SAMENVATTING
ONDERNEMERSCHAP
Fien Peerenbooms
2DE BACHELOR HANDELSWETENSCHAPPEN 2021-2022
,Ondernemerschap Peerenbooms Fien
1
,Ondernemerschap Peerenbooms Fien
Inhoudsopgave
ONDERNEMERSCHAP 2021-2022.........................................................................................................4
HC 1 - HFDST 1: INTRODUCTIE VAN ONDERNEMERSCHAP ...............................................................................4
1.1 WAT IS ONDERNEMERSCHAP EN WAAROM IS HET BELANGRIJK? .................................................................................... 4
1.1.1 ONDERNEMEND PROCES ........................................................................................................................... 5
1.1.2 SOORTEN ONDERNEMINGEN ............................................................................................................................... 7
1.2 DRIE REDENEN WAAROM MENSEN ONDERNEMER WILLEN ZIJN. .................................................................................... 8
1.3. SOORTEN ONDERNEMERS .................................................................................................................................... 8
1.3.1 VIER HOOFDKENMERKEN VAN SUCCESVOLLE ONDERNEMERS !!.................................................................................. 8
1.3.2 VOOR- EN NADELEN ALS ONDERNEMER ................................................................................................................. 9
1.4 VEELVOORKOMENDE MYTHES OVER ONDERNEMERS ................................................................................................... 9
1.5 TYPES VAN START-UP BEDRIJVEN .......................................................................................................................... 10
1.6 VERANDERENDE DEMOCRATIE VAN ONDERNEMERS .................................................................................................. 10
1.7 DE POSITIEVE EFFECTEN VAN ONDERNEMERSCHAP EN ONDERNEMENDE BEDRIJVEN ........................................................ 10
1.8 HET ONDERNEMERSPROCES ................................................................................................................................ 11
........................................................................................................................................................................... 11
1.9 HET ONTWIKKELEN VAN VAARDIGHEDEN VOOR U CARRIÈRE ....................................................................................... 11
HC 2 - HFDST 2: OPPORTUNITEITEN HERKENNEN EN IDEEËN GENEREREN...................................................... 12
2.1 HET VERSCHIL TUSSEN EEN OPPORTUNITEIT EN EEN IDEE ........................................................................................... 12
2.1.1 CAUSATION VS. EFFECTUATION (STAAT ENKEL IN PPT) ........................................................................................... 13
2.2 DRIE MANIEREN OM EEN OPPORTUNITEIT TE IDENTIFICEREN....................................................................................... 15
2.3 PERSOONLIJKE KENMERKEN VAN ONDERNEMERS DIE BIJDRAGEN TOT HUN VERMOGEN OM ZAKELIJKE KANSEN TE HERKENNEN 16
2.4 TECHNIEKEN VOOR HET GENEREREN VAN IDEEËN ..................................................................................................... 17
HC 2 - HFDST 3: HAALBAARHEIDSANALYSE (FEASIBILITY ANALYSIS) ............................................................... 18
3.1 WAT IS EEN HAALBAARHEIDSANALYSE ................................................................................................................... 18
3.2 HAALBAARHEIDSANALYSE VAN EEN PRODUCT/DIENST ............................................................................................... 18
3.3 HAALBAARHEIDSANALYSE VAN EEN BEDRIJFSTAK/MARKT........................................................................................... 19
3.4 ORGANISATORISCHE HAALBAARHEIDSANALYSE ........................................................................................................ 19
3.5 FINANCIËLE HAALBAARHEIDSANALYSE.................................................................................................................... 20
HC 3 - HFDST 4: EEN DOELTREFFEND BUSINESSMODEL ONTWIKKELEN .......................................................... 21
4.1 WAT IS EEN BUSINESSMODEL ...................................................................................................................... 21
4.2 BUSINESS MODEL CANVAS ........................................................................................................................... 22
HC 4 (GASTCOLLEGE) - HFDST 12: INTELECTUELE EIGENDOM (IP) ................................................................... 31
INTELLECTUELE EIGENDOMMEN – CONCREET ................................................................................................................ 31
IP STARTEGIE ......................................................................................................................................................... 31
1. MERKEN ......................................................................................................................................................... 32
2. OCTROOIEN.................................................................................................................................................... 34
3. MODELLEN ..................................................................................................................................................... 37
AUTEURSRECHTEN / KWEKERSRECHTEN ........................................................................................................... 37
IP STRATEGIE...................................................................................................................................................... 38
