Inhoud tekst 7
De overeenkomst in het algemeen en enkele onderscheidingen van overeenkomsten
7.1 Titel 5 van Boek 6 BW
Titel 5 van Boek 6 heeft als onderwerp „overeenkomsten in het algemeen‟.
Deze titel is verdeeld in vijf afdelingen:
− afdeling 1 Algemene bepalingen
− afdeling 2 Het tot stand komen van overeenkomsten
− afdeling 3 Algemene voorwaarden
− afdeling 4 Rechtsgevolgen van overeenkomsten
− afdeling 5 Wederkerige overeenkomsten.
In deze titel worden algemene regels gegeven voor alle overeenkomsten, benoemde en
onbenoemde overeenkomsten.
De benoemde overeenkomsten en de daarbij behorende specifieke regelingen zijn in aparte
boeken opgenomen te weten Boek 7 en Boek 8 en natuurlijk verder in aparte wetten.
Voor zover in Boek 7 en Boek 8 daarvan niet is afgeweken, zijn de in titel 5 van Boek 6
gegeven algemene regels ook van toepassing op de in Boek 7 en Boek 8 opgenomen
overeenkomsten.
Ook hier zien we weer de gelaagde structuur die het BW kent, terugkomen.
Definitie overeenkomst = een overeenkomst in de zin van deze titel is
een meerzijdige rechtshandeling, waarbij een of meer partijen
jegens een of meer andere een verbintenis aangaan.
Wat wordt bedoeld met de zinsnede „in de zin van deze titel‟:
De wetgever doelt hier op de obligatoire overeenkomst.
Obligatoir betekent verplichtend, verbindend.
Met de obligatoire overeenkomst is bedoeld de overeenkomst
die het tot stand brengen van een verbintenis beoogt.
Er zijn nog andere overeenkomsten:
- goederenrechtelijke overeenkomst;
- bewijsovereenkomst (dit is een overeenkomst waarbij partijen afspreken op welke
wijze bepaalde feiten tussen hen kunnen of moeten worden bewezen)
en de
- familierechtelijke overeenkomst (het aangaan van een huwelijk).
Zoals we zagen is titel 5 niet van toepassing op laatstgenoemde overeenkomsten. Titel 5
ziet op de obligatoire overeenkomsten. Spreken we in het vervolg van deze over een
overeenkomst, dan doelen we steeds op de obligatoire overeenkomst.
Ook als in het algemeen gesproken wordt over het overeenkomstenrecht, wordt gedoeld op
de overeenkomst in de betekenis van de obligatoire overeenkomst.
, We bekijken nu de definitie van artikel 6:213 nader:
een obligatoire overeenkomst is een meerzijdige
rechtshandeling, waarbij een of meer partijen jegens een of
meer anderen een verbintenis aangaan.
− Er is sprake van een meerzijdige rechtshandeling.
− Er is sprake van meer rechtssubjecten.
− Er is sprake van een of meer partijen die jegens elkaar
verbintenissen aangaan.
7.2 Beginselen die ten grondslag liggen aan het overeenkomstenrecht
Aan het overeenkomstenrecht (ook wel contractenrecht genoemd) ligt een aantal
beginselen ten grondslag. Dit zijn de beginselen van
a de contractsvrijheid
b het consensualisme
c de verbindende kracht van de overeenkomsten.
ad a: Het beginsel van de contractsvrijheid komt hierop neer dat men in het algemeen vrij
is overeenkomsten aan te gaan.
Deze vrijheid betreft dan:
− de vrijheid om al dan niet te contracteren
− de vrijheid om met welke partij men maar wil te contracteren
− de vrijheid om de inhoud van de overeenkomst te bepalen.
Het beginsel van de contractsvrijheid is niet met zo veel woorden in de wet
neergelegd maar ons hele privaatrecht is erop gegrond.
Aan dit beginsel zijn wel beperkingen gesteld. Dat zegt de term zelf eigenlijk al. Leest
u in dit verband maar eens de artikelen 3:40 en 3:43.
ad b: Het beginsel van het consensualisme houdt in dat het sluiten van een overeenkomst
in principe niet aan vormen is gebonden.
Dit beginsel vinden we voor rechtshandelingen in het algemeen verwoord in artikel
3:37, eerste lid.
ad c: Het beginsel van de verbindende kracht van overeenkomsten spreekt eigenlijk
voor zich: partijen zijn aan hun (in vrijheid) gemaakte afspraken gebonden.
Dit beginsel vinden we met zo veel woorden in artikel 6:248 terug.
Men duidt dit beginsel ook wel aan met het adagium „Pacta sunt ser-vanda‟. Ook op dit
beginsel kennen we echter beperkingen. Hierbij kun-nen we bijvoorbeeld kijken naar artikel
6:248, tweede lid. Hierin vinden we de derogerende werking van de redelijkheid en
billijkheid.
