Aardrijkskunde boek systeem aarde
Hoofdstuk 1, ons eiland in de ruimte
Par.1, planeet aarde
➢ Hoe wordt de ouderdom van de aarde gemeten?
o D.M.V. een geologische tijdschaal dat gebaseerd is op kenmerkend planten- en
dierenleven.
o Voor de volgorde zijn fossielen gebruikt
o Later radioactief verval van gesteenten want dat is nauwkeuriger.
➢ Hoe is de aardbol opgebouwd?
o Kern
▪ Binnen → hoge druk dus een vast mengsel van nikkel en ijzer
▪ Buiten → lagere druk dus een vloeibaar mengsel van nikkel en ijzer.
o Mantel
▪ Binnen → vast
▪ Buiten → vloeibaar/plastisch
o De aardkorst is dun en varieert in dikte.
➢ Twee sferen:
o Lithosfeer = hard gesteente = korst + een kleine laag van de mantel.
▪ Continentale korst is van graniet, dit is licht dus liggen continenten hoger.
▪ Oceanische korst is van basalt, dit is zwaar dus ligt het lager dan de
continenten.
▪ Astenosfeer is plastisch en de platen van de lithosfeer glijden over de
asthenosfeer.
Par.2, drijvende continenten
➢ Catastrofe of niet?
o De catastrofe theorie gaat ervan uit dat veranderingen op het aardoppervlak op
snelle en rampzalige wijzen tot stand komen.
o Het actualiteitenbeginsel wat later tot stand kwam ging ervan uit dat processen zich
herhalen.
➢ Pangea
o Wegener dacht dat 200 miljoen jaar geleden alle continenten aan elkaar vast zaten
(pangea) en dat deze omringd was door een oeroceaan (phantalassa).
➢ Onderzeese bergruggen
o De oceaanbodem groeit vanuit het midden aan, hierdoor drijven platen uit elkaar.
Par.3 Bewegingen van platen
➢ Convectiestromen
o Convectiestromen zijn stromen van vloeibaar en plastisch gesteente die in de mantel
opwelt, onder de lithosfeer afkoelt, zijdelings wegstroomt en uiteindelijk weer daalt
➢ Plaatbewegingen
o Platentektoniek zijn de processen waardoor platen ontstaan, bewegen en
verdwijnen.
Hoofdstuk 1, ons eiland in de ruimte
Par.1, planeet aarde
➢ Hoe wordt de ouderdom van de aarde gemeten?
o D.M.V. een geologische tijdschaal dat gebaseerd is op kenmerkend planten- en
dierenleven.
o Voor de volgorde zijn fossielen gebruikt
o Later radioactief verval van gesteenten want dat is nauwkeuriger.
➢ Hoe is de aardbol opgebouwd?
o Kern
▪ Binnen → hoge druk dus een vast mengsel van nikkel en ijzer
▪ Buiten → lagere druk dus een vloeibaar mengsel van nikkel en ijzer.
o Mantel
▪ Binnen → vast
▪ Buiten → vloeibaar/plastisch
o De aardkorst is dun en varieert in dikte.
➢ Twee sferen:
o Lithosfeer = hard gesteente = korst + een kleine laag van de mantel.
▪ Continentale korst is van graniet, dit is licht dus liggen continenten hoger.
▪ Oceanische korst is van basalt, dit is zwaar dus ligt het lager dan de
continenten.
▪ Astenosfeer is plastisch en de platen van de lithosfeer glijden over de
asthenosfeer.
Par.2, drijvende continenten
➢ Catastrofe of niet?
o De catastrofe theorie gaat ervan uit dat veranderingen op het aardoppervlak op
snelle en rampzalige wijzen tot stand komen.
o Het actualiteitenbeginsel wat later tot stand kwam ging ervan uit dat processen zich
herhalen.
➢ Pangea
o Wegener dacht dat 200 miljoen jaar geleden alle continenten aan elkaar vast zaten
(pangea) en dat deze omringd was door een oeroceaan (phantalassa).
➢ Onderzeese bergruggen
o De oceaanbodem groeit vanuit het midden aan, hierdoor drijven platen uit elkaar.
Par.3 Bewegingen van platen
➢ Convectiestromen
o Convectiestromen zijn stromen van vloeibaar en plastisch gesteente die in de mantel
opwelt, onder de lithosfeer afkoelt, zijdelings wegstroomt en uiteindelijk weer daalt
➢ Plaatbewegingen
o Platentektoniek zijn de processen waardoor platen ontstaan, bewegen en
verdwijnen.
