Verpleegkundig rekenen - theorie, vragen en antwoorden

Voeding en vocht (2)

 De student kan de Body Mass Index (BMI) berekenen en aangegeven of het gewicht te licht,
gezond, te zwaar of veel te zwaar is.

 De student kan de vochtbalans berekenen in milliliters en is in staat aan te geven of het gaat
om een positieve of negatieve vochtbalans.

Vaste medicatie (2) en vloeibare medicatie (6)

 De student kan praktijkberekeningen maken die van toepassing zijn op het toedienen van
vaste medicatie.

 De student kan praktijkberekeningen maken die van toepassing zijn op het toedienen van
medicijnen in oplossingen (percentages), verdunningen, Internationale Eenheden (IE) en per
kilogram lichaamsgewicht.

Gassen (2)

 De student kan berekenen hoeveel zuurstof er in een cilinder aanwezig is, vrij komt en
hoelang deze cilinder gebruikt kan worden.

Infusie en transfusie (8)

 De student kan de druppelsnelheid van een infuus berekenen in druppels per minuut en
berekenen hoeveel er van een bepaald medicijn is gegeven in een bepaalde tijd.

 De student kan de pompstand van een perfusor-/spuitpomp berekenen en berekenen
hoeveel er van een bepaald medicijn in een bepaalde tijd is gegeven.

,Omrekenen

- 1 % = 1 g / 100 ml = 1000 mg / 100 ml = 10 mg / ml
- 1 ml = 20 druppels (tenzij anders aangegeven)

1 gram = 1000 mg

1 mg = 1000 ug

1 kg = 1000 g

1kg = 1 000 000 mg

Voorvoegsel Symbool Factor
Giga G 1 000 000 000 = 109
Mega M 1 000 000 = 106
Kilo k 1000 = 103
Hecto h 100 =102
Deca da 10
Standaardeenheid - 1
Deci d 0,1 = = 10-1
Centi c 0,01 = = 10-2
Milli m 0,001 = = 10-3
Micro u 0,000 001 = 10-6
Nano n 10-9


1 m3 1000 L
1 dm3 1L
1 cm3 1 mL
1L 10 dL 100 cL 1000 mL
1 dL 0,1 L
1 dL 10 cL 100 mL
1 cL 0,1 dL 0,01 L
1 cL 10 mL
1 mL 0,1 cL 0,01 dL 0,001 L
1 mL 1 cc


1 kg 1000 g
1g 0,001 kg = 10-3 kg
1g 1000 mg 1000000 ug = 106 ug
1 mg 0,001 g = 10-3 g
1 mg 1000 ug = 103 ug
1 ug 0,000 001 g = 10-6

- Één ons is 100 gram = 0,1 kg
- Één pond is 500 g = 0,5 kg

,Voeding en vocht

Gewicht x dosering = nodig

Vochtbalans = vochtinname – vochtuitscheiding

BMI = gewicht (in kg) / (lengte2 (in meter))

Vaste medicatie

Voorschrift in mg / aanwezig per tablet in mg = aantal tabletten (kortweg: V/A)

Vloeibare medicatie

Voorschrift / aanwezig = aantal ml (denk eraan dat met deze “formule” je altijd uitgaat van mg per
ml)

Voorschrift in IE / aanwezig in IE = aantal ml (denk eraan dat met deze “formule” je altijd uitgaat van
IE per ml)

Verdunningsfactor (VF) = %-aanwezig / %-nodig

Eindvolume = beginvolume x VF

Beginvolume = eindvolume / VF

Gassen

Aantal liters zuurstof = druk (bar) x inhoud cilinder (L)

Infusie / transfusie

Druppelsnelheid = (aantal ml x 20) / (aantal minuten)

Pompstand = aantal ml / aantal uur

Oplossen van medicatie

1. Check eenheden (ga naar mg/ml)
2. Voorschrift =
3. Aanwezig =
4. Voorschrift / aanwezig

Berekenen van de druppelsnelheid

1. Rekenen het aantal ml om in het aantal druppels (x20) -> 1 ml = 20 druppels (tenzij anders
aangegeven)
2. Reken de inlooptijd om naar het aantal minuten -> 1 uur = 60 minuten
3. Deel het aantal druppels door het aantal minuten

Berekenen van de pompstand

1. Reken de toe te dienen hoeveelheid om in ml
2. Reken de inlooptijd om naar het aantal uur -> 1 uur = 60 minuten
3. Deel het aantal ml door het aantal uur

, Berekenen hoeveel mg medicijn een patiënt heeft gekregen gedurende een bepaalde tijd - (in de
toetsvragen is de pompstand soms gegeven)

1. Bereken het tijdsverloop in úúr
2. Bereken hoeveel ml diegene krijgt in die tijd (gebruik hiervoor de pompstand die gegeven
wordt in de vraag)
3. Bereken hoeveel mg dan in die tijd gegeven wordt

BMI

- Het BMI is een index voor het gewicht in verhouding tot lichaamslengte. De BMI geeft een
schatting van het gezondheidsrisico van je lichaamsgewicht.

BMI Gewichtsklasse
< 18,5 Ondergewicht
18,5 - 25 Gezond gewicht
25 - 30 Overgewicht
> 30 Ernstig ondergewicht (obesitas)

- Formule:

BMI = gewicht / (lengte2)

Gewicht in kg

Lengte in m

VRAAG 1

Mevrouw Zijlstra is 25 jaar, 175 cm lang en weegt 59 kilo

Bereken het BMI van mevrouw Zijlstra

Geef een getal met 1 decimaal achter de komma

- Antwoord = BMI = 59 kg / (1,75 x 1,75) = 19,3 -> GEZOND GEWICHT

VRAAG 2

De heer De Vries is 60 jaar, 151 cm lang en weegt 64 kilo. Met sporten lukt het hem om 11 kilo af te
vallen tot 53 kg

Heeft meneer De Vries nu een gezond BMI?

Geef een getal met 1 decimaal achter de komma

- Antwoord = BMI = 53 / (1,51 x 1,51) = 23,2 kg / m2
- Ja, Meneer de Vries heeft nu een gezond gewicht

Vochtbalans

- Vochtbalans = een verpleegkundige of voedingsassistente per dag opschrijft hoeveel iemand
drinkt en plast

Goede gezondheid? = vochtbalans in evenwicht (= 0)