Kennislijn:
College 1: mensbeelden en taak van de sociaal werker
Leerdoel 1: Je kent het autonome en zorgende mensbeeld en de mensbeelden van
Hobbes en Rousseau.
Leerdoel 2: Je kunt verschillende doelen van het sociaal werk omschrijven.
Leerdoel 3: Je weet dat wetenschappelijke disciplines binnen het sociaal werk
belangrijk zijn.
Concepten college 1:
Filosofie: ‘Liefde voor wijsheid’.
De filosofie stelt vragen daar waar iets vanzelfsprekend lijkt. Filosofie onderzoekt het
‘onbekende’. Je blijven verwonderen is daarbij van belang.
1. Nadenken over hoe je de samenleving het beste kan inrichten
2. Nadenken over wat goed hulpverlenen is.
3. Nadenken over normen en waarden.
Sociologie:
Sociologie is een wetenschap die zich bezighoudt met het verklaren van gedrag van
individuen en groepen van mensen vanuit de maatschappelijke invloeden die ze
ondergaan.
1. Hoe leven wij samen?
2. Hoe is onze samenleving opgebouwd?
3. Hoe verandert onze samenleving?
,Recht:
Recht is een verzamelnaam voor alle regels die er bestaan. In de regels staat wat je
wel en wat je niet mag doen. Soms staat er ook in op welke manier je iets moet
doen. sommige regels zijn opgeschreven in wetten.
Het recht moet ervoor zorgen dat mensen goed met elkaar kunnen samenleven.
Het recht is een weergave van normen uit de samenleving.
Ordening van rechtsgebieden:
Burgerlijk recht
Strafrecht
Bestuursrecht
Staatsrecht
Internationaal recht
Mensbeeld:
Idee, voorstelling van het mens-zijn. Het idee dat mensen hebben over wat een
mens ‘eigenlijk’ is.
-> Gevormd door wat je meemaakt.
-> Bepalend voor je denken en handelen, ook als sociaal werker.
Twee overheersende mensbeelden:
, Thomas Hobbes (1588-1679):
Hommes is gevormd door de Engelse burgeroorlog (1642-1651). Oorlog tussen
koningshuis en parlement (burgers). Chaos en ellende: 200.000 mensen stierven
aan beide zijden.
Mensbeeld Thomas Hobbes:
De mens is van nature slecht. Jaloezie, strijd en streven naar zelfbehoud in
combinatie met schaarste leiden tot een oorlog van allen tegen allen. We worden
elkaars vijanden, door de gelijke kans onze doelen te verwezenlijken. Niemand is te
vertrouwen.
Oplossing: sociaal contract (om veiligheid te garanderen).
Hobbes ziet de mens als Hommeles.
Jean-Jacques Rousseau (1712-1778):
Rousseau is gevormd door overmatige weelde in Parijs. Omringt door
verlichtingsdenkers.
Mensbeeld Jean-Jacques Rousseau:
De mens is van nature goed. De oorspronkelijke mens is vrij (van regels),
onafhankelijk van anderen. er is in essentie geen maatschappelijke ongelijkheid. De
maatschappij verpest de mens (bezit, regels en wetten). De mens is een (sociaal)
gevoelswezen. Medelijden is een ‘oorspronkelijk deugd’. Garantie van vrijheid?
Sociaal contract: de algemene wil.
Rousseau ziet de mens rooskleurig.
In de loop van de geschiedenis veranderen samenlevingen. Als een samenleving
verandert, dan verandert ook de blik op wat een sociaal werker ‘moet’ doen. Het doel
verandert dus steeds. Dit is een dynamisch proces.
Dat geldt ook voor de opvattingen over wat goede zorg inhoudt. Ook binnen een
bepaalde tijd verschillen deze opvattingen.
De opdracht van de sociaal werker:
Sociaal werker staat in dienst van de samenleving. De taak van een sociaal werker is
omschreven in een maatschappelijke opdracht. Dat wil zeggen: de taak die de
sociaal werker volgens het werkveld en de samenleving heeft.
