Bronnen DT 1
Betoog ‘Mein Kampf’
Inhoudsopgave
TROUW 2
Mein Kampf: zinvolle censuur? 2-6
Er is geen reden meer om moeilijk te doen over ‘Mein Kampf’ 7-9
DE VOLKSKRANT 9
Moet ‘Mein Kampf’verboden blijven? 9-12
NRC 13
Moet het verbod opgeheven worden? 13-14
HISTORIEK 15
Hef dat ‘Mein Kampf’-verbod eindelijk eens op! 15-17
Terugkijken op verkoopverbod ‘Mein Kampf’ 18
1
,Mein Kampf: zinvolle censuur?
Een gesigneerde eerste editie. Beeld epa
Morgen spreekt de rechter zich uit over de vraag of het te koop
aanbieden van 'Mein Kampf' strafbaar is. Drie stellingen in een
langlopend debat.
Nico de Fijter20 november 2014, 22:38
Het mag in elke boekenkast staan. Een exemplaar lenen of uitlenen mag ook. Maar 'Mein
Kampf' verspreiden - nee, dat mag niet. Daarom moest de Amsterdamse galeriehouder die het
boek waarin Adolf Hitler zijn ideeën over het grote Duitse rijk, het Arische ras en zijn rabiate
Jodenhaat op breedsprakige wijze uiteenzette, te koop aanbood, voor de rechter verschijnen.
Morgen doet die rechter uitspraak. Opnieuw - bijna negentig jaar na verschijning - komt de
vraag op: moet de ban op Mein Kampf worden opgeheven?
2
, Drie stellingen. Maar eerst een nuancering. Mein Kampf is niet verboden. Geen enkel boek in
Nederland is verboden. De titel Mein Kampf komt in geen enkel wetsartikel voor. Wie Mein
Kampf wil lezen, mag dat doen. Maar - oordeelde de Hoge Raad in 1987 - wie Mein Kampf
verspreidt, zou zich zomaar schuldig kunnen maken aan wat in artikel 137e van het Wetboek
van strafrecht verboden wordt: het verspreiden van een voorwerp waarin uitingen zijn vervat
die een groep mensen onder andere op grond van hun godsdienst discrimineert. Dát is waar de
Amsterdamse galeriehouder van wordt beschuldigd: dat hij artikel 137e heeft overtreden. Je
zou kunnen zeggen: er is een impliciet verbod op de verkoop en verspreiding van Mein
Kampf.
Niet dat het moeilijk is om aan Mein Kampf te komen, trouwens. Een paar tellen online
zoeken, en de tekst staat op je scherm.
Stelling 1: Het verbod op de verkoop van 'Mein Kampf' is onzinnig, want het boek is
online heel simpel te bemachtigen.
"Niet alleen online vind je het vrij makkelijk", zegt historicus Gerard Groeneveld. "Ook een
papieren editie heb je vrij snel in handen. Dat is niet zo verwonderlijk. Er zijn indertijd
miljoenen exemplaren van gedrukt en verspreid. In Nederland telde de oplage uiteindelijk
110.000 exemplaren. Dat is enorm veel. En het was ook hier in een razend tempo uitverkocht.
Dat is ook niet zo gek: dat een politicus van een dergelijk formaat zich zó in de kaarten laat
kijken, is uniek. Dat wilden mensen wel lezen."
Het boek - dat in het Nederlands niet 'Mijn strijd', maar 'Mijn kamp' als titel heeft
meegekregen - wordt wel de minst gelezen bestseller aller tijden genoemd.
Groeneveld deed veel onderzoek naar nazi-propaganda en de collaboratie met de nazi's in
Nederland. "In de nationaal-socialistische propaganda speelde Mein Kampf zeker een rol. In
NSB-kringen was het een belangrijk boek. Het werd daar als lesboek gebruikt, passages uit
het boek werden opgenomen in andere nazi-lectuur, er werd over gesproken op thema-
avonden."
