DIERHYGIËNE
Schooljaar 2020-2021
,H1 - HYGIËNE EN PREVENTIE VAN ZIEKTEN
INLEIDING
- Vaak zijn getallen en afmetingen niet letterlijk te kennen (behalve als echt van
belang).
- Geen MC examen → open vragen en 1 woord termen.
Welzijn = status van complete mentale en fysieke gezondheid waar het dier in balans is met
zijn omgeving.
• Gezonde dieren zullen productiever zijn!
• Een mengsel van economische, wetenschappelijke, ethische en praktische
concepten vormt het complexe onderwerp dierenwelzijn.
• Raakvlakken met meerdere cursussen.
Gezondheid is meer dan enkel de afwezigheid van ziekte. “Zich goed voelen” is meer dan
enkel de afwezigheid van discomfort en stress.
Mengeling van economische, wetenschappelijke, ethische en praktische afwegingen om
dierenwelzijn te optimaliseren.
BASIS VEREISTEN VAN WELZIJN:
• Voeding → schoon + voldoende voedsel en drinkwater. = voeding
• Huisvesting → voldoende schuilplaats. = huisvesting
• Ethologie → mogelijkheid om normale patronen van gedrag te vertonen.
• Zoötechnisch → fysieke handelingen met minimale pijn en stress en
ongemak.
• Diergeneeskunde: Medische zorg → bescherming van alle significante
verwondingen en ziekten.
o Behandelen
o Diagnose
o Preventie, heel belangrijk in hygiëne
Dierhygiëne is het onderdeel van de diergeneeskunde dat ervoor zorgt dat de kwaliteit van
de omgeving waar het dier verblijft in een goede staat is zodat de gezondheid van het dier
gewaarborgd is.
1
,ALGEMENE CONCEPTEN VAN ZIEKTEVERSPREIDING
- Autotroof = produceren zelf de organische stoffen die ze nodig hebben.
- Heterotroof = is voor zijn organische stoffen afhankelijk van andere organismen.
Heeft een gastheer nodig.
- Symbiose = vorm van samenleven van twee organismen met wederzijdse voordelen.
- Saprofyt = organisme dat zich voedt met dode/afstervende (delen van) andere
organismen. Schimmels.
- Parasiet = Een organisme dat in of op een ander organisme leeft en er
voedingsstoffen aan onttrekt zonder zijn gastheer daarvoor iets terug te geven.
- Pathogeniciteit = gemak waarmee een pathogeen kan vermeerderen in een
gastheer.
- Besmettelijkheid = gemakt waarmee een pathogeen wordt overgedragen.
- Een pathogeen kan enkel ziek maken als de infectiedruk hoog genoeg is → Dan kan
het immuunsysteem er niet meer tegenop.
• Lage infectiedruk door bijv. goede hygiëne.
Belangrijk is de infectiedruk. Hoeveel pathogenen komen er voor in de omgeving. Is het
onderdeel van deze slide waar we met hygiënische maatregelen om willen werken om ziekte
te voorkomen. (preventie)
2
, TRANSMISSIECIRKEL VAN INFECTIEZIEKTEN
INTREDE
Intrede nodig in de volgende gastheer. Voor sommige pathogenen zijn er meerdere routes
mogelijk.
Ademhaling:
- Inhalatie van infectieuze agentia
- Oorzaken: aanwezigheid infectieuze aërosols, slechte ventilatie gecombineerd met
overbevolking, onderliggende predisponerende infecties, etc.
Gastro-intestinaal:
- Ingestie van pathogenen
- Oorzaken: contaminatie van de omgeving met pathogenen die buiten de gastheer
kunnen overleven, overbevolking, slechte reiniging en disinfectie, etc.
Huid:
- Oorzaken: wonden, insectenbeten, dierbeten, aanwezigheid schurende planten
(distels), het scheren van schapen, gebruik van gecontamineerde naalden
Reproductief systeem:
- Seksueel overdraagbare aandoeningen en verticale transmissie
- Oorzaken: artificiële inseminatie
KOLONISATIE
Begin van de grafiek is de besmetting. Voor rode grafiek: tijd tussen besmet raken en
symptomen is incubatietijd.
Y as is aantal individuen dat besmet is.
Groene grafiek is excretie van pathogeen. Incubatie tijd ben je wel besmettelijk.
Dun groen lijntje: in sommige gevallen: latente dragers. Zijn asymptomatisch maar blijven
toch nog pathogenen uitscheiden. Salmonella bv. Nog maanden of jaren dit uitscheiden.
