Observeren
Hoorcollege 1
Waarnemen voor observeren
Waarnemen = iets bij toeval opmerken met één van je zintuigen
Waarnemen is selectief
verwijst naar het interpreteren en begrijpen van gewaarwordingen (=verwijst naar het
ontvangen van prikkels uit je omgeving door middel van zintuigen.
selectief (kunnen niet alles waarnemen)
wat meer aandacht trekt:
- opvallendheid
- beweging
Vb. fimpje
Waarnemen is relatief
aandacht wordt afgeremd door adaptatie = aanpassing, gewenning
Vb. voel je nog dat je ring draagt
Waarnemen is een constructie
we vormen gehelen in wat we waarnemen
bepaalde dingen op voor- of achtergrond brengen: ordening
Vb. dicht bij elkaar staan, eenvoud, identiek
Waarnemen is een leerproces
hoe meer je over iets weet, hoe specifieker je het waarneemt
Vb. ziet hond: weet er meer over dus kan benoemen bij ras
* je kunt niet, niet waarnemen
* Alledaags observeren: voortdurend en onbewust waarnemen, verwerken en interpreteren van
zintuigelijke prikkels
Gericht waarnemen als ergotherapeut
Inzicht hebben in je eigen vermogen tot waarnemen
Je komt in contact met mensen die minder goed kunnen waarnemen
Vb. psychose, visus en of auditieve beperking, autisme, dementie
Gericht waarnemen ahvzintuiglijk profiel = bewust zijn van je eigen zintuigenpaspoort
prikkels van buiten het organisme
- Zien
- Horen
- Tastzintuig
, - Reukzintuig
- Smaakzintuig
prikkels van in het organisme
- Proprioceptie = houding en beweging van het lichaam
- Vestibulaire zintuig = beweging en stand van het hoofd (vb. tikken)
Gericht waarnemen ahvzintuiglijk profiel= zintuigenpaspoort observeren bij een cliënt
Waarnemen is een eigen leerproces tot een professioneel leerproces
Als student ergotherapie: bewust zijn van je eigen zintuigenpaspoort
Bij de doelgroep: volledig zintuigenpaspoort nagaan welke zintuigen zijn overgevoelig of
ondergevoelig
Observeren
Observeren = gericht waarnemen van gedrag
= het bewust, doelgericht, systematisch en zo objectief mogelijk waarnemen en
registreren van de gedragingen of gebeurtenissen
Gericht: niet laten afleiden maar richten op het doel
Waarnemen: zo veel mogelijk zintuigen gebruiken die efficiënt kunnen zijn voor de
observatie
Gedrag: alles wat we doen/niet doen is gedrag en waarneembaar, gedrag dat gepaard gaat
met gevoelens
Kenmerken:
1) bewust & nauwkeurig
- vermijd nietzeggende woorden
Vb. je stoort steeds de les(niet goed), je hebt al 5 keer met opzet je pen laten vallen (goed)
2) doelgericht
- goede observatievraag: wat/wie/waar/wanneer/hoe
- vooraf doel van de observatie bepalen
Vb. Hoe is de sociale omgang van sarah met haar klasgenoten tijdens de pauze?
3) Systematisch
- meerdere keren: verschillende tijdstippen en verschillende omgevingen
- soortgelijke of verschillende situaties
4) objectief
- los van persoonsgebonden houding of visie
- nooit interpreteren (je kijkt naar feiten)
Observeren als ergotherapeut…
... is BEWUST waarnemen met een DOEL
.... is een continuSYSTEMATISCH proces
.... is OBJECTIEF & niet hetzelfde als interpreteren
.... is niet hetzelfde als alledaags observeren.
Hoorcollege 1
Waarnemen voor observeren
Waarnemen = iets bij toeval opmerken met één van je zintuigen
Waarnemen is selectief
verwijst naar het interpreteren en begrijpen van gewaarwordingen (=verwijst naar het
ontvangen van prikkels uit je omgeving door middel van zintuigen.
selectief (kunnen niet alles waarnemen)
wat meer aandacht trekt:
- opvallendheid
- beweging
Vb. fimpje
Waarnemen is relatief
aandacht wordt afgeremd door adaptatie = aanpassing, gewenning
Vb. voel je nog dat je ring draagt
Waarnemen is een constructie
we vormen gehelen in wat we waarnemen
bepaalde dingen op voor- of achtergrond brengen: ordening
Vb. dicht bij elkaar staan, eenvoud, identiek
Waarnemen is een leerproces
hoe meer je over iets weet, hoe specifieker je het waarneemt
Vb. ziet hond: weet er meer over dus kan benoemen bij ras
* je kunt niet, niet waarnemen
* Alledaags observeren: voortdurend en onbewust waarnemen, verwerken en interpreteren van
zintuigelijke prikkels
Gericht waarnemen als ergotherapeut
Inzicht hebben in je eigen vermogen tot waarnemen
Je komt in contact met mensen die minder goed kunnen waarnemen
Vb. psychose, visus en of auditieve beperking, autisme, dementie
Gericht waarnemen ahvzintuiglijk profiel = bewust zijn van je eigen zintuigenpaspoort
prikkels van buiten het organisme
- Zien
- Horen
- Tastzintuig
, - Reukzintuig
- Smaakzintuig
prikkels van in het organisme
- Proprioceptie = houding en beweging van het lichaam
- Vestibulaire zintuig = beweging en stand van het hoofd (vb. tikken)
Gericht waarnemen ahvzintuiglijk profiel= zintuigenpaspoort observeren bij een cliënt
Waarnemen is een eigen leerproces tot een professioneel leerproces
Als student ergotherapie: bewust zijn van je eigen zintuigenpaspoort
Bij de doelgroep: volledig zintuigenpaspoort nagaan welke zintuigen zijn overgevoelig of
ondergevoelig
Observeren
Observeren = gericht waarnemen van gedrag
= het bewust, doelgericht, systematisch en zo objectief mogelijk waarnemen en
registreren van de gedragingen of gebeurtenissen
Gericht: niet laten afleiden maar richten op het doel
Waarnemen: zo veel mogelijk zintuigen gebruiken die efficiënt kunnen zijn voor de
observatie
Gedrag: alles wat we doen/niet doen is gedrag en waarneembaar, gedrag dat gepaard gaat
met gevoelens
Kenmerken:
1) bewust & nauwkeurig
- vermijd nietzeggende woorden
Vb. je stoort steeds de les(niet goed), je hebt al 5 keer met opzet je pen laten vallen (goed)
2) doelgericht
- goede observatievraag: wat/wie/waar/wanneer/hoe
- vooraf doel van de observatie bepalen
Vb. Hoe is de sociale omgang van sarah met haar klasgenoten tijdens de pauze?
3) Systematisch
- meerdere keren: verschillende tijdstippen en verschillende omgevingen
- soortgelijke of verschillende situaties
4) objectief
- los van persoonsgebonden houding of visie
- nooit interpreteren (je kijkt naar feiten)
Observeren als ergotherapeut…
... is BEWUST waarnemen met een DOEL
.... is een continuSYSTEMATISCH proces
.... is OBJECTIEF & niet hetzelfde als interpreteren
.... is niet hetzelfde als alledaags observeren.