HC 5, 6, 7 - HFDST 5-6-11: BUSINESSPLAN ...................................................................................................... 39
WAT IS EEN BUSINESSPLAN? .............................................................................................................................. 39
DELEN VAN EEN BUSINESSPLAN ........................................................................................................................ 39
1. SAMENVATTING......................................................................................................................................... 40
2. PROFILERING BEDRIJF ................................................................................................................................ 40
3. MARKT- EN SECTORANALYSE ..................................................................................................................... 42
5. MARKETINGPLAN....................................................................................................................................... 52
6. OPERATIONEEL PLAN ................................................................................................................................. 58
7. DESIGN – EN ONTWIKKELINGSPLAN .......................................................................................................... 59
8. FINANCIEEL PLAN ....................................................................................................................................... 60
2
,Ondernemerschap Peerenbooms Fien
HC 8 - HFDST 10: OP ZOEK NAAR INVESTEERDERS ......................................................................................... 67
10.1 WAAROM INVESTEERDERS NODIG?..................................................................................................................... 67
10.2 ONTWIKKELINGSPROCES VAN EEN STARTENDE ONDERNEMING ................................................................................. 67
10.3 FINANCIËLE ASPECTEN IN HET ONTWIKKELINGSPROCES ............................................................................................ 67
10.4 BEWIJS VANUIT HET VELD ................................................................................................................................. 68
10.5 FINANCIERINGSBRONNEN ................................................................................................................................. 68
10.6 INZOOMEN OP EEN AANTAL FINANCIERINGSBRONNEN ............................................................................................ 69
HC 9 (GASTCOLLEGE) – INTRAPRENEURSHIP .................................................................................................. 72
"ONDERNEMERSCHAP BINNEN EEN BESTAANDE ORGANISATIE" ........................................................................................ 73
ENTREPRENEUR VS INTRAPRENEUR ................................................................................................................... 74
HC 10 – HFDST 13,14 VAN START-UP NAAR SCALE-UP (GROEI) ...................................................................... 76
10 SIGANELEN DAT BEDRIJF TE SNEL GROEIT ............................................................................................................... 76
HOE VOORBEREIDEN OP GROEI? ................................................................................................................................ 77
REDEN OM TE GROEIEN ............................................................................................................................................ 77
GROEIFASES .......................................................................................................................................................... 79
UITDAGINGEN IN GROEI .................................................................................................................................... 82
GROEISTRATEGIEËN ................................................................................................................................................. 85
1. INTERNE groeistrategieën.......................................................................................................................... 85
2. EXTERNE groeistrategieën ......................................................................................................................... 87
HC 11 – HFDST 9: ENTREPRENEURIAL TEAMS ................................................................................................ 89
LIABILITY OF NEWNESS ...................................................................................................................................... 89
NEW VENTURE TEAMS ....................................................................................................................................... 89
LEDEN VAN VENTURE TEAMS ............................................................................................................................ 89
UPPER ECHELIN THEORY (VAN HAMBRICK & MASON) !!!! ....................................................................................... 90
BELANRGRIJKE PROFIELKENMERKEN VAN TEAMLID START-UP .................................................................... 91
REKRUTERING EN SELECTIE VAN TEAMLEDEN............................................................................................... 92
ROL Raad Van Bestuur/Advies ....................................................................................................................... 92
Raad Van Advies: Wie? Hoe? ......................................................................................................................... 92
INVESTEERDERS ............................................................................................................................................. 92
ANDERE RELEVANTE PARTNERS .................................................................................................................... 92
