Praktijkgericht onderzoek
VERRASSEND PASSEND
Een doorontwikkeling op Passend Onderwijs
Onderzoek naar wat speciaal basisonderwijs de Vogelhorst en regulier basisonderwijs de Triangel voor
elkaar kunnen betekenen in de gezamenlijke ontwikkeling van passend onderwijs
Henriëtte Reemst
419126
Fontys OSO
Master Educational Needs
Afstudeerrichting Begeleiden
Juni 2020
Begeleider:
Angeline van der Kamp
,Inhoudsopgave
Voorwoord................................................................................................................................................... 4
Samenvatting ............................................................................................................................................... 5
Hoofdstuk 1 Probleemanalyse .................................................................................................................... 6
1.1 Praktijksituatie .................................................................................................................................. 6
1.2 Aanleiding ......................................................................................................................................... 6
1.3 Probleemanalyse .............................................................................................................................. 7
1.4 Probleemstelling ............................................................................................................................... 7
1.5 Doel van het onderzoek.................................................................................................................... 7
1.6 Doel in het onderzoek ...................................................................................................................... 8
Hoofdstuk 2: Theoretisch kader en onderzoeksvraag ................................................................................ 9
2.1 Betekenisvol passend onderwijs voor de toekomst ........................................................................ 9
2.2 Denken in mogelijkheden ............................................................................................................... 10
2.3 Naar inclusiever onderwijs ............................................................................................................. 10
2.4 Veranderingsproces ........................................................................................................................ 11
2.4.1 Praktijkvoorbeelden ................................................................................................................ 12
2.5 Samenvatting .................................................................................................................................. 13
2.6 Onderzoeksvraag en deelvragen .................................................................................................... 13
Hoofdstuk 3: Onderzoeksstrategie en methoden ....................................................................................14
3.1 Onderzoeksstrategie ....................................................................................................................... 14
3.2 Onderzoeksmethoden .................................................................................................................... 14
3.2.1 Deelvraag 1 .............................................................................................................................. 14
3.2.2 Deelvraag 2 .............................................................................................................................. 15
3.2.3 Deelvraag 3 .............................................................................................................................. 16
3.3 Ethische aspecten en validiteit ....................................................................................................... 16
Hoofdstuk 4 Data-analyse en resultaten ..................................................................................................17
4.1 Deelvraag 1 ..................................................................................................................................... 17
4.1.1. Uitkomsten CBAM .................................................................................................................. 17
4.2 Deelvraag 2 ..................................................................................................................................... 21
4.2.1 Vragenlijst open vragen over kansen, mogelijkheden en eigen bijdrage .............................. 21
4.2.2 Collegiale consultatie .............................................................................................................. 23
4.3 Deelvraag 3 ..................................................................................................................................... 25
4.3.1 Scholing ................................................................................................................................... 25
4.3.2 Expertisedeling ........................................................................................................................ 26
4.3.3 Collegiale consultatie .............................................................................................................. 26
4.3.4 Studiedagen ............................................................................................................................ 27
Hoofdstuk 5 Conclusies en discussies .......................................................................................................28
2
, 5.1 Antwoord op deelvraag 1 ............................................................................................................... 28
5.2 Antwoord op deelvraag 2 ............................................................................................................... 28
5.3 Antwoord op deelvraag 3 ............................................................................................................... 29
5.4 Antwoord op de onderzoeksvraag ................................................................................................. 30
5.5 Aanbevelingen ................................................................................................................................ 30
5.6 Discussie .......................................................................................................................................... 32
5.7 Evaluatie van het onderzoeksproces.............................................................................................. 32
Literatuurlijst .............................................................................................................................................34
Bijlagen……………………………………………………………………………………………………………………………………………. 35
Bijlage 1 Overleg experiment samenwerking met samenwerkingsverband
Bijlage 2 Deelvraag 1 - Betrokkenheidsvragenlijst CBAM
Bijlage 3 Fasen van betrokkenheid
Bijlage 4 Uitkomsten deelvraag 1: Analyse CBAM de Vogelhorst
Bijlage 5 Uitkomsten deelvraag 1: Analyse CBAM de Triangel
Bijlage 6 Deelvraag 2 - Kwaliteitskaart collegiale consultatie
Bijlage 7 Kijkwijzer collegiale consultatie n.a.v. kwaliteitskaart
Bijlage 8 Uitkomsten deelvraag 2: Analyse kijkwijzer collegiale consultatie
Bijlage 9 Uitkomsten deelvraag 2: Analyse wereldcafé
Bijlage 10 Deelvraag 3 – Vragenlijst ondersteuningsbehoeften
3
, Voorwoord
Voor u ligt mijn praktijkgericht onderzoek ‘Wat kunnen SBO de Vogelhorst en BO de Triangel voor elkaar
betekenen in de gezamenlijke ontwikkeling van passend onderwijs?’
