Leerpad D: Anatomie en fysiologie H1
Anatomie
Definitie:
-> Studie van inwendige en uitwendige structuren en fysieke relaties tussen lichaamsdelen:
- Uitwendig: huid, oogbol
- Inwendig: long, klier
- Fysieke relaties: Wat is de samenhang?
-> Bouw (anatomie) en functie (fysiologie) zijn altijd met elkaar verweven:
- Vb: hartspier trekt samen en pompt bloed door lichaam
- Vb: foto hand
o Anatomie: vervormd, verkleurd hand
o Fysiologie: zuurstoftekort, slechte doorbloeding
Soorten anatomie:
1. Macroscopische anatomie:
- Met blote oog zichtbaar
- Regionale anatomie: bepaalde zones
- Systematische anatomie: orgaanstelsels, meerdere organen
2. Microscopische anatomie:
- Niet met blote oog zichtbaar
- Via lichtmicroscoop zichtbaar: histologie,…
Fysiologie
- Functioneren van anatomische structuren
- Studie functies van het menselijk lichaam
Soorten niveaus:
- Cel fysiologie: functie één cel
- Orgaan fysiologie: functie van orgaan (vb: longen)
- Orgaanstelsels: samenwerking tussen stelsels
- Pathofysiologie: wanneer het fout loopt (vb: verstopte kransslagaders)
Organisatieniveaus:
Begrippen:
- Intra-vasaal: in het bloedvat
- Intra- en extra cellulair: in en uit de cel
- Semi-permeabel: half doorlatend, water kan in en uit vloeien
- Interstitiële ruimte: ruimte tussen de cellen
- ! Water is transportmiddel!
1
, De niveaus:
1) Chemisch niveau:
- Functie van moleculen
2) Cel niveau:
- In cel: organellen en structuren -> functie in de cel (vb: mitochondrium: energiecentrale)
- Cel bevindt zich in waterig milieu
- Celwand is semi-permeabel
- Cellen = kleinste levende eenheden in lichaam
3) Weefsel niveau:
- Gelijke cellen met een gelijke bouw
- Werken samen
- Doel: specifieke functie kunnen uitvoeren
- Vb: hartspiercellen – hartspierweefsel – contractie atria en ventrikels: pompfunctie
4) Orgaan niveau:
- Verschillende soorten weefsel zitten in één orgaan
- Vb: hart:
o Hartspierweefsel: contarctie
o Bindweefsel: holten maken
o Zenuwweefsel: aansturing
5) Orgaanstelselniveau:
- Verschillende organen in één orgaanstelsel
- Vb: uitscheiding urine:
o Nieren
o Urethers
o Blaas
o Urethra
6) Organisme niveau:
> Alle orgaanstelsels die samenwerken om het leven en de
gezondheid van de mens in stand te houden:
2
Anatomie
Definitie:
-> Studie van inwendige en uitwendige structuren en fysieke relaties tussen lichaamsdelen:
- Uitwendig: huid, oogbol
- Inwendig: long, klier
- Fysieke relaties: Wat is de samenhang?
-> Bouw (anatomie) en functie (fysiologie) zijn altijd met elkaar verweven:
- Vb: hartspier trekt samen en pompt bloed door lichaam
- Vb: foto hand
o Anatomie: vervormd, verkleurd hand
o Fysiologie: zuurstoftekort, slechte doorbloeding
Soorten anatomie:
1. Macroscopische anatomie:
- Met blote oog zichtbaar
- Regionale anatomie: bepaalde zones
- Systematische anatomie: orgaanstelsels, meerdere organen
2. Microscopische anatomie:
- Niet met blote oog zichtbaar
- Via lichtmicroscoop zichtbaar: histologie,…
Fysiologie
- Functioneren van anatomische structuren
- Studie functies van het menselijk lichaam
Soorten niveaus:
- Cel fysiologie: functie één cel
- Orgaan fysiologie: functie van orgaan (vb: longen)
- Orgaanstelsels: samenwerking tussen stelsels
- Pathofysiologie: wanneer het fout loopt (vb: verstopte kransslagaders)
Organisatieniveaus:
Begrippen:
- Intra-vasaal: in het bloedvat
- Intra- en extra cellulair: in en uit de cel
- Semi-permeabel: half doorlatend, water kan in en uit vloeien
- Interstitiële ruimte: ruimte tussen de cellen
- ! Water is transportmiddel!
1
, De niveaus:
1) Chemisch niveau:
- Functie van moleculen
2) Cel niveau:
- In cel: organellen en structuren -> functie in de cel (vb: mitochondrium: energiecentrale)
- Cel bevindt zich in waterig milieu
- Celwand is semi-permeabel
- Cellen = kleinste levende eenheden in lichaam
3) Weefsel niveau:
- Gelijke cellen met een gelijke bouw
- Werken samen
- Doel: specifieke functie kunnen uitvoeren
- Vb: hartspiercellen – hartspierweefsel – contractie atria en ventrikels: pompfunctie
4) Orgaan niveau:
- Verschillende soorten weefsel zitten in één orgaan
- Vb: hart:
o Hartspierweefsel: contarctie
o Bindweefsel: holten maken
o Zenuwweefsel: aansturing
5) Orgaanstelselniveau:
- Verschillende organen in één orgaanstelsel
- Vb: uitscheiding urine:
o Nieren
o Urethers
o Blaas
o Urethra
6) Organisme niveau:
> Alle orgaanstelsels die samenwerken om het leven en de
gezondheid van de mens in stand te houden:
2