Les 8: stofwisselingsstoornissen – diabetes mellitus
Vakjargon
Diabetes mellitus = suikerziekte
Een gestoord koolhydraatmetabolisme met verhoogd glucosegehalte
in het bloed, waarbij glucose uitgescheiden wordt via de urine.
Het wordt veroorzaakt door onvoldoende productie/werking van het
pancreashormoon, genaamd insuline, gecombineerd met nog andere
factoren.
Het is een chronische ziekte.
Syndroom Complex van verschijnselen die vaker in eenzelfde combinatie
voorkomen en die daarom als een eenheid worde opgevat
Insuline = hormoon gevormd door de eilandjes van Langerhans in de pancreas.
Het grijpt in in zowel de koolhydraat-, vet-, als eiwitstofwisseling en
zal daarbij ‘alles’ doen om de bloedsuikerspiegel te verlagen.
Glycogeen = glycogeen is opgeslagen glucose en koolhydraten, die je kan vinden
in je spieren, lever en hersenen.
Wanneer je lichaam energie nodig heeft, wordt dit glycogeen omgezet
in glucose om snel door de spiercellen te kunnen gebruiken.
Glycolyse biochemisch proces waarbij glucose in melkzuur wordt omgezet,
onder vorming van de energierijke verbinding ATP
Lipolyse = vetverbranding
is een fysiologisch proces dat plaatsvindt om energie op te wekken in
het lichaam. Vetten worden verbrand en omgezet in energie.
Gluconeogenese de vorming van glucose uit eiwitten en vetten onder invloed van het
hormoon cortisol (hydrocortison ) uit de bijnierschors.
DM type 1 Diabetes op jonge leeftijd = juveniele onset diabetes
DM type 2 Ouderdomsdiabetes = maturity onset diabetes
Zwangerschapsdiabetes = suikerziekte in de zwangerschap. Er zit dan te veel suiker (glucose) in
je bloed. Deze suikerziekte ontstaat als je zwanger bent en gaat na de
bevalling weer over.
Secundaire DM Diabetes ten gevolge een duidelijke onderliggende oorzaak, zoals:
- beschadiging van de pancreas door trauma, ontsteking,…
- Door inname van bepaalde geneesmiddelen vb. Cortisone,…
- Bij bepaalde genetische of chromosomale syndromen.
Latente DM = prediabetes
verhoogd risico op diabetes mellitus:
- vrouwen die ZS-diabetes hebben gehad
- mensen met een verstoorde glucosetolerantie,…
regelmatige opvolging is hier belangrijk.
, Prevalentie Het percentage van de bevolking (= populatie) dat gedurende een
bepaalde periode aan een bepaalde ziekte lijdt.
Obesitas = overgewicht
Wanneer iemand een abnormaal of buitengewoon grote ophoping
van lichaamsvet heeft die een negatief effect kan hebben op de
gezondheid.
Poly-urie Verhoogde uitscheiding van urine
Polydipsie Verhoogd dorstgevoel en vochtopname. Het is een symptoom van
diabetes.
Polyneuropathie Een aandoening van een aantal zenuwen tegelijk.
Vaak eerste verschijnsel van diabetes
Macrosomia = een te hoog geboortegewicht bij een baby. Hiervan is sprake als het
geboortegewicht van je baby hoger is dan 4 à 6 kg.
Er is een verhoogde kans op hypoglycemie bij de baby’s.
Handschoenen-sokken aantasting van de lange zenuwen met
anesthesie voosheid in handen en voeten, soms pijn en krachtsverlies
Dehydratatie of uitdroging, is het overmatig verlies van lichaamsvocht
Ketonen = afbraakproduct van de neoglucogenese
Keto-acidose = een verzuring van het bloed. De verzuring ontstaat als er te weinig
insuline is om de glucose in het bloed om te zetten in brandstof voor
het lichaam.
Micro-angiopathie = aantasting van de kleine bloedvaten.
leidt tot blindheid, nierfalen, zenuwfalen
Macro-angiopathie = aantasting van de grote bloedvaten.
uit zich in hartinfarct, herseninfarct, darminfarct,…
TIA = transischemisch attack of reversibele hersenischemie met
kortdurende neurologische uitval.
Een bloedvat in de hersenen is even afgesloten.
Herkennen door FAST test.
Craniale zenuwen 12 paar zenuwen die informatie uitwisselen tussen de hersenen en
verschillende delen van het hoofd en de nek.
aantasting kan leiden tot scheelzien, gezichtsverlamming of pijn…
Diabetes voet Men voelt niet meer wanneer men de voet overbelast, verwondt of
pijnigt. Ook de verminderde circulatie met slechte wondgenezing of
Vakjargon
Diabetes mellitus = suikerziekte
Een gestoord koolhydraatmetabolisme met verhoogd glucosegehalte
in het bloed, waarbij glucose uitgescheiden wordt via de urine.