Dit onderzoeksverslag is een uitwerking van het onderzoek dat ik gedaan heb in het kader van mijn
afstuderen aan de masteropleiding Educational Needs aan de Fontys Hogeschool, afdeling OSO.
Het is een praktijkonderzoek waarbij speciaal basisonderwijs de Vogelhorst en regulier basisonderwijs
de Triangel centraal staan en ik op zoek ben gegaan naar de samenwerking in het verder vormgeven
van passend onderwijs. Hierbij is gekeken naar de betrokkenheid, kansen en verwachtingen van beide
teams. Het doel van dit onderzoek is een basis leggen voor verdere samenwerking met uitgangspunten,
verschillen, overeenkomsten en wensen voor in de toekomst. Het onderzoek heeft plaatsgevonden van
oktober 2019 tot en met juni 2020.
Tijdens het onderzoek heb ik veel steun gehad aan Angeline van der Kamp, mijn begeleider vanuit de
opleiding, en Elsemarie van Asselt, mijn begeleider vanuit de werkplek. Zij hebben mij door kritische
vragen en feedback op het juiste spoor gehouden. Ik wil hen graag bedanken voor hun begeleiding.
Daarnaast wil ik graag de teams van de Vogelhorst en de Triangel bedanken, zonder hun medewerking
had ik dit onderzoek niet kunnen voltooien. Mijn ‘critical friends’ waren tevens ondersteunend en
opbeurend. Dank daarvoor. Tot slot bedank ik mijn man. Vanaf nu ben ik weer echt ‘thuis’.
Ik wens u veel leesplezier toe.
Henriëtte Kas – Reemst
Barneveld, juni 2020
4
VERRASSEND PASSEND
Een doorontwikkeling op Passend Onderwijs
Onderzoek naar wat speciaal basisonderwijs de Vogelhorst en regulier basisonderwijs de Triangel voor
elkaar kunnen betekenen in de gezamenlijke ontwikkeling van passend onderwijs
Henriëtte Reemst
419126
Fontys OSO
Master Educational Needs
Afstudeerrichting Begeleiden
Juni 2020
Begeleider:
Angeline van der Kamp
,Inhoudsopgave
Voorwoord................................................................................................................................................... 4
Samenvatting ............................................................................................................................................... 5
Hoofdstuk 1 Probleemanalyse .................................................................................................................... 6
1.1 Praktijksituatie .................................................................................................................................. 6
1.2 Aanleiding ......................................................................................................................................... 6
1.3 Probleemanalyse .............................................................................................................................. 7
1.4 Probleemstelling ............................................................................................................................... 7
1.5 Doel van het onderzoek.................................................................................................................... 7
1.6 Doel in het onderzoek ...................................................................................................................... 8
Hoofdstuk 2: Theoretisch kader en onderzoeksvraag ................................................................................ 9
2.1 Betekenisvol passend onderwijs voor de toekomst ........................................................................ 9
2.2 Denken in mogelijkheden ............................................................................................................... 10
2.3 Naar inclusiever onderwijs ............................................................................................................. 10
2.4 Veranderingsproces ........................................................................................................................ 11
2.4.1 Praktijkvoorbeelden ................................................................................................................ 12
2.5 Samenvatting .................................................................................................................................. 13
2.6 Onderzoeksvraag en deelvragen .................................................................................................... 13
Hoofdstuk 3: Onderzoeksstrategie en methoden ....................................................................................14
3.1 Onderzoeksstrategie ....................................................................................................................... 14
3.2 Onderzoeksmethoden .................................................................................................................... 14
3.2.1 Deelvraag 1 .............................................................................................................................. 14
3.2.2 Deelvraag 2 .............................................................................................................................. 15
3.2.3 Deelvraag 3 .............................................................................................................................. 16