3
Betoog ‘Mein Kampf’
Inhoudsopgave
TROUW 2
Mein Kampf: zinvolle censuur? 2-6
Er is geen reden meer om moeilijk te doen over ‘Mein Kampf’ 7-9
DE VOLKSKRANT 9
Moet ‘Mein Kampf’verboden blijven? 9-12
NRC 13
Moet het verbod opgeheven worden? 13-14
HISTORIEK 15
Hef dat ‘Mein Kampf’-verbod eindelijk eens op! 15-17
Terugkijken op verkoopverbod ‘Mein Kampf’ 18
1
,Mein Kampf: zinvolle censuur?
Een gesigneerde eerste editie. Beeld epa
Morgen spreekt de rechter zich uit over de vraag of het te koop
aanbieden van 'Mein Kampf' strafbaar is. Drie stellingen in een
langlopend debat.
Nico de Fijter20 november 2014, 22:38
Het mag in elke boekenkast staan. Een exemplaar lenen of uitlenen mag ook. Maar 'Mein
Kampf' verspreiden - nee, dat mag niet. Daarom moest de Amsterdamse galeriehouder die het
boek waarin Adolf Hitler zijn ideeën over het grote Duitse rijk, het Arische ras en zijn rabiate
Jodenhaat op breedsprakige wijze uiteenzette, te koop aanbood, voor de rechter verschijnen.
Morgen doet die rechter uitspraak. Opnieuw - bijna negentig jaar na verschijning - komt de
vraag op: moet de ban op Mein Kampf worden opgeheven?
2
, Drie stellingen. Maar eerst een nuancering. Mein Kampf is niet verboden. Geen enkel boek in
Nederland is verboden. De titel Mein Kampf komt in geen enkel wetsartikel voor. Wie Mein
Kampf wil lezen, mag dat doen. Maar - oordeelde de Hoge Raad in 1987 - wie Mein Kampf
verspreidt, zou zich zomaar schuldig kunnen maken aan wat in artikel 137e van het Wetboek
van strafrecht verboden wordt: het verspreiden van een voorwerp waarin uitingen zijn vervat
die een groep mensen onder andere op grond van hun godsdienst discrimineert. Dát is waar de
Amsterdamse galeriehouder van wordt beschuldigd: dat hij artikel 137e heeft overtreden. Je
zou kunnen zeggen: er is een impliciet verbod op de verkoop en verspreiding van Mein
Kampf.
Niet dat het moeilijk is om aan Mein Kampf te komen, trouwens. Een paar tellen online
zoeken, en de tekst staat op je scherm.
Stelling 1: Het verbod op de verkoop van 'Mein Kampf' is onzinnig, want het boek is
online heel simpel te bemachtigen.
"Niet alleen online vind je het vrij makkelijk", zegt historicus Gerard Groeneveld. "Ook een
papieren editie heb je vrij snel in handen. Dat is niet zo verwonderlijk. Er zijn indertijd
miljoenen exemplaren van gedrukt en verspreid. In Nederland telde de oplage uiteindelijk
110.000 exemplaren. Dat is enorm veel. En het was ook hier in een razend tempo uitverkocht.
Dat is ook niet zo gek: dat een politicus van een dergelijk formaat zich zó in de kaarten laat
kijken, is uniek. Dat wilden mensen wel lezen."
Het boek - dat in het Nederlands niet 'Mijn strijd', maar 'Mijn kamp' als titel heeft
meegekregen - wordt wel de minst gelezen bestseller aller tijden genoemd.
Groeneveld deed veel onderzoek naar nazi-propaganda en de collaboratie met de nazi's in
Nederland. "In de nationaal-socialistische propaganda speelde Mein Kampf zeker een rol. In
NSB-kringen was het een belangrijk boek. Het werd daar als lesboek gebruikt, passages uit
het boek werden opgenomen in andere nazi-lectuur, er werd over gesproken op thema-
avonden."
3
