Embryologie van de huisdieren
1e bachelor diergeneeskunde
1
,Gametogenese
Gameet = voortplantingscel
Iemand met syndroom van Down: Trisomie 21
Een muildier: moeder merrie + vader ezelhengst
Een muilezel: moeder ezel + vader hengst
=> muildieren / muilezels kunnen zich zeer zelden voortplanten!
“ De eicel bestaat niet! “
Meiose:
Komt enkel voor bij geslachtscellen en is een voorbereidende deling op bevruchting. In elke cel zitten
chromosomen (1 chromosomenpaar van de moeder en 1 van de vader).
De cel heeft van elk chromosoom 2 setjes, de cel is dus diploïd. We hebben van elk
chromosomenpaar 1 set. => 2 n C
De cel bereid zich voor op een deling doormiddel van een synthese. Cellen zullen dan het DNA
verdubbelen. => 2n 2C, dit geeft de typische X vorm en een groene ligt paarsgewijs bij een blauwe.
Vervolgens krijgen we een eerste deling: meiose 1 of de reductiedeling. Deze verloopt heel traag. De
paarsgewijze chromosomen worden niet uit elkaar getrokken. Men noemt dit een reductiedeling
omdat het chromosomen aantal wordt gehalveerd, elke set bestaat wel nog altijd uit 2
chromosomen. => n 2 C, deze zijn dus haploïd.
Vervolgens krijgen we een tweede deling: meiose 1 of de mitose. Hierdoor ontstaan er 4
dochtercellen die er elk verschillend uitzien. => n C
2
,Spermatogenese
Bevinden zich in de testikels, afhankelijk van de doorsnede in zo’n zaadbuisje heeft de cel een andere
vorm. De ontwikkeling van een spermacel duurt zo’n 2 maand. Er worden dus constant zaadcellen
aangemaakt. Dit aanmaakproces begint prenataal.
Er wordt een voorraad stamcelspermatogonië aangelegd, deze moet aan 2 voorwaarden voldoen.
Een stamcel moet kunnen uitgroeien tot 1 of meerdere verschillende types. De populatie moet
instaat zijn om zichzelf te kunnen onderhouden.
Vanaf de puberteit, zijn jongens in staat op geslachtscellen te gaan publiceren, de cellen gaan dan
terug in actie schieten. De stamcel spermatogonie gaat gaan delen: 1 hiervan is opnieuw een stamcel
spermatogonie en de andere gaat differentiëren. Dit zien we doordat de kern bleek wordt (weinig
heterochromatine). De cellen gaan blijven delen en we krijgen een A1, A2, A3 … - generatie. We gaan
zien dat deze deling nooit compleet is, ze gaan blijven en blijven delen en de cellen hangen aan
elkaar vast. Via een intermediair type gaan ze een B-type worden, dit zijn spermatogonië met
brokken heterochromatine. Ze blijven vasthangen en vormen zo een reeks. Finaal is de deling klaar
en gaat de synthese fase starten. Dit proces noemt de spermatogenese en duurt ongeveer 3 weken.
Hierbij zal de cel groter gaan worden. Deze cel wordt ook wel de spermatocyt I genoemd. (2n 2C) We
beginnen aan de meiose en er gebeurt dus een reductiedeling, hierbij wordt een spermatocyt II
gevormd. Onmiddellijk daarna hebben we een meiose II, waardoor we naar 4 gaan. Hierbij worden
spermatiden gevormd. Dit tweede proces noemen we daarom spermatidogenese en duurt ook
ongeveer 3 weken.
De gevormde spermatiden zijn nog geen zaadcellen, ze moeten geleidelijk aan gevormd worden. Het
enige doel van de zaadcel is om het chromatide in een eicel te kunnen brengen. Hiervoor moeten ze
natuurlijk wel een staartje of flagel hebben. Tijdens dit laatste proces mogen we geen delende cellen
meer hebben. Aan de cel wordt een staart gevormd en iets afgesnoerd dat op een zaadcel begint te
lijken. Finaal krijgen we een hoopje rest dat we niet nodig hebben en daarvan afgezonderd een bijna
afgewerkte zaadcel, die nog een restantje vertoont van het feit dat ze ook vastgehangen hebben. Het
finale product noemen we een spermium. Het achterblijvende nutteloze stuk is het residueel
lichaampje. Dit proces noemt men spermiogenese en duurt tussen de 14 dagen en de 3 weken.