3.3 Ethische aspecten en validiteit ....................................................................................................... 16
Hoofdstuk 4 Data-analyse en resultaten ..................................................................................................17
4.1 Deelvraag 1 ..................................................................................................................................... 17
4.1.1. Uitkomsten CBAM .................................................................................................................. 17
4.2 Deelvraag 2 ..................................................................................................................................... 21
4.2.1 Vragenlijst open vragen over kansen, mogelijkheden en eigen bijdrage .............................. 21
4.2.2 Collegiale consultatie .............................................................................................................. 23
4.3 Deelvraag 3 ..................................................................................................................................... 25
4.3.1 Scholing ................................................................................................................................... 25
4.3.2 Expertisedeling ........................................................................................................................ 26
4.3.3 Collegiale consultatie .............................................................................................................. 26
4.3.4 Studiedagen ............................................................................................................................ 27
Hoofdstuk 5 Conclusies en discussies .......................................................................................................28
2
, 5.1 Antwoord op deelvraag 1 ............................................................................................................... 28
5.2 Antwoord op deelvraag 2 ............................................................................................................... 28
5.3 Antwoord op deelvraag 3 ............................................................................................................... 29
5.4 Antwoord op de onderzoeksvraag ................................................................................................. 30
5.5 Aanbevelingen ................................................................................................................................ 30
5.6 Discussie .......................................................................................................................................... 32
5.7 Evaluatie van het onderzoeksproces.............................................................................................. 32
Literatuurlijst .............................................................................................................................................34
Bijlagen……………………………………………………………………………………………………………………………………………. 35
Bijlage 1 Overleg experiment samenwerking met samenwerkingsverband
Bijlage 2 Deelvraag 1 - Betrokkenheidsvragenlijst CBAM
Bijlage 3 Fasen van betrokkenheid
Bijlage 4 Uitkomsten deelvraag 1: Analyse CBAM de Vogelhorst
Bijlage 5 Uitkomsten deelvraag 1: Analyse CBAM de Triangel
Bijlage 6 Deelvraag 2 - Kwaliteitskaart collegiale consultatie
Bijlage 7 Kijkwijzer collegiale consultatie n.a.v. kwaliteitskaart
Bijlage 8 Uitkomsten deelvraag 2: Analyse kijkwijzer collegiale consultatie
Bijlage 9 Uitkomsten deelvraag 2: Analyse wereldcafé
Bijlage 10 Deelvraag 3 – Vragenlijst ondersteuningsbehoeften
3
, Voorwoord
Voor u ligt mijn praktijkgericht onderzoek ‘Wat kunnen SBO de Vogelhorst en BO de Triangel voor elkaar
betekenen in de gezamenlijke ontwikkeling van passend onderwijs?’
Dit onderzoeksverslag is een uitwerking van het onderzoek dat ik gedaan heb in het kader van mijn
afstuderen aan de masteropleiding Educational Needs aan de Fontys Hogeschool, afdeling OSO.
Het is een praktijkonderzoek waarbij speciaal basisonderwijs de Vogelhorst en regulier basisonderwijs
de Triangel centraal staan en ik op zoek ben gegaan naar de samenwerking in het verder vormgeven
van passend onderwijs. Hierbij is gekeken naar de betrokkenheid, kansen en verwachtingen van beide
teams. Het doel van dit onderzoek is een basis leggen voor verdere samenwerking met uitgangspunten,
verschillen, overeenkomsten en wensen voor in de toekomst. Het onderzoek heeft plaatsgevonden van
oktober 2019 tot en met juni 2020.
Tijdens het onderzoek heb ik veel steun gehad aan Angeline van der Kamp, mijn begeleider vanuit de
opleiding, en Elsemarie van Asselt, mijn begeleider vanuit de werkplek. Zij hebben mij door kritische
vragen en feedback op het juiste spoor gehouden. Ik wil hen graag bedanken voor hun begeleiding.
Daarnaast wil ik graag de teams van de Vogelhorst en de Triangel bedanken, zonder hun medewerking
had ik dit onderzoek niet kunnen voltooien. Mijn ‘critical friends’ waren tevens ondersteunend en
opbeurend. Dank daarvoor. Tot slot bedank ik mijn man. Vanaf nu ben ik weer echt ‘thuis’.
Ik wens u veel leesplezier toe.
Henriëtte Kas – Reemst
Barneveld, juni 2020
4