3
,Ondernemerschap Peerenbooms Fien
ONDERNEMERSCHAP 2021-2022
HC 1 - HFDST 1: introductie van ondernemerschap
1.1 Wat is ondernemerschap en waarom is het belangrijk?
Def. Ondernemerschap
“Het ontdekken, evalueren en exploiteren van opportuniteiten om nieuwe goederen en diensten,
organisatiemethodes, markten, processen en materialen te ontwikkelen door het leveren van inspanningen die
eerder niet bestonden.” (Venkataraman, 1997)
Opm.
§ Een opportuniteit ≠ een idee
§ Nieuw = iets nieuws maken of iets wat al bestaat beter maken (brede interpretatie)
§ Inspanning = tijd, geld, (om een onderneming op te richten moet je veel inspanning leveren om je
doelen te bereiken)
Def. Zakelijk ondernemerschap (Corporate entrepreneurship)
“Een proces dat wordt gebruikt om nieuwe bedrijven, producten, diensten of processen binnen een bestaande
organisatie te ontwikkelen om waarde te creëren en nieuwe omzetgroei te genereren door middel van
ondernemend denken en handelen.
DEFINIËRING VAN HET CONCEPT
Dit model visualiseert het proces waarin bestaande opportuniteiten ontdekt, geëvalueerd en geëxploiteerd
worden. Het zijn ondernemende individuen die opportuniteiten ontdekken en ideeën ontwikkelen om deze
opportuniteiten na te streven (om een product of dienst te ontwikkelen dat naar de consument gaat). Voor de
exploitatie zijn er middelen nodig, die verzameld zullen worden door de ondernemers. Verder worden er
organisaties opgezet ter ondersteuning van de exploitatie, die gepaard gaat met een strategie waarin het
gehele proces duidelijk omgeschreven staat.
Het gehele proces wordt continu beïnvloedt door een zowel individuele, sector-gebonden, als
omgevingsfactoren.
Achter elke bedrijf zit er een strategie. Er wordt een businessplan opgestart met waar ik nu sta, wat ik wil doen,
de cijfers… er moet een visie zijn over waar ik nu sta en binnen een paar jaar wil staan. Ondernemers moeten
een goede visie hebben over zijn/haar bedrijf.
STRATEGIE = BASIS VOOR EEN GOEDE ONDERNEMING
1. Individuele attributen: persoonlijkheid (psychologische
factoren) = allemaal verschillend
2. Democratische factoren: leeftijd is een belangrijke factor
voor de manier waarop je met iets omgaat. (Geslacht
speelde vroeger hier ook een grote rol in. Tegenwoordig is
dit aan het veranderen)
3. Omgeving: afh. Van de sector waar je je in bevindt moet
je meer of minder innovatief zijn.
vb. IT-sector moet je zeer innovatief zijn om iets nieuws en
bruikbaars op de markt te brengen (vb. app), in de
autosector speelt dit een minder grote rol.
MODEL KUNNEN UITLEGGEN!!
4
,Ondernemerschap Peerenbooms Fien
1.1.1 ONDERNEMEND PROCES
à Elke fase wordt steeds weer beïnvloed door de volgende fase!!
INVLOED 1: Ondernemerschap is “planned behavior”
1. Ondernemende intenties
à Eerste stap in het ondernemerschapsproces
à Beste voorspeller van (ondernemend) gedrag
2. Ondernemend gedrag
à Implementation intentions
o Strategisch plannen van ondernemende acties (wat, waar, wanneer, hoe)
à Business planning
o Schrijven van businessplan
INVLOED 2: Antecedenten van ondernemende intenties
De basis (intenties) wordt beïnvloed door andere factoren.
1. Attitude t.o.v. ondernemerschap
à Mate waarin een individu een gunstige of ongunstige waardering heeft van ondernemerschap.
