Samenvatting beleidsontwikkeling en -evaluatie
Week 4.2
H4 – beleid en actoren in integraal perspectief
4.1 inleiding
Integrale veiligheid vereist dat verschillende partijen/actoren met elkaar
samenwerken aan het oplossen van veiligheidsproblemen
4.2 de ivk’er en de actorenbenadering
- Integrale aanpak: samenwerking tussen actoren uit verschillende disciplines
- Probleemsituaties ivk’er samengevat:
o Verschillende perspectieven voor het aan te pakken probleem
(meerduidigheid)
o Verschillende actoren moeten samenwerken om het probleem zo goed
mogelijk aan te pakken (wederzijdse afhankelijkheid of interdependentie)
- Is aan de ivk’er om de samenhang tussen de verschillende schakels te creëren
- Opereren in multi-actorenomgeving = complex
Actor: persoon of organisatie die invloed kan uitoefenen op een besluit
- Wanneer dergelijke personen of organisaties het uitgangspunt zijn voor een
analyse van een besluit- of beleidsvormingsproces = actorenbenadering
- Voor actorenbenadering belangrijk om te kijken welke actoren hulpbronnen
hebben
- Actoren die invloed kunnen uitoefenen op de aanpak van het probleem
4.3 beleid
Begripsbepaling
Beleid = alle voornemens, keuzes en acties van min of meer bestuurlijke instanties
gericht op de sturing van een bepaalde maatschappelijke ontwikkeling
- Betreft de concretisering van sturing op specifieke maatshcappelijke problemen
Brede definitie omdat ze niet willen suggereren dat beleid per definitie rationeel is
en het gewenste effect heeft
Beleidsproces en belangengroepen
Beleidsprocesmodel wordt gebruikt bij het maken van besluiten. Dit aan de hand van
de volgende stappen:
- Analyseren van een probleem/vraagstuk op de beleidsagenda
- Ontwikkelen en vastleggen van beleid
- Invoering concrete maatregelen om het probleem op te lossen
Kernelementen politieke besluitvorming:
- Actoren
- Belangen
- Machstposities
- (creëren van draagvlak)
, 4.4 draagvlak en draagvlak creëren
Kijken naar draagvlak om (politieke) haalbaarheid van beleid te bepalend
Draagvlak creëren (actorenbenadering) = steun zoeken bij persoenen of instanties
voor een voorgenomen besluit
- Veronderstelt dat je vooraf inschat op hoeveel steun je kan rekenen bij het nemen
van een besluit: te weinig steun? hoe kan je meer krijgen?
Draagvlak creëren veronderstelt:
- Participatie bij de voorbereiding van een besluit
- Beroep doen op eigen belang van anderen (overtuigen van de voordelen voor
hen)
- Overbruggen of temperen van besluiten (uitonderhandelen van verschillende
percepties van een probleemsituatie)
Potentiële invloed van een persoon of belangengroep is gebaseerd op het draagvlak
dat die persoon/groep heeft in de samenleving
4.5 beleidsnetwerken
= een netwerk waarin diverse actoren (meestal organisaties) trachten de koers op
een bepaald beleidsveld te beïnvloeden zonder dat 1 van die actoren kan optreden
als centrale actor waarvan alle andere partijen afhankelijk zijn
Niet 1 partij de absolute baas; mate van wederzijdse afhankelijkheid
- (!) continuïteit en stabiliteit terugkerende factoren in netwerkbenadering
Onderlinge betrekkingen in een netwerk zijn ‘loosely coupled’: tamelijk los,
horizontaal en niet hiërarchisch
Consortium: tijdelijke samenwerkingsverband van tenminste 2 actoren die hun
krachten bundelen in een gemeenschappelijk project
4.6 verantwoording afleggen over beleid
De overheid legt over haar doen en laten verantwoording af aan organen die bestaan
uit vertegenwoordigers van het volk (2e kamer en gemeenteraad)
- Overheid kan beleid niet volledig in eigen beheer nemen
H12 – burgerparticipatie
12.1 inleiding
Wordt een steeds actievere rol van burgers verwacht om onze samenleving veiliger
te maken = participatiesamenleving
12.2 historisch perspectief van burgerparticipatie
Aanleiding participatiesamenleving: afwezigheid sterke centrale overheid en het
ontbreken van een particuliere markt voor verschillende publiek voorzieningen;
burgers moesten zelf meer doen
12.3 beleid
Zelfredzaamheid van grote invloed geweest op het betrekken van burgers als