De overeenkomst in het algemeen en enkele onderscheidingen van overeenkomsten
7.1 Titel 5 van Boek 6 BW
Titel 5 van Boek 6 heeft als onderwerp „overeenkomsten in het algemeen‟.
Deze titel is verdeeld in vijf afdelingen:
− afdeling 1 Algemene bepalingen
− afdeling 2 Het tot stand komen van overeenkomsten
− afdeling 3 Algemene voorwaarden
− afdeling 4 Rechtsgevolgen van overeenkomsten
− afdeling 5 Wederkerige overeenkomsten.
In deze titel worden algemene regels gegeven voor alle overeenkomsten, benoemde en
onbenoemde overeenkomsten.
De benoemde overeenkomsten en de daarbij behorende specifieke regelingen zijn in aparte
boeken opgenomen te weten Boek 7 en Boek 8 en natuurlijk verder in aparte wetten.
Voor zover in Boek 7 en Boek 8 daarvan niet is afgeweken, zijn de in titel 5 van Boek 6
gegeven algemene regels ook van toepassing op de in Boek 7 en Boek 8 opgenomen
overeenkomsten.
Ook hier zien we weer de gelaagde structuur die het BW kent, terugkomen.
Definitie overeenkomst = een overeenkomst in de zin van deze titel is
een meerzijdige rechtshandeling, waarbij een of meer partijen
jegens een of meer andere een verbintenis aangaan.
Wat wordt bedoeld met de zinsnede „in de zin van deze titel‟:
De wetgever doelt hier op de obligatoire overeenkomst.
Obligatoir betekent verplichtend, verbindend.
Met de obligatoire overeenkomst is bedoeld de overeenkomst
die het tot stand brengen van een verbintenis beoogt.
Er zijn nog andere overeenkomsten:
- goederenrechtelijke overeenkomst;
- bewijsovereenkomst (dit is een overeenkomst waarbij partijen afspreken op welke
wijze bepaalde feiten tussen hen kunnen of moeten worden bewezen)
en de
- familierechtelijke overeenkomst (het aangaan van een huwelijk).
Zoals we zagen is titel 5 niet van toepassing op laatstgenoemde overeenkomsten. Titel 5
ziet op de obligatoire overeenkomsten. Spreken we in het vervolg van deze over een
overeenkomst, dan doelen we steeds op de obligatoire overeenkomst.
Ook als in het algemeen gesproken wordt over het overeenkomstenrecht, wordt gedoeld op
de overeenkomst in de betekenis van de obligatoire overeenkomst.
, We bekijken nu de definitie van artikel 6:213 nader:
een obligatoire overeenkomst is een meerzijdige
rechtshandeling, waarbij een of meer partijen jegens een of
meer anderen een verbintenis aangaan.
− Er is sprake van een meerzijdige rechtshandeling.
− Er is sprake van meer rechtssubjecten.
− Er is sprake van een of meer partijen die jegens elkaar
verbintenissen aangaan.
7.2 Beginselen die ten grondslag liggen aan het overeenkomstenrecht
Aan het overeenkomstenrecht (ook wel contractenrecht genoemd) ligt een aantal
beginselen ten grondslag. Dit zijn de beginselen van
a de contractsvrijheid
b het consensualisme
c de verbindende kracht van de overeenkomsten.
ad a: Het beginsel van de contractsvrijheid komt hierop neer dat men in het algemeen vrij
is overeenkomsten aan te gaan.
Deze vrijheid betreft dan:
− de vrijheid om al dan niet te contracteren
− de vrijheid om met welke partij men maar wil te contracteren
− de vrijheid om de inhoud van de overeenkomst te bepalen.
Het beginsel van de contractsvrijheid is niet met zo veel woorden in de wet
neergelegd maar ons hele privaatrecht is erop gegrond.
Aan dit beginsel zijn wel beperkingen gesteld. Dat zegt de term zelf eigenlijk al. Leest
u in dit verband maar eens de artikelen 3:40 en 3:43.
ad b: Het beginsel van het consensualisme houdt in dat het sluiten van een overeenkomst
in principe niet aan vormen is gebonden.
Dit beginsel vinden we voor rechtshandelingen in het algemeen verwoord in artikel
3:37, eerste lid.
ad c: Het beginsel van de verbindende kracht van overeenkomsten spreekt eigenlijk
voor zich: partijen zijn aan hun (in vrijheid) gemaakte afspraken gebonden.
Dit beginsel vinden we met zo veel woorden in artikel 6:248 terug.
Men duidt dit beginsel ook wel aan met het adagium „Pacta sunt ser-vanda‟. Ook op dit
beginsel kennen we echter beperkingen. Hierbij kun-nen we bijvoorbeeld kijken naar artikel
6:248, tweede lid. Hierin vinden we de derogerende werking van de redelijkheid en
billijkheid.