3
Schooljaar 2020-2021
,H1 - HYGIËNE EN PREVENTIE VAN ZIEKTEN
INLEIDING
- Vaak zijn getallen en afmetingen niet letterlijk te kennen (behalve als echt van
belang).
- Geen MC examen → open vragen en 1 woord termen.
Welzijn = status van complete mentale en fysieke gezondheid waar het dier in balans is met
zijn omgeving.
• Gezonde dieren zullen productiever zijn!
• Een mengsel van economische, wetenschappelijke, ethische en praktische
concepten vormt het complexe onderwerp dierenwelzijn.
• Raakvlakken met meerdere cursussen.
Gezondheid is meer dan enkel de afwezigheid van ziekte. “Zich goed voelen” is meer dan
enkel de afwezigheid van discomfort en stress.
Mengeling van economische, wetenschappelijke, ethische en praktische afwegingen om
dierenwelzijn te optimaliseren.
BASIS VEREISTEN VAN WELZIJN:
• Voeding → schoon + voldoende voedsel en drinkwater. = voeding
• Huisvesting → voldoende schuilplaats. = huisvesting
• Ethologie → mogelijkheid om normale patronen van gedrag te vertonen.
• Zoötechnisch → fysieke handelingen met minimale pijn en stress en
ongemak.
• Diergeneeskunde: Medische zorg → bescherming van alle significante
verwondingen en ziekten.
o Behandelen
o Diagnose
o Preventie, heel belangrijk in hygiëne
Dierhygiëne is het onderdeel van de diergeneeskunde dat ervoor zorgt dat de kwaliteit van
de omgeving waar het dier verblijft in een goede staat is zodat de gezondheid van het dier
gewaarborgd is.
1
,ALGEMENE CONCEPTEN VAN ZIEKTEVERSPREIDING
- Autotroof = produceren zelf de organische stoffen die ze nodig hebben.
- Heterotroof = is voor zijn organische stoffen afhankelijk van andere organismen.
Heeft een gastheer nodig.
- Symbiose = vorm van samenleven van twee organismen met wederzijdse voordelen.
- Saprofyt = organisme dat zich voedt met dode/afstervende (delen van) andere
organismen. Schimmels.
- Parasiet = Een organisme dat in of op een ander organisme leeft en er
voedingsstoffen aan onttrekt zonder zijn gastheer daarvoor iets terug te geven.
- Pathogeniciteit = gemak waarmee een pathogeen kan vermeerderen in een
gastheer.
- Besmettelijkheid = gemakt waarmee een pathogeen wordt overgedragen.
- Een pathogeen kan enkel ziek maken als de infectiedruk hoog genoeg is → Dan kan
het immuunsysteem er niet meer tegenop.
• Lage infectiedruk door bijv. goede hygiëne.
Belangrijk is de infectiedruk. Hoeveel pathogenen komen er voor in de omgeving. Is het
onderdeel van deze slide waar we met hygiënische maatregelen om willen werken om ziekte
te voorkomen. (preventie)
2
, TRANSMISSIECIRKEL VAN INFECTIEZIEKTEN
INTREDE
Intrede nodig in de volgende gastheer. Voor sommige pathogenen zijn er meerdere routes
mogelijk.
Ademhaling:
- Inhalatie van infectieuze agentia
- Oorzaken: aanwezigheid infectieuze aërosols, slechte ventilatie gecombineerd met
overbevolking, onderliggende predisponerende infecties, etc.
Gastro-intestinaal:
- Ingestie van pathogenen
- Oorzaken: contaminatie van de omgeving met pathogenen die buiten de gastheer
kunnen overleven, overbevolking, slechte reiniging en disinfectie, etc.
Huid:
- Oorzaken: wonden, insectenbeten, dierbeten, aanwezigheid schurende planten
(distels), het scheren van schapen, gebruik van gecontamineerde naalden
Reproductief systeem:
- Seksueel overdraagbare aandoeningen en verticale transmissie
- Oorzaken: artificiële inseminatie
KOLONISATIE
Begin van de grafiek is de besmetting. Voor rode grafiek: tijd tussen besmet raken en
symptomen is incubatietijd.
Y as is aantal individuen dat besmet is.
Groene grafiek is excretie van pathogeen. Incubatie tijd ben je wel besmettelijk.
Dun groen lijntje: in sommige gevallen: latente dragers. Zijn asymptomatisch maar blijven
toch nog pathogenen uitscheiden. Salmonella bv. Nog maanden of jaren dit uitscheiden.
3