partners in veiligheid
Week 4.2
H4 – beleid en actoren in integraal perspectief
4.1 inleiding
Integrale veiligheid vereist dat verschillende partijen/actoren met elkaar
samenwerken aan het oplossen van veiligheidsproblemen
4.2 de ivk’er en de actorenbenadering
- Integrale aanpak: samenwerking tussen actoren uit verschillende disciplines
- Probleemsituaties ivk’er samengevat:
o Verschillende perspectieven voor het aan te pakken probleem
(meerduidigheid)
o Verschillende actoren moeten samenwerken om het probleem zo goed
mogelijk aan te pakken (wederzijdse afhankelijkheid of interdependentie)
- Is aan de ivk’er om de samenhang tussen de verschillende schakels te creëren
- Opereren in multi-actorenomgeving = complex
Actor: persoon of organisatie die invloed kan uitoefenen op een besluit
- Wanneer dergelijke personen of organisaties het uitgangspunt zijn voor een
analyse van een besluit- of beleidsvormingsproces = actorenbenadering
- Voor actorenbenadering belangrijk om te kijken welke actoren hulpbronnen
hebben
- Actoren die invloed kunnen uitoefenen op de aanpak van het probleem
4.3 beleid
Begripsbepaling
Beleid = alle voornemens, keuzes en acties van min of meer bestuurlijke instanties
gericht op de sturing van een bepaalde maatschappelijke ontwikkeling
- Betreft de concretisering van sturing op specifieke maatshcappelijke problemen
Brede definitie omdat ze niet willen suggereren dat beleid per definitie rationeel is
en het gewenste effect heeft
Beleidsproces en belangengroepen
Beleidsprocesmodel wordt gebruikt bij het maken van besluiten. Dit aan de hand van
de volgende stappen:
- Analyseren van een probleem/vraagstuk op de beleidsagenda
- Ontwikkelen en vastleggen van beleid
- Invoering concrete maatregelen om het probleem op te lossen
Kernelementen politieke besluitvorming:
- Actoren
- Belangen
- Machstposities
- (creëren van draagvlak)
, 4.4 draagvlak en draagvlak creëren
Kijken naar draagvlak om (politieke) haalbaarheid van beleid te bepalend
Draagvlak creëren (actorenbenadering) = steun zoeken bij persoenen of instanties
voor een voorgenomen besluit
- Veronderstelt dat je vooraf inschat op hoeveel steun je kan rekenen bij het nemen
van een besluit: te weinig steun? hoe kan je meer krijgen?
Draagvlak creëren veronderstelt:
- Participatie bij de voorbereiding van een besluit
- Beroep doen op eigen belang van anderen (overtuigen van de voordelen voor
hen)
- Overbruggen of temperen van besluiten (uitonderhandelen van verschillende
percepties van een probleemsituatie)
Potentiële invloed van een persoon of belangengroep is gebaseerd op het draagvlak
dat die persoon/groep heeft in de samenleving
4.5 beleidsnetwerken
= een netwerk waarin diverse actoren (meestal organisaties) trachten de koers op
een bepaald beleidsveld te beïnvloeden zonder dat 1 van die actoren kan optreden
als centrale actor waarvan alle andere partijen afhankelijk zijn
Niet 1 partij de absolute baas; mate van wederzijdse afhankelijkheid
- (!) continuïteit en stabiliteit terugkerende factoren in netwerkbenadering
Onderlinge betrekkingen in een netwerk zijn ‘loosely coupled’: tamelijk los,
horizontaal en niet hiërarchisch
Consortium: tijdelijke samenwerkingsverband van tenminste 2 actoren die hun
krachten bundelen in een gemeenschappelijk project
4.6 verantwoording afleggen over beleid
De overheid legt over haar doen en laten verantwoording af aan organen die bestaan
uit vertegenwoordigers van het volk (2e kamer en gemeenteraad)
- Overheid kan beleid niet volledig in eigen beheer nemen
H12 – burgerparticipatie
12.1 inleiding
Wordt een steeds actievere rol van burgers verwacht om onze samenleving veiliger
te maken = participatiesamenleving
12.2 historisch perspectief van burgerparticipatie
Aanleiding participatiesamenleving: afwezigheid sterke centrale overheid en het
ontbreken van een particuliere markt voor verschillende publiek voorzieningen;
burgers moesten zelf meer doen
12.3 beleid
Zelfredzaamheid van grote invloed geweest op het betrekken van burgers als
partners in veiligheid