3
, Er wordt een zeer stevig sluitbandennetwerk gevormd. Dit noemt men ook wel sertolicellen en ze
gaan de afgewerkte zaadcellen klaarhouden. Het afweersysteem wordt prenataal getraind en via het
sluitbandennetwerk worden de cellen afgeschermd van ons eigen afweersysteem.
Afgewerkte zaadcellen bestaan uit belangrijke delen:
De kop is een zaadcelkern die zodanig gecondenseerd is, dat die een volle brok van
heterochromatine vormt. De vorm is een soort belvorm en heeft een kleine indeuking aan de
onderzijde. Over het apicale gedeelte vinden we een structuur die daar omheen past als een
washandje. Dit is een visicel dat wordt gevormd met zeer reactieve visicels. Dit wordt ook wel het
acrosoma genoemd. De celmembraan van de zaadcel spant hier heel smal omheen. Deze zone
duiden we aan als de post-nucleaire kap. Om de cel voor te bereiden op de celdeling, zit er een
centriool klaar in de indeuking. Hierachter wordt een flagel gevormd, de staart. Dit ziet eruit als een
microtubuli. De celmembraan sluit hier enorm op aan, na de kop vormt deze een enorme insnoering,
maar al vrij snel treffen we ook zwarte mantelfilamenten aan. De cel heeft ook energie nodig en deze
worden aangemaakt in de mitochondriën. Ze bevinden zich in het eerste stukje van de staart en ze
cirkelen zich rondom de flagel. Ze worden op hun plaats gehouden door een ringvormige structuur:
de anulus. Volgend op de anulus hebben we een fibreuze schede die rondom de rest zit. Aan 1 zijde
zitten 3 vrije mantelfilamenten en aan de andere zijde 4, hierdoor krijgen we een soort
schroefbeweging waarbij de zaadcel naar voor wordt geduwd. We krijgen dus een kop, half en staart.
De staart wordt aangeduid met een middenstuk, hoofdstuk en een terminaal stuk.
4
1e bachelor diergeneeskunde
1
,Gametogenese
Gameet = voortplantingscel
Iemand met syndroom van Down: Trisomie 21
Een muildier: moeder merrie + vader ezelhengst
Een muilezel: moeder ezel + vader hengst
=> muildieren / muilezels kunnen zich zeer zelden voortplanten!
“ De eicel bestaat niet! “
Meiose:
Komt enkel voor bij geslachtscellen en is een voorbereidende deling op bevruchting. In elke cel zitten
chromosomen (1 chromosomenpaar van de moeder en 1 van de vader).
De cel heeft van elk chromosoom 2 setjes, de cel is dus diploïd. We hebben van elk
chromosomenpaar 1 set. => 2 n C
De cel bereid zich voor op een deling doormiddel van een synthese. Cellen zullen dan het DNA
verdubbelen. => 2n 2C, dit geeft de typische X vorm en een groene ligt paarsgewijs bij een blauwe.
Vervolgens krijgen we een eerste deling: meiose 1 of de reductiedeling. Deze verloopt heel traag. De
paarsgewijze chromosomen worden niet uit elkaar getrokken. Men noemt dit een reductiedeling
omdat het chromosomen aantal wordt gehalveerd, elke set bestaat wel nog altijd uit 2
chromosomen. => n 2 C, deze zijn dus haploïd.
Vervolgens krijgen we een tweede deling: meiose 1 of de mitose. Hierdoor ontstaan er 4
dochtercellen die er elk verschillend uitzien. => n C
2
,Spermatogenese
Bevinden zich in de testikels, afhankelijk van de doorsnede in zo’n zaadbuisje heeft de cel een andere
vorm. De ontwikkeling van een spermacel duurt zo’n 2 maand. Er worden dus constant zaadcellen
aangemaakt. Dit aanmaakproces begint prenataal.
Er wordt een voorraad stamcelspermatogonië aangelegd, deze moet aan 2 voorwaarden voldoen.
Een stamcel moet kunnen uitgroeien tot 1 of meerdere verschillende types. De populatie moet
instaat zijn om zichzelf te kunnen onderhouden.