College 1: mensbeelden en taak van de sociaal werker
Leerdoel 1: Je kent het autonome en zorgende mensbeeld en de mensbeelden van
Hobbes en Rousseau.
Leerdoel 2: Je kunt verschillende doelen van het sociaal werk omschrijven.
Leerdoel 3: Je weet dat wetenschappelijke disciplines binnen het sociaal werk
belangrijk zijn.
Concepten college 1:
Filosofie: ‘Liefde voor wijsheid’.
De filosofie stelt vragen daar waar iets vanzelfsprekend lijkt. Filosofie onderzoekt het
‘onbekende’. Je blijven verwonderen is daarbij van belang.
1. Nadenken over hoe je de samenleving het beste kan inrichten
2. Nadenken over wat goed hulpverlenen is.
3. Nadenken over normen en waarden.
Sociologie:
Sociologie is een wetenschap die zich bezighoudt met het verklaren van gedrag van
individuen en groepen van mensen vanuit de maatschappelijke invloeden die ze
ondergaan.
1. Hoe leven wij samen?
2. Hoe is onze samenleving opgebouwd?
3. Hoe verandert onze samenleving?
,Recht:
Recht is een verzamelnaam voor alle regels die er bestaan. In de regels staat wat je
wel en wat je niet mag doen. Soms staat er ook in op welke manier je iets moet
doen. sommige regels zijn opgeschreven in wetten.
Het recht moet ervoor zorgen dat mensen goed met elkaar kunnen samenleven.
Het recht is een weergave van normen uit de samenleving.
Ordening van rechtsgebieden:
Burgerlijk recht
Strafrecht
Bestuursrecht
Staatsrecht
Internationaal recht
Mensbeeld:
Idee, voorstelling van het mens-zijn. Het idee dat mensen hebben over wat een
mens ‘eigenlijk’ is.
-> Gevormd door wat je meemaakt.
-> Bepalend voor je denken en handelen, ook als sociaal werker.
Twee overheersende mensbeelden:
, Thomas Hobbes (1588-1679):
Hommes is gevormd door de Engelse burgeroorlog (1642-1651). Oorlog tussen
koningshuis en parlement (burgers). Chaos en ellende: 200.000 mensen stierven
aan beide zijden.
Mensbeeld Thomas Hobbes:
De mens is van nature slecht. Jaloezie, strijd en streven naar zelfbehoud in
combinatie met schaarste leiden tot een oorlog van allen tegen allen. We worden
elkaars vijanden, door de gelijke kans onze doelen te verwezenlijken. Niemand is te
vertrouwen.
Oplossing: sociaal contract (om veiligheid te garanderen).
Hobbes ziet de mens als Hommeles.
Jean-Jacques Rousseau (1712-1778):
Rousseau is gevormd door overmatige weelde in Parijs. Omringt door
verlichtingsdenkers.
Mensbeeld Jean-Jacques Rousseau:
De mens is van nature goed. De oorspronkelijke mens is vrij (van regels),
onafhankelijk van anderen. er is in essentie geen maatschappelijke ongelijkheid. De
maatschappij verpest de mens (bezit, regels en wetten). De mens is een (sociaal)
gevoelswezen. Medelijden is een ‘oorspronkelijk deugd’. Garantie van vrijheid?
Sociaal contract: de algemene wil.
Rousseau ziet de mens rooskleurig.
In de loop van de geschiedenis veranderen samenlevingen. Als een samenleving
verandert, dan verandert ook de blik op wat een sociaal werker ‘moet’ doen. Het doel
verandert dus steeds. Dit is een dynamisch proces.
Dat geldt ook voor de opvattingen over wat goede zorg inhoudt. Ook binnen een
bepaalde tijd verschillen deze opvattingen.
De opdracht van de sociaal werker:
Sociaal werker staat in dienst van de samenleving. De taak van een sociaal werker is
omschreven in een maatschappelijke opdracht. Dat wil zeggen: de taak die de
sociaal werker volgens het werkveld en de samenleving heeft.
