Pastoets samenvatting ITBS (runnersknee)

ITBS
Algemeen Iliotibiale band syndroom (ook wel runner’s knee)
Het probleem ontstaat doordat een strakke tractus iliotibialis over de laterale
femurepicondylus ‘schuift’ waardoor het ertussenin gelegen weefsel geïrriteerd
raakt. Het geïrriteerde weefsel betreft een dun laagje rijk gevasculariseerd en rijk
geïnnerveerd vetweefsel. De pees zelf kan ook geïrriteerd raken en het kan
doordringen tot in het botweefsel.

DTF / Rode vlaggen knieregio:
verwijzing  (recent) trauma?
 Al langer bestaande (onverklaarde koorts)?
 Recent onverklaarbaar gewichtsverlies (> 5 kg / maand)
 Langdurig gebruik corticosteroïden
 Constant pijn die niet afneemt in rust of bij verandering van positie
 Kanker in de voorgeschiedenis
 Algemeen onwel bevinden
 Nachtelijke pijn
 Uitgebreide neurologische tekenen en symptomen

Risico factoren  Pronatie voet (voet valt naar binnen) --> naviculare droptest
 Adductie van de heup tijdens de standfase bij (hard)lopen
 Bergwandelen: lange en/of steile afdalingen. Bij steile afdalingen wordt vaak
één been geëndoroteerd en één been geëxoroteerd neergezet. De tractus
iliotibialis van het geëndoroteerde been vangt de meeste klappen op.
 O-benen: de tractus iliotibialis ligt strakker over de laterale femurepicondylus
 Steeds aan dezelfde kant van de weg lopen: hierbij wordt het been dat zich
aan de zijkant van de weg bevindt enigszins in een varusstand gedwongen,
zodat de tractus iliotibialis in sterkere mate over de femurepicondylus
frictioneert

Anamnese Prognostische factoren:
 Oorzaak vaak te snelle opbouw training
 Dysbalans kinetische keten
 Mn. tijdens hardlopen/traplopen
 Vrouwen > mannen

Symptomen:
 Pijn, meestal laterale zijde knie (thv laterale epicondyl femur)
 Pijn die optreedt bij het aflopen van de trap
 Herkenbare drukpijn op laterale epicondyl femur
 Begint meestal met lichte irritatie, en neemt progressief toe tijdens
toenemen van de loopafstand

Gerichte vragen voor ITBS:
 Bij welke activiteit ontstaan de klachten (hardlopen, berg af rennen/ afdalen
tijdens bergwandelen?)
 Is er sprake van overbelasting? Bijv. door te snelle opbouw van training?
 Start de pijn bij een voorspelbare afstand en neemt deze hierna toe?
 Is er sprake van progressieve pijn bij laterale epicondyl (drukpijn?)

Algemeen:

,  Beloop: oorzaak, duur en aard van de klachten;
 Inventarisatie van:
o Stoornissen in anatomische eigenschappen en functie
o Beperkingen in activiteiten
o Participatieproblemen
o Externe en persoonlijke factoren.
 Belastbaarheid (in alle periodes) en niveau van activiteiten en participatie
voor aanvang van de knieklachten (om een inschatting te maken van de
belastbaarheid voorafgaand aan het incident)
 Relevante nevenpathologie (bijv. artrose)
 Prognostische factoren, bevorderende en belemmerende externe en
persoonlijke factoren voor herstel
 Wijze van omgaan met de klachten
 De eisen die de werksituatie aan het kniegewricht stelt;
 De hulpvraag:
o De doelstellingen en verwachtingen van de patiën
o De belangrijkste klachten
o De activiteiten die belangrijk zijn voor de patiënt
 Eerdere/andere zorg:
o De diagnostiek en behandeling die de patiënt tot nu toe heeft gehad

Onderzoek Inspectie
 Waar wordt de pijn aangegeven?
 Is er sprake van lichte, matige of forse zwelling?
o Zo ja, waar bevindt zich de zwelling? Is de zwelling diffuus of lokaal?
 Is er een omvangverschil van de musculatuur ten opzichte van het andere
been van de kuit-, bovenbeen- en/of bilmusculatuur?
 Is er sprake van standsveranderingen in stand?
o Knie (hyperextensie, valgus/varus stand?)
o Heup (adductie heup tijdens standfase hardlopen)
 Functioneel onderzoek naar instabiliteit.
 Laat de patiënt lopen of hardlopen. Je verwacht en ziet waarschijnlijk kneeing in;
o Heup (femur): flexie, endorotatie, adductie
o Knie: flexie, valgus, endorotatie femur t.o.v. tibia
o Enkel/voet: Pronatie
o Andere oorzaken:
o Verminderde dorsaalflexie enkel: bij verminderd gaat knie naar binnen
o Verminderde extensie grote teen: Bij verminderd gaat knie naar binnen
o Beoordeel of er in stand ook sprake is van kneeing in (of alleen tijdens het
hardlopen), want in dat geval is het de stand van het lichaam en is
behandeling (oefentherapie) niet zinvol. Als er sprake is van kneeing in
tijdens het hardlopen, komt dit door vermoeidheid van de heup abductoren

Palpatie
 Is er sprake van zwelling?
 Is er sprake van warmte van de knie?

Functieonderzoek
 ADL onderzoek (evt. i.c.m. inspectie; bijv. hardlopen, traplopen, hurken)
 Actief bewegingsonderzoek (alleen waar nodig; heup, knie, enkel)
 Passief bewegingsonderzoek (alleen waar nodig)