Werkstaking
HET RECHT OM TE STAKEN
Grondslag
Art. 6 Europees Sociaal Handvest
“De Overeenkomstsluitende partijen erkennen het recht van werknemers en werkgevers op collectief
optreden in gevallen van belangengeschillen, met inbegrip van het stakingsrecht, behoudens
verplichtingen uit hoofde van reeds eerder gesloten collectieve arbeidsovereenkomsten”.
à belangengeschillen ‡ juridische geschillen
à recht om te staken ligt zowel bij WG als WN
à directe werking
Art. 28 Handvest grondrechten EU
“De werkgevers en werknemers of hun respectieve organisaties hebben, overeenkomstig het
Gemeenschapsrecht en de nationale wetgevingen en praktijken, het recht om op de passende niveaus
collectief te onderhandelen en collectieve arbeidsovereenkomsten te sluiten en om, in geval van
belangenconflicten, collectieve acties te ondernemen ter verdediging van hun belangen, met inbegrip
van staking”.
̶ HvJ: beginsel van gemeenschapsrecht
̶ Cass., 21 december 1981 (De Bruyne)
à heeft directe werking voor de instellingen van de EU (en niet voor de lidstaten!!)
à is cruciaal voor BE aangezien we geen stakingsecht in het interne BE recht hebben erkend (nooit
op papier gezet). Dit puur omwille van politieke redenen. Nu moeten wij ons dus nog altijd op
internationaalrechtelijke regels beroepen (vooral art 6.4 ESH). Het was het cassatiearrest van 21 dec
1981 (arrest de Bruyne) dat zei dat als er wetten waren die zeiden dat zelfs ten tijde van stakingen
die dienstverlening niet mag stilvallen (‡ minimale dienstverlening) in het kader van het algemeen
belang (vb zorgsector), deze wetten dan eigenlijk zeggen dat er een stakingsrecht is, anders zou je die
regelgeving niet nodig hebben en dus impliceert dat impliciet dat er een stakingsrecht is in onze
Belgische rechtsorde.
Beperkingen
Inherente
• Rechtsmisbruik à je mag in geen geval de openbare weg/bedrijfsterrein afzetten of
slagen/verwondingen toedienen. Het zetten van stakingspiketten is wel toelaatbaar (vuurtjes
aan ingang bedrijf) (maar je mag mensen die willen werken niet tegenhouden).
Externe:
• Wet: Wet Prestaties Algemeen Belang (1948) à geldt enkel voor de private sector (we
hebben geen equivalent in de publieke sector) (vb minimale dienstverlening)
• CAO à als er een CAO gesloten is, dan heeft men een vredesplicht langs beide kanten.
Zolang deze CAO nageleefd wordt, heb je eigenlijk als vakbond niet het recht om op te
roepen tot een staking aangezien je een verlichting hebt om de vrede in het bedrijf te
handhaven. (vaak als tegenargument dat de omstandigheden gewijzigd zijn). Dus in beginsel
mag het niet zolang er een lopende CAO is en deze nageleefd wordt.
• Individuele arbeidsovereenkomst à staat hiërarchisch onder de CAO en impliceert dat je
niet kan gaan staken tov CAO’s die egsloten zijn en waar je door verbonden bent omdat je
WG erdoor verbonden is. Dit betekent NIET dat je in de indi arbeidsov kan zetten dat er geen
HET RECHT OM TE STAKEN
Grondslag
Art. 6 Europees Sociaal Handvest
“De Overeenkomstsluitende partijen erkennen het recht van werknemers en werkgevers op collectief
optreden in gevallen van belangengeschillen, met inbegrip van het stakingsrecht, behoudens
verplichtingen uit hoofde van reeds eerder gesloten collectieve arbeidsovereenkomsten”.
à belangengeschillen ‡ juridische geschillen
à recht om te staken ligt zowel bij WG als WN
à directe werking
Art. 28 Handvest grondrechten EU
“De werkgevers en werknemers of hun respectieve organisaties hebben, overeenkomstig het
Gemeenschapsrecht en de nationale wetgevingen en praktijken, het recht om op de passende niveaus
collectief te onderhandelen en collectieve arbeidsovereenkomsten te sluiten en om, in geval van
belangenconflicten, collectieve acties te ondernemen ter verdediging van hun belangen, met inbegrip
van staking”.
̶ HvJ: beginsel van gemeenschapsrecht
̶ Cass., 21 december 1981 (De Bruyne)
à heeft directe werking voor de instellingen van de EU (en niet voor de lidstaten!!)
à is cruciaal voor BE aangezien we geen stakingsecht in het interne BE recht hebben erkend (nooit
op papier gezet). Dit puur omwille van politieke redenen. Nu moeten wij ons dus nog altijd op
internationaalrechtelijke regels beroepen (vooral art 6.4 ESH). Het was het cassatiearrest van 21 dec
1981 (arrest de Bruyne) dat zei dat als er wetten waren die zeiden dat zelfs ten tijde van stakingen
die dienstverlening niet mag stilvallen (‡ minimale dienstverlening) in het kader van het algemeen
belang (vb zorgsector), deze wetten dan eigenlijk zeggen dat er een stakingsrecht is, anders zou je die
regelgeving niet nodig hebben en dus impliceert dat impliciet dat er een stakingsrecht is in onze
Belgische rechtsorde.
Beperkingen
Inherente
• Rechtsmisbruik à je mag in geen geval de openbare weg/bedrijfsterrein afzetten of
slagen/verwondingen toedienen. Het zetten van stakingspiketten is wel toelaatbaar (vuurtjes
aan ingang bedrijf) (maar je mag mensen die willen werken niet tegenhouden).
Externe:
• Wet: Wet Prestaties Algemeen Belang (1948) à geldt enkel voor de private sector (we
hebben geen equivalent in de publieke sector) (vb minimale dienstverlening)
• CAO à als er een CAO gesloten is, dan heeft men een vredesplicht langs beide kanten.
Zolang deze CAO nageleefd wordt, heb je eigenlijk als vakbond niet het recht om op te
roepen tot een staking aangezien je een verlichting hebt om de vrede in het bedrijf te
handhaven. (vaak als tegenargument dat de omstandigheden gewijzigd zijn). Dus in beginsel
mag het niet zolang er een lopende CAO is en deze nageleefd wordt.
• Individuele arbeidsovereenkomst à staat hiërarchisch onder de CAO en impliceert dat je
niet kan gaan staken tov CAO’s die egsloten zijn en waar je door verbonden bent omdat je
WG erdoor verbonden is. Dit betekent NIET dat je in de indi arbeidsov kan zetten dat er geen
