Samenvatting colleges pathologie leerjaar 2 periode 3

FH – Pathologie
FH-PATHO 1 – circulatiestoornissen
Het vaatstelsel – tractus circulatorius - pathofysiologie:
 Atherosclerose:
o Definitie: ophoping van vetachtige stoffen, bindweefsel en kalk
in de binnenwand van slagaders.
o Synoniem: aderverkalking
o LDL  low-density lipoproteïn
 (de ‘slechte’) veroorzaker van het beginstadium van
athrosclerose.
o HDL  high-density lipoproteïn
 (de ‘goede’) is in staat om de LDL ‘op te ruimen’.
o Vasodilatatie  vermogen om uit te zetten van de vaten
o Vasoconstrictie  vermogen om de vaten samen te knijpen
o Vasdilatatie en vasoconstrictie heb je nodig om bloeddruk te reguleren of om warmte kwijt
te raken.

Klinische consequenties:
1. Hoge bloeddruk – hypertensie:
o Systolische waarde >140 mmHg (bovendruk) en/of diastolische waarde >90 mmHg
(onderdruk) (NHG- standaard).
o Hypertensie ↔ atherosclerose
o Hypertensie zorgt voor een rigide vaatwand met gevolg een hogere bloeddruk. Dit werkt
ook andersom: een hogere bloeddruk zorgt voor een rigide vaatwand en dit versnelt het
atherosclerotisch proces. De plaque zal eerst naar buiten willen ‘groeien’, maar als de
vaatwand niet elastisch is en niet kan uitzetten, zal de plaque naar binnen groeien.
2. Trombose:
o Intravitaal, intravascuair stollingsproces dat leidt tot een bloedstolsel.
o Symptompen in het been: vrij snel optredende zwelling in het been, rode of blauwachtige
verkleuring, zwaar geval of pijn in het been.
o Het voorkomen van bloedstolsel is na een operatie belangrijk. Bloedstolsels hangt af van
waar het bloedpropje blijft hangen.
o Vanuit de benen komt het het eerst in de longen terecht operatie in de benen kan zorgen
voor een longembolie.




o 3 oorzakelijke factoren:
 Afname van de kwaliteit van de vaatwand (normaal anti-coagulant (anti-stolling) aan de
binnenkant van de vaten, zorgt ervoor dat er vetten makkelijker aan de binnenkant van
de vaten blijft hangen)
- Atherosclerose, hypertensie, traumatische vaatwandbeschadiging
 Verandering samenstelling bloed

, - Verhoogd cel aantal in het bloed leidt tot verhoogde viscositeit en vertraagde flow
(bv de bekende hematocrietwaarde bij sommige wielrenners door…..?
 Vertraging van de bloedstroom.
- Kleppendisfunctie in de venen (SPATADEREN (Varices)), hartritmestoornissen,
falen rechterharthelft, langdurige immobiliteit van de benen (lange vliegreis) en
aneurysma van de aorta
- Spataderen (varices):
× Verwijde aders door kleppendysfunctie. Bloed stroomt hierdoor terug.
× Symptomen:
 Zichtbare kluwen van vaten, bruinige verkleuring van de huid, zwelling
van onderbeen/enkel vooral na langer staan. Vermindering van zwelling
als de druk minder wordt (in lig).
 Vaak niet pijnlijk, maar eerder ongemakkelijk.
× Kleppensysteem is verwijd hierdoor is er continue terugstroom van bloed, het
hart blijft het bloed omhoog pompen. Hierdoor ontstaan spataderen.




- Longembolie:
× Als een thrombus losraakt (embolus) kan deze vastlopen in een kleiner
bloedvat: pulmonale arterie. Dit kan leiden tot een Longembolie.
× Herhaaldelijke longembolieën kunnen het longvaatbed verkleinen waardoor
pulmonale hypertensie kan optreden. Capulairen zijn nodig om zuurstof op te
nemen, wanneer iemand een operatie heeft gehad kun je benauwdheid op de
longen krijgen. Hoopt zich op afhankelijk van de grootte van het gebied van de
longembolie.
× In eerste instantie zorgt dit voor benauwdheidsklachten (dyspneu), evt. ook
pijn bij zuchten en hoesten. In combinatie met emfyseem kan het leiden tot
een longinfarct.
× Pulmonale hypertensie: verhoogde arteriële druk in het longvaatbed door
verkleining van de capaciteit




- - Infarct:
× Een gebied van ischemische necrose (te kort aan bloed waardoor je afsterving
krijgt) in een orgaan als gevolg van onvoldoende doorbloeding

, × Afsluiting (occlusie) van de aanvoerende arterie of afvoerende vene, of een te
lage arteriële bloeddruk bij arterosclerotische vernauwde arterieën.
× Hartinfarct: occlusie kransslagaders  deel van het hart wordt niet meer
voorzien van bloed
× Herseninfarct: occlusie hersenen- of halsslagaders  deel van de hersenen
wordt niet meer voorzien van bloed
× Longinfarct: t.g.v. longembolie  deel van de longen wordt niet meer
voorzien van bloed, je mist hierdoor de functie van zuurstof opname in het
bloed en hierdoor krijg je het benauwd.
× Factoren ontstaan van een infarct:
 Structuur van het vaatstelsel: bij bv. Een dubbele circulatie zoals bij de
lever en de longen is de kans kleiner
 Tijdsverloop: langzaam ontstane afsluiting kan het lichaam vaak zelf
opruimen
 Oxygenatietoestand (voorziening van zuurstof) COPD patiënt zal sneller
problemen krijgen
 Symptomen:
› Een beklemmende of drukkende pijn midden op de borst, evt. met
uitstraling naar bovenarmen, hals, kaak, rug en maagstreek (duurt
ook in rust langer als 5 min.)
› Zweten, misselijkheid of braken




3. Aneurysma:
o Vergrote vena cava
o Vaatwandzwakte
o Vaak geen klinische verschijnselen, wordt vaak per toeval ontdekt.
o Meestal geen behandeling, indicatie operatieve ingreep  diameter >5,5 cm
o Bloedvaten in de buik laten aneurysmas zien. Er ontstaan een soort van
ballontje bij de splitsing van de aderen richting de benen. Je kunt overlijden
van een aneurysma wanneer deze knapt (interne bloeding).
o Operatie  proberen nieuw buisje (T-splitsing) erin te leggen zodat de
verzwakte wordt opgevangen door nieuw weefsel.
4. Ischemie:
o Onvoldoende doorbloeding
o Een bekende vorm van ischemie is het perifeer arterieel vaatlijden (PAV) oftewel Claudicatio
intermittens  etalagebenen.
 Mensen hebben pijn tijdens het lopen, stilstaan verminderd de pijn (binnen 1 a 2
minuutjes).
 Anamnese:
- Toenemende pijn in het been (meestal kuitspieren) bij het lopen of sporten.
- Directe afname van de pijn bij vermindering of stoppen van de activiteit.
 Eerste diagnose bij de huisarts of medisch centrum  enkel-arm index