HOOFDSTUK 17: HET REPRODUCTIEVE SYSTEEM (VOORTPLANTINGSSTELSEL)
17.1 MENSELIJKE LEVENSCYCLUS
- Het voortplantingsstelsel is verschillend in vrouwen en mannen
- Het is bij beide verantwoordelijk voor de productie van gameten: cellen
die de combineren om een nieuw individu te creëren
- Bij vrouwen: bijkomende functie van bescherming en voeding van het
ontwikkelende kind tot de geboorte
Functies van enkele genitaliën/voortplantingsorganen
- Mannen
o Sperma geproduceerd in testes
o Maturatie en transport sperma in de kanalen tot het de penis verlaat
o Penis levert sperma aan de vagina
- Vrouwen
o Eicellen geproduceerd in eierstokken
o Transport eicellen in de baarmoederkanalen naar de baarmoeder
o Ontvangt de sperma
o Transporteert menstrueel vloeistof naar buiten en werkt als geboortekanaal o
Baarmoeder laat bevruchte eicellen ontwikkelen in het lichaam
o Na geboorte voorzien de borsten melk voor de baby
- Testes en eierstokken produceren geslachtshormonen die een effect hebben op het lichaam
omdat ze masculinisatie en feminisatie brengen
o Bij vrouwen zorgen geslachtshormonen ervoor dat zwangerschap kan doorgaan
Voortplantingsstelsel functioneert niet volledig totdat de pubertijd compleet is
Mitose en meiose
DNA bestaat uit 46 chromosomen, telkens in paren van 2 (dus 23 paren)
- Elk paar bevat een contributie van de moeder en vader
Onze cellen delen door mitose
- Duplicatie verdeling: elke cel die uit mitose komt heeft dezelfde 46 chromosomen. Het
produceert m.a.w. extra kopieën van zichzelf
- Speelt een belangrijke rol bij de groei en herstel van weefsels Voor reproductie, delen
speciale cellen in ons lichaam door meiose
- Gebeurt enkel in de testes tijdens het produceren van sperma en in de eierstokken tijdens het
produceren van eicellen
- Heeft 2 functies
, o Reductie verdeling: aantal chromosomen is gereduceerd van 46 naar 23 (diploïd
naar haploïd). Dit heeft 2 processen nodig: meiose I en meiose II en is betrokken bij
de vorming van gameten (geslachtscellen)
- Zorgt ook voor genetische variatie en verzekert dat het nieuwe individu geen exacte kopie is
van de ouder
- Na meiose ontwikkelen de haploïde cellen in sperma of eicellen
o Sperma is klein tegenover de eicel
o Eicel is gespecialiseerd om te wachten op de aankomst van sperma en om het
nieuwe individu te voorzien met cytoplasma bij chromosomen
Fuseren van de sperma- en eicel = zygote
- Spermacel heeft 23 chromosomen en eicel ook zygote heeft er 46
Zonder meiose zou het aantal chromosomen in elke generatie verdubbelen en zouden de cellen niet
meer kunnen functioneren
17.2 MANNELIJK VOORTPLANTINGSSTELSEL
Enkele organen en hun functie
, Primaire geslachtsorganen zijn de testes, die in de scrotum (balzak) zitten
- Sperma geproduceerd in de testes volgroeien in de epididymis: ligt juist buiten elke testes
- Maturatie is nodig voor sperma om tot de eicel te zwemmen
- Wanneer sperma een epididymis verlaat, gaan ze binnen de vas deferens. Hier kan sperma
tijdelijk opgeslagen worden
o Elke vas deferens gaat naar de buikholte waar het draait rond de blaas en leegt in
een ejaculatiekanaal. Ejaculatiekanaal gaat in de urinebuis
Tijdens de ejaculatie, verlaat sperma de penis als vloeistof (= semen)
- De zaadblaasjes, prostaatklier en de klieren van Cowper voegen secreties aan het semen toe
o Een paar zaadblaasjes liggen aan de basis van de blaas en ze hebben elk een
kanaal dat in de vas deferens gaat
o Klieren van Cowper zijn boonvormige organen die achter de prostaat liggen aan
elke kant van de urinebuis
- Secretie maakt het semen gelatineus
o Prostaatklier is een donutvormige klier die het bovenste deel van de urinebuis
omringt juist onder de blaas
- Bij oudere mannen kan de prostaat groter worden en de urinebuis
dichtknijpen, waardoor urineren pijnlijk en moeilijk is
- Elk onderdeel van het semen heeft een specifieke functie
o Sperma is meer rendabel in een basische oplossing (semen heeft een licht
basische pH-waarde
o Zwemmend sperma heeft energie nodig: semen bevat suikerfructose energiebron
o Semen bevat ook prostaglandinen, chemicaliën die contractie van de urinebuis
veroorzaken contracties helpen met het sperma voort te bewegen naar de eicel
17.1 MENSELIJKE LEVENSCYCLUS
- Het voortplantingsstelsel is verschillend in vrouwen en mannen
- Het is bij beide verantwoordelijk voor de productie van gameten: cellen
die de combineren om een nieuw individu te creëren
- Bij vrouwen: bijkomende functie van bescherming en voeding van het
ontwikkelende kind tot de geboorte
Functies van enkele genitaliën/voortplantingsorganen
- Mannen
o Sperma geproduceerd in testes
o Maturatie en transport sperma in de kanalen tot het de penis verlaat
o Penis levert sperma aan de vagina
- Vrouwen
o Eicellen geproduceerd in eierstokken
o Transport eicellen in de baarmoederkanalen naar de baarmoeder
o Ontvangt de sperma
o Transporteert menstrueel vloeistof naar buiten en werkt als geboortekanaal o
Baarmoeder laat bevruchte eicellen ontwikkelen in het lichaam
o Na geboorte voorzien de borsten melk voor de baby
- Testes en eierstokken produceren geslachtshormonen die een effect hebben op het lichaam
omdat ze masculinisatie en feminisatie brengen
o Bij vrouwen zorgen geslachtshormonen ervoor dat zwangerschap kan doorgaan
Voortplantingsstelsel functioneert niet volledig totdat de pubertijd compleet is
Mitose en meiose
DNA bestaat uit 46 chromosomen, telkens in paren van 2 (dus 23 paren)
- Elk paar bevat een contributie van de moeder en vader
Onze cellen delen door mitose
- Duplicatie verdeling: elke cel die uit mitose komt heeft dezelfde 46 chromosomen. Het
produceert m.a.w. extra kopieën van zichzelf
- Speelt een belangrijke rol bij de groei en herstel van weefsels Voor reproductie, delen
speciale cellen in ons lichaam door meiose
- Gebeurt enkel in de testes tijdens het produceren van sperma en in de eierstokken tijdens het
produceren van eicellen
- Heeft 2 functies
, o Reductie verdeling: aantal chromosomen is gereduceerd van 46 naar 23 (diploïd
naar haploïd). Dit heeft 2 processen nodig: meiose I en meiose II en is betrokken bij
de vorming van gameten (geslachtscellen)
- Zorgt ook voor genetische variatie en verzekert dat het nieuwe individu geen exacte kopie is
van de ouder
- Na meiose ontwikkelen de haploïde cellen in sperma of eicellen
o Sperma is klein tegenover de eicel
o Eicel is gespecialiseerd om te wachten op de aankomst van sperma en om het
nieuwe individu te voorzien met cytoplasma bij chromosomen
Fuseren van de sperma- en eicel = zygote
- Spermacel heeft 23 chromosomen en eicel ook zygote heeft er 46
Zonder meiose zou het aantal chromosomen in elke generatie verdubbelen en zouden de cellen niet
meer kunnen functioneren
17.2 MANNELIJK VOORTPLANTINGSSTELSEL
Enkele organen en hun functie
, Primaire geslachtsorganen zijn de testes, die in de scrotum (balzak) zitten
- Sperma geproduceerd in de testes volgroeien in de epididymis: ligt juist buiten elke testes
- Maturatie is nodig voor sperma om tot de eicel te zwemmen
- Wanneer sperma een epididymis verlaat, gaan ze binnen de vas deferens. Hier kan sperma
tijdelijk opgeslagen worden
o Elke vas deferens gaat naar de buikholte waar het draait rond de blaas en leegt in
een ejaculatiekanaal. Ejaculatiekanaal gaat in de urinebuis
Tijdens de ejaculatie, verlaat sperma de penis als vloeistof (= semen)
- De zaadblaasjes, prostaatklier en de klieren van Cowper voegen secreties aan het semen toe
o Een paar zaadblaasjes liggen aan de basis van de blaas en ze hebben elk een
kanaal dat in de vas deferens gaat
o Klieren van Cowper zijn boonvormige organen die achter de prostaat liggen aan
elke kant van de urinebuis
- Secretie maakt het semen gelatineus
o Prostaatklier is een donutvormige klier die het bovenste deel van de urinebuis
omringt juist onder de blaas
- Bij oudere mannen kan de prostaat groter worden en de urinebuis
dichtknijpen, waardoor urineren pijnlijk en moeilijk is
- Elk onderdeel van het semen heeft een specifieke functie
o Sperma is meer rendabel in een basische oplossing (semen heeft een licht
basische pH-waarde
o Zwemmend sperma heeft energie nodig: semen bevat suikerfructose energiebron
o Semen bevat ook prostaglandinen, chemicaliën die contractie van de urinebuis
veroorzaken contracties helpen met het sperma voort te bewegen naar de eicel
