater, werkte na 28 november 1942 met de overlevenden van The Cocoanut Grove
fire (een nachtclub in Boston, waar 492 mensen overleden na een brand)
- Hij ontwikkelde de eerste rouwverwerkingstheorie “points of grief”:
1. Lichamelijke problemen.
2. Preoccupatie: denken aan de overledene (denken)
3. Schuldgevoelens (voelen)
4. Controleverlies over eigen leven (voelen)
5. Boze (agressive) reacties (handelen)
6. Minder voorkomend = de rouwende neemt enkele kenmerken over van de
overledene.
2 KÜBLER-ROSS
Elisabeth Kübler-Ross, Zwitsers-Amerikaans psychiater.
Ze werkte als eerste echt rond stervensbegeleiding en schets een superberoemde rouwverwerkingstheorie.
- 1969: On Death and Dying.
- Stelling: 5 fasen in het rouwproces.
- TWEE contexten:
o Mensen in palliatief proces.
o Mensen die een verlies geleden hebben
1
, Van een dierbaar iets of iemand
eigenlijk ook bij zichzelf!
5 FASEN BINNEN ROUWPROCES
- Fase 1: ontkenning en isolatie
- Fase 2: boosheid
- Fase 3: onderhandeling
- Fase 4: depressie
- Fase 5: acceptatie
TAKENMODEL VAN WILLIAM WORDEN
Rouwtaak 1: de realiteit van het verlies onder ogen zien
Rouwtaak 2: de pijn en het verdriet doorleven
Rouwtaak 3: zich aanpassen aan het nieuwe leven
Rouwtaak 4: draad van het leven weer oppakken
HET DUALE PROCESMODEL VOLGENS M. STROEBE EN H. SCHUT
Verliesgericht Herstelgericht
- Een rouwproces = meer dan je door enkele taken te werken zoals bij Worden.
o Op zoek naar een nieuwe balans !
- Continu veranderingsproces:
o tegelijkertijd een verliesgericht- en een herstelgericht proces
- Soms is het goed even afleiding te zoeken of gewoon te genieten van iets.
o Soms nodig om afleiding te zoeken (= niet ontkenning)
2
ROUW & VERLIES BINNEN ONCOLOGIE
ROUW
Rouw = een emotioneel lijden naar aanleiding van een verlies
Rouwen= bij het lijden onder een verlies
- Verlies is niet enkel een overlijden
o Vb functieverlies is ook een verlies = rouw.
- Iemand die rouwt:
o Voelt verdriet, droefheid, boosheid
o Voelt pijn (emotionele, maar soms ook lichamelijke pijn).
- Rouwen wordt beschouwd als een proces:
o Complex proces
o Individueel bepalend
ROUWVERWERKINGSTHEORIEËN
1 ERICH LINDEMANN
Erich Lindemann’s, psychiater, werkte na 28 november 1942 met de overlevenden van The Cocoanut Grove
fire (een nachtclub in Boston, waar 492 mensen overleden na een brand)
- Hij ontwikkelde de eerste rouwverwerkingstheorie “points of grief”:
1. Lichamelijke problemen.
2. Preoccupatie: denken aan de overledene (denken)
3. Schuldgevoelens (voelen)
4. Controleverlies over eigen leven (voelen)
5. Boze (agressive) reacties (handelen)
6. Minder voorkomend = de rouwende neemt enkele kenmerken over van de
overledene.
2 KÜBLER-ROSS
Elisabeth Kübler-Ross, Zwitsers-Amerikaans psychiater.
Ze werkte als eerste echt rond stervensbegeleiding en schets een superberoemde rouwverwerkingstheorie.
- 1969: On Death and Dying.
- Stelling: 5 fasen in het rouwproces.
- TWEE contexten:
o Mensen in palliatief proces.
o Mensen die een verlies geleden hebben
1
, Van een dierbaar iets of iemand
eigenlijk ook bij zichzelf!
5 FASEN BINNEN ROUWPROCES
- Fase 1: ontkenning en isolatie
- Fase 2: boosheid
- Fase 3: onderhandeling
- Fase 4: depressie
- Fase 5: acceptatie
TAKENMODEL VAN WILLIAM WORDEN
Rouwtaak 1: de realiteit van het verlies onder ogen zien
Rouwtaak 2: de pijn en het verdriet doorleven
Rouwtaak 3: zich aanpassen aan het nieuwe leven
Rouwtaak 4: draad van het leven weer oppakken
HET DUALE PROCESMODEL VOLGENS M. STROEBE EN H. SCHUT
Verliesgericht Herstelgericht
- Een rouwproces = meer dan je door enkele taken te werken zoals bij Worden.
o Op zoek naar een nieuwe balans !
- Continu veranderingsproces:
o tegelijkertijd een verliesgericht- en een herstelgericht proces
- Soms is het goed even afleiding te zoeken of gewoon te genieten van iets.
o Soms nodig om afleiding te zoeken (= niet ontkenning)
2