Vanaf de puberteit, zijn jongens in staat op geslachtscellen te gaan publiceren, de cellen gaan dan
terug in actie schieten. De stamcel spermatogonie gaat gaan delen: 1 hiervan is opnieuw een stamcel
spermatogonie en de andere gaat differentiëren. Dit zien we doordat de kern bleek wordt (weinig
heterochromatine). De cellen gaan blijven delen en we krijgen een A1, A2, A3 … - generatie. We gaan
zien dat deze deling nooit compleet is, ze gaan blijven en blijven delen en de cellen hangen aan
elkaar vast. Via een intermediair type gaan ze een B-type worden, dit zijn spermatogonië met
brokken heterochromatine. Ze blijven vasthangen en vormen zo een reeks. Finaal is de deling klaar
en gaat de synthese fase starten. Dit proces noemt de spermatogenese en duurt ongeveer 3 weken.
Hierbij zal de cel groter gaan worden. Deze cel wordt ook wel de spermatocyt I genoemd. (2n 2C) We
beginnen aan de meiose en er gebeurt dus een reductiedeling, hierbij wordt een spermatocyt II
gevormd. Onmiddellijk daarna hebben we een meiose II, waardoor we naar 4 gaan. Hierbij worden
spermatiden gevormd. Dit tweede proces noemen we daarom spermatidogenese en duurt ook
ongeveer 3 weken.
De gevormde spermatiden zijn nog geen zaadcellen, ze moeten geleidelijk aan gevormd worden. Het
enige doel van de zaadcel is om het chromatide in een eicel te kunnen brengen. Hiervoor moeten ze
natuurlijk wel een staartje of flagel hebben. Tijdens dit laatste proces mogen we geen delende cellen
meer hebben. Aan de cel wordt een staart gevormd en iets afgesnoerd dat op een zaadcel begint te
lijken. Finaal krijgen we een hoopje rest dat we niet nodig hebben en daarvan afgezonderd een bijna
afgewerkte zaadcel, die nog een restantje vertoont van het feit dat ze ook vastgehangen hebben. Het
finale product noemen we een spermium. Het achterblijvende nutteloze stuk is het residueel
lichaampje. Dit proces noemt men spermiogenese en duurt tussen de 14 dagen en de 3 weken.
3
, Er wordt een zeer stevig sluitbandennetwerk gevormd. Dit noemt men ook wel sertolicellen en ze
gaan de afgewerkte zaadcellen klaarhouden. Het afweersysteem wordt prenataal getraind en via het
sluitbandennetwerk worden de cellen afgeschermd van ons eigen afweersysteem.
Afgewerkte zaadcellen bestaan uit belangrijke delen:
De kop is een zaadcelkern die zodanig gecondenseerd is, dat die een volle brok van
heterochromatine vormt. De vorm is een soort belvorm en heeft een kleine indeuking aan de
onderzijde. Over het apicale gedeelte vinden we een structuur die daar omheen past als een
washandje. Dit is een visicel dat wordt gevormd met zeer reactieve visicels. Dit wordt ook wel het
acrosoma genoemd. De celmembraan van de zaadcel spant hier heel smal omheen. Deze zone
duiden we aan als de post-nucleaire kap. Om de cel voor te bereiden op de celdeling, zit er een
centriool klaar in de indeuking. Hierachter wordt een flagel gevormd, de staart. Dit ziet eruit als een
microtubuli. De celmembraan sluit hier enorm op aan, na de kop vormt deze een enorme insnoering,
maar al vrij snel treffen we ook zwarte mantelfilamenten aan. De cel heeft ook energie nodig en deze
worden aangemaakt in de mitochondriën. Ze bevinden zich in het eerste stukje van de staart en ze
cirkelen zich rondom de flagel. Ze worden op hun plaats gehouden door een ringvormige structuur:
de anulus. Volgend op de anulus hebben we een fibreuze schede die rondom de rest zit. Aan 1 zijde
zitten 3 vrije mantelfilamenten en aan de andere zijde 4, hierdoor krijgen we een soort
schroefbeweging waarbij de zaadcel naar voor wordt geduwd. We krijgen dus een kop, half en staart.
De staart wordt aangeduid met een middenstuk, hoofdstuk en een terminaal stuk.
4
