Het ademhalingsstelsel
Anatomie ademhalingsstelsel
- Grote indeling
o Luchtgeleidingsstelsel: ventilatie
o Gasuitwisselingsstelsel: respiratie = O2 opname en CO2 afgave
Respiratieproeven (O2 bepaling in bloed): “bloedgassen” zijn gestoord.
Welke bloedvaten kan men aanprikkel om bloedgassen te bepalen?
in de lies = arteria femoralis
aan pols = arteria radialis
Luchtgeleidingsstelsel
Bovenste luchtwegen:
Neus (rinitis)
Farynx (faryngitis)
Larynx (laryngitis)
Middelste luchtwegen:
Trachea (tracheitis) = ontstekingen
Stambronchi = hoofdbronchi
Onderste luchtwegen:
Bronchi (bronchitis)
Bronchioli = kleinste luchtpijptakjes (bronchiolitis)
Let op: RSV = virus bij kinderen, weinig zuurstof
door vocht in longen (ontstekingsvocht)
De neus:
- Vergroting van oppervlakten door neusschelpen (= conchae nasales)
- Dak van neus = zeefbeen = passage van de reukzenuwvezels
- Functie:
o Verwarmen (passage over verwarmde slijmvliezen, goed doorbloed)
o Bevochtigen (mucus)
o Zuiveren van de lucht (trilhaarcellen = cilia, borstelen mucus naar keelholte)
- Neusopeningen:
o Voorste = nares (neusgaten)
o Achterste = choanae
Choanale atresie pasgeborene = neusholte afgesloten door vliesje/stop
Sinussen: neusbijholten:
- Holte in schedel, gevuld met lucht
- Maxillaire sinussen (bovenkaak)
- Frontale sinussen (voorhoofdsbeen)
- Bij ontsteking van bovenste LW eventueel ook infectie en ontsteking van sinussen (=
sinusitis)
o Ook dichtzwellen van afvoerkanalen: mucus en vocht kunnen niet weg
o Pansinusitis = ontsteking van alle sinussen
41
, De larynx:
- Kraakbeenstukken
o Tongbeen (oshyoïdeum)
o Schildkraakbeen (cartilago thyroïdea) latijnse naam Nk, wel lezen
o Ringkraakbeen (cartilago cricoïdea)
o Strotklep = epiglottis
o Bekervormige kraakbeentjes
- Stembanden
- Valse stembanden
- Laryngoscopie = kijkend onderzoek in strottenhoofd
- Bij slikken: epiglottis over strottenhoofd
o Verslikken? als epiglottis niet over strottenhoofd is
- Onder invloed van mannelijk geslachtshormoon:
o Schildkraakbeen iets meer naar voor (adamsappel): langere stembanden:
lagere stem: “baard in de keel”
- Laryngitis stridulosa = valse kroep of pseudokroep = ontsteking van larynx met
dichtzwellen van stemspleet: stridor tijdens inademing. Blafhoest, warm water damp
helpt (stridor is niet zelfde als wheezing)
Stridor = gierend geluid bij inademen, door vernauwing van grote luchtwegen bv. door
inademen van vreemd voorwerp (nootjes)
Wheezing = piepend geluid bij uitademen, door vernauwing van kleinere luchtwegen bv.
astma
Heesheid = symptoom voor keelkanker
Tranchea:
- Hoefijzervormige kraakbeenringen:
o Achteraan open: betere passage van voedsel door oesophagus
o Tracheostomie = kunstmatige opening op luchtpijp naar buiten
o Tracheo-oesofagale fistiel bij slokdarmatresie = fistel tussen luchtpijp en
slokdarm
Fistel = onnatuurlijke doorgan
Atresie = geen toegang
- Bifurcatie = splitsing
42
Anatomie ademhalingsstelsel
- Grote indeling
o Luchtgeleidingsstelsel: ventilatie
o Gasuitwisselingsstelsel: respiratie = O2 opname en CO2 afgave
Respiratieproeven (O2 bepaling in bloed): “bloedgassen” zijn gestoord.
Welke bloedvaten kan men aanprikkel om bloedgassen te bepalen?
in de lies = arteria femoralis
aan pols = arteria radialis
Luchtgeleidingsstelsel
Bovenste luchtwegen:
Neus (rinitis)
Farynx (faryngitis)
Larynx (laryngitis)
Middelste luchtwegen:
Trachea (tracheitis) = ontstekingen
Stambronchi = hoofdbronchi
Onderste luchtwegen:
Bronchi (bronchitis)
Bronchioli = kleinste luchtpijptakjes (bronchiolitis)
Let op: RSV = virus bij kinderen, weinig zuurstof
door vocht in longen (ontstekingsvocht)
De neus:
- Vergroting van oppervlakten door neusschelpen (= conchae nasales)
- Dak van neus = zeefbeen = passage van de reukzenuwvezels
- Functie:
o Verwarmen (passage over verwarmde slijmvliezen, goed doorbloed)
o Bevochtigen (mucus)
o Zuiveren van de lucht (trilhaarcellen = cilia, borstelen mucus naar keelholte)
- Neusopeningen:
o Voorste = nares (neusgaten)
o Achterste = choanae
Choanale atresie pasgeborene = neusholte afgesloten door vliesje/stop
Sinussen: neusbijholten:
- Holte in schedel, gevuld met lucht
- Maxillaire sinussen (bovenkaak)
- Frontale sinussen (voorhoofdsbeen)
- Bij ontsteking van bovenste LW eventueel ook infectie en ontsteking van sinussen (=
sinusitis)
o Ook dichtzwellen van afvoerkanalen: mucus en vocht kunnen niet weg
o Pansinusitis = ontsteking van alle sinussen
41
, De larynx:
- Kraakbeenstukken
o Tongbeen (oshyoïdeum)
o Schildkraakbeen (cartilago thyroïdea) latijnse naam Nk, wel lezen
o Ringkraakbeen (cartilago cricoïdea)
o Strotklep = epiglottis
o Bekervormige kraakbeentjes
- Stembanden
- Valse stembanden
- Laryngoscopie = kijkend onderzoek in strottenhoofd
- Bij slikken: epiglottis over strottenhoofd
o Verslikken? als epiglottis niet over strottenhoofd is
- Onder invloed van mannelijk geslachtshormoon:
o Schildkraakbeen iets meer naar voor (adamsappel): langere stembanden:
lagere stem: “baard in de keel”
- Laryngitis stridulosa = valse kroep of pseudokroep = ontsteking van larynx met
dichtzwellen van stemspleet: stridor tijdens inademing. Blafhoest, warm water damp
helpt (stridor is niet zelfde als wheezing)
Stridor = gierend geluid bij inademen, door vernauwing van grote luchtwegen bv. door
inademen van vreemd voorwerp (nootjes)
Wheezing = piepend geluid bij uitademen, door vernauwing van kleinere luchtwegen bv.
astma
Heesheid = symptoom voor keelkanker
Tranchea:
- Hoefijzervormige kraakbeenringen:
o Achteraan open: betere passage van voedsel door oesophagus
o Tracheostomie = kunstmatige opening op luchtpijp naar buiten
o Tracheo-oesofagale fistiel bij slokdarmatresie = fistel tussen luchtpijp en
slokdarm
Fistel = onnatuurlijke doorgan
Atresie = geen toegang
- Bifurcatie = splitsing
42