Fysiologie4. Carrier gemedieerde of gefaciliteerde diffsie
4. Carrier gemedieerde of gefaciliteerde diffuiee
4.1. Algemeene
Polaire, ongeladen utofen louuen niet op in de lipoïde membraanfaue.
Oplouuinge upecifeee tranuportuyutemen voor bepaalde hydrofele molecflen.
Principee de polaire molecfle wordt afgeuchermd van het hydrofobe
membraangedeelte door de aanwezigheid van een tranuporteiwit (carrier of
permeaue).
Tranuporteiwitene
Integrale membraaneiwiten.
Bij opvofwen van polypeptdeeetenu wordt er een bindinguplaatu voor de
tranuporteren molecfle gevormd (toeganeelije langu binnen- of bfitenzijde).
Binding van een molecfle op het tranuporteiwite
Gevolge een conformateverandering van het eiwit op, waardoor de bindinguplaatu nf
bereiebaar wordt voor de andere zijde van de membraan waar de gebonden molecfle
terfg vrij eomt.
Reveruiebel proceue voor een bepaalde molecfle iu het even gemaeeelije om van intra- naar
extracellflair en omgeeeerd te gaan.
Bij gelijee concentrateu gebefrt er even veel tranuport in de enen richtng alu in de anderee
neto ffx = 唀.
De richtng wordt dfu bepaald door het teeen van het concentrateveruchil CC.
Gefaciliteerde diffuie iu pauuief en gebefrt in de richtng van de concentrategradient van
de utof.
De hydrofele bindinguplaatu op het eiwit iu verantwoordelije voor de upecifciteit van het
tranuportproceu.
4.2. Voorbeelde (carrier gemedieerd tranuport van D-glfcoue over de celmembraan)
Stap 1e binding van glfcoue op de bindinguplaatu
toeganeelije aan de bfitenzijde van de membraan.
Stap 2e het tranuporteiwit neemt zijn alternateve
conformate aan.
Stap 3e de glfcoue-molecfle neemt wordt aan de
binnenzijde van de celmembraan lougelaten.
Stap 4e eiwit neemt zijn andere conformate aan.
Veruchillende iuoformen van de tranuportere
GlfT1e algemeen verupreid maar vooral in plaumamembraan van endotheelcellen van
bloedvaten en de bloed-heruenbarrière.
GlfT2e bauolaterale membraan van epitheelcellen van darm en proximale niertfbflfu.
GlfT3e plaumamembraan van nefronen en vertoont hoge afniteit voor glfcoue.
GlfT4e ueeletupiercellen, hartupiercellen en vetweefuel, onder controle hormoon inufline.
4.3. Kineteee
De einetee van het tranuport ean afgeleid worden fit bovenutaande 4 utappen.
Gevolge neto beweging van A over de celmembraan ondaneu
lage pauuieve permeabiliteit voor A.
1
4. Carrier gemedieerde of gefaciliteerde diffuiee
4.1. Algemeene
Polaire, ongeladen utofen louuen niet op in de lipoïde membraanfaue.
Oplouuinge upecifeee tranuportuyutemen voor bepaalde hydrofele molecflen.
Principee de polaire molecfle wordt afgeuchermd van het hydrofobe
membraangedeelte door de aanwezigheid van een tranuporteiwit (carrier of
permeaue).
Tranuporteiwitene
Integrale membraaneiwiten.
Bij opvofwen van polypeptdeeetenu wordt er een bindinguplaatu voor de
tranuporteren molecfle gevormd (toeganeelije langu binnen- of bfitenzijde).
Binding van een molecfle op het tranuporteiwite
Gevolge een conformateverandering van het eiwit op, waardoor de bindinguplaatu nf
bereiebaar wordt voor de andere zijde van de membraan waar de gebonden molecfle
terfg vrij eomt.
Reveruiebel proceue voor een bepaalde molecfle iu het even gemaeeelije om van intra- naar
extracellflair en omgeeeerd te gaan.
Bij gelijee concentrateu gebefrt er even veel tranuport in de enen richtng alu in de anderee
neto ffx = 唀.
De richtng wordt dfu bepaald door het teeen van het concentrateveruchil CC.
Gefaciliteerde diffuie iu pauuief en gebefrt in de richtng van de concentrategradient van
de utof.
De hydrofele bindinguplaatu op het eiwit iu verantwoordelije voor de upecifciteit van het
tranuportproceu.
4.2. Voorbeelde (carrier gemedieerd tranuport van D-glfcoue over de celmembraan)
Stap 1e binding van glfcoue op de bindinguplaatu
toeganeelije aan de bfitenzijde van de membraan.
Stap 2e het tranuporteiwit neemt zijn alternateve
conformate aan.
Stap 3e de glfcoue-molecfle neemt wordt aan de
binnenzijde van de celmembraan lougelaten.
Stap 4e eiwit neemt zijn andere conformate aan.
Veruchillende iuoformen van de tranuportere
GlfT1e algemeen verupreid maar vooral in plaumamembraan van endotheelcellen van
bloedvaten en de bloed-heruenbarrière.
GlfT2e bauolaterale membraan van epitheelcellen van darm en proximale niertfbflfu.
GlfT3e plaumamembraan van nefronen en vertoont hoge afniteit voor glfcoue.
GlfT4e ueeletupiercellen, hartupiercellen en vetweefuel, onder controle hormoon inufline.
4.3. Kineteee
De einetee van het tranuport ean afgeleid worden fit bovenutaande 4 utappen.
Gevolge neto beweging van A over de celmembraan ondaneu
lage pauuieve permeabiliteit voor A.
1