Het wordt veroorzaakt door onvoldoende productie/werking van het
pancreashormoon, genaamd insuline, gecombineerd met nog andere
factoren.
Het is een chronische ziekte.
Syndroom Complex van verschijnselen die vaker in eenzelfde combinatie
voorkomen en die daarom als een eenheid worde opgevat
Insuline = hormoon gevormd door de eilandjes van Langerhans in de pancreas.
Het grijpt in in zowel de koolhydraat-, vet-, als eiwitstofwisseling en
zal daarbij ‘alles’ doen om de bloedsuikerspiegel te verlagen.
Glycogeen = glycogeen is opgeslagen glucose en koolhydraten, die je kan vinden
in je spieren, lever en hersenen.
Wanneer je lichaam energie nodig heeft, wordt dit glycogeen omgezet
in glucose om snel door de spiercellen te kunnen gebruiken.
Glycolyse biochemisch proces waarbij glucose in melkzuur wordt omgezet,
onder vorming van de energierijke verbinding ATP
Lipolyse = vetverbranding
is een fysiologisch proces dat plaatsvindt om energie op te wekken in
het lichaam. Vetten worden verbrand en omgezet in energie.
Gluconeogenese de vorming van glucose uit eiwitten en vetten onder invloed van het
hormoon cortisol (hydrocortison ) uit de bijnierschors.
DM type 1 Diabetes op jonge leeftijd = juveniele onset diabetes
DM type 2 Ouderdomsdiabetes = maturity onset diabetes
Zwangerschapsdiabetes = suikerziekte in de zwangerschap. Er zit dan te veel suiker (glucose) in
je bloed. Deze suikerziekte ontstaat als je zwanger bent en gaat na de
bevalling weer over.
Secundaire DM Diabetes ten gevolge een duidelijke onderliggende oorzaak, zoals:
- beschadiging van de pancreas door trauma, ontsteking,…
- Door inname van bepaalde geneesmiddelen vb. Cortisone,…
- Bij bepaalde genetische of chromosomale syndromen.
Latente DM = prediabetes
verhoogd risico op diabetes mellitus:
- vrouwen die ZS-diabetes hebben gehad
- mensen met een verstoorde glucosetolerantie,…
regelmatige opvolging is hier belangrijk.
, Prevalentie Het percentage van de bevolking (= populatie) dat gedurende een
bepaalde periode aan een bepaalde ziekte lijdt.
Obesitas = overgewicht
Wanneer iemand een abnormaal of buitengewoon grote ophoping
van lichaamsvet heeft die een negatief effect kan hebben op de
gezondheid.
Poly-urie Verhoogde uitscheiding van urine
Polydipsie Verhoogd dorstgevoel en vochtopname. Het is een symptoom van
diabetes.
Polyneuropathie Een aandoening van een aantal zenuwen tegelijk.
Vaak eerste verschijnsel van diabetes
Macrosomia = een te hoog geboortegewicht bij een baby. Hiervan is sprake als het
geboortegewicht van je baby hoger is dan 4 à 6 kg.
Er is een verhoogde kans op hypoglycemie bij de baby’s.
Handschoenen-sokken aantasting van de lange zenuwen met
anesthesie voosheid in handen en voeten, soms pijn en krachtsverlies
Dehydratatie of uitdroging, is het overmatig verlies van lichaamsvocht
Ketonen = afbraakproduct van de neoglucogenese
Keto-acidose = een verzuring van het bloed. De verzuring ontstaat als er te weinig
insuline is om de glucose in het bloed om te zetten in brandstof voor
het lichaam.
Micro-angiopathie = aantasting van de kleine bloedvaten.
leidt tot blindheid, nierfalen, zenuwfalen
Macro-angiopathie = aantasting van de grote bloedvaten.
uit zich in hartinfarct, herseninfarct, darminfarct,…
TIA = transischemisch attack of reversibele hersenischemie met
kortdurende neurologische uitval.
Een bloedvat in de hersenen is even afgesloten.
Herkennen door FAST test.
Craniale zenuwen 12 paar zenuwen die informatie uitwisselen tussen de hersenen en
verschillende delen van het hoofd en de nek.
aantasting kan leiden tot scheelzien, gezichtsverlamming of pijn…
Diabetes voet Men voelt niet meer wanneer men de voet overbelast, verwondt of
pijnigt. Ook de verminderde circulatie met slechte wondgenezing of