à Niet alleen affectieve (“ik vind het interessant, het is aantrekkelijk”) maar ook evaluatieve
overwegingen (“het heeft voordelen/nadelen”)
Def. Personal attitude: dit is het verschil tussen persoonlijkheden tussen person X en Y. Het kan zijn dat person x
meer ondernemend is dan Y waardoor hij/zij een beter ondernemer is. Als jij je niet wilt opstellen om
ondernemer te worden ga je minder snel intenties hebben om dit te doen. à HOUDING IS BELANGRIJK
2. Subjectieve normen
à De sociale druk om ondernemend gedrag wel of niet uit te voeren.
à Mate waarin “belangrijke anderen” (familie, pers, sociaal netwerk) ondernemende acties goedkeuren
of afkeuren
Def. Subjective norm: mate waarin andere uit je omgeving je gaan steunen. Als de mensen in je omgeving
je steunen in ondernemer worden ga je sneller het initiatief nemen i.p.v. wanneer ze je aanraden iets
anders te doen.
3. Waargenomen gedragscontrole
à Vertrouwen in het eigen vermogen om ondernemend gedrag uit te voeren
à Perceptie over de controleerbaarheid (mate van succes) van het ondernemend gedrag
à Ondernemende skills en vaardigheden
5
, Ondernemerschap Peerenbooms Fien
Perceived behavioral control: als je geen geloof hebt in uzelf ga je het ook NIET doen. Je moet in jezelf
geloven om effectief actie te ondernemen. Zelfvertrouwen spelt een heel belangrijke rol in het
ondernemen. Als je dat niet hebt gaat het zeer moeilijk worden.
INVLOED 3: Bouwstenen (determinanten) van ondernemerschap
De vorige 3 factoren worden om hun beurt beïnvloed door de volgende 4 factoren.
1. Prior family business exposure:
à Indirecte (aanwezigheid ondernemende familie) en directe (werkervaring in startup of founder
experience) blootstelling aan ondernemerschap
à Positief stimulerend effect
à “Mixed findings” bestaan
o Blootstelling kan leiden tot zien van nadelen en keerzijde van ondernemerschap
Vb. als je familie al een bedrijf heeft is de kans groot dat jij deze kant ook naartoe gaat en dat zij u sneller
gaan steunen omdat ze weten hoe het werkt. Er is ook een KEERZIJDE het kan zijn dat je iets hebt van “ik
neem het niet over want dan heb ik geen privé tijd”, …
2. Entrepreneurial alertness:
à Vermogen van een individu om opportuniteiten te identificeren die onontgonnen zijn door anderen
à Essentiële vaardigheid gebaseerd op cognitieve capaciteiten, informatie verwerkende processen en
sociale interacties waardoor sommige individuen zich meer bewust zijn van potentiële ondernemende
mogelijkheden en van veranderingen in de omgeving die opportuniteiten kunnen genereren.
à = maakbaar door opleiding
Vb. bezig zijn met actualiteit om u te laten inspireren. (Kranten/media bekijken om ideeën op te doen uit
de actualiteit)
3. Entrepreneurial passion:
à “Heart of entrepreneurship”
à Stimuleert creativiteit en de herkenning van nieuwe informatiepatronen die kritisch zijn voor het
ontdekken en exploiteren van beloftevolle ondernemende opportuniteiten
à Nauw verbonden met doorzettingsvermogen
Vb. je moet passie hebben om effectief door te gaan en het vol te houden. Vergelijking maken met
topsporters: de passie die zij voor hun sport hebben, hebben ondernemers voor hun bedrijf (onderneming).
4. Performance failure appraisal inventory:
Risicobereidheid
à Hogere mate van risicobereidheid leidt tot meer ondernemerschap en dynamisme
à Traditioneel wordt verondersteld dat ondernemers meer bereid zijn om risico’s te nemen dan niet-
ondernemers
Angst om te falen
à Belangrijke factor die ondernemend gedrag remt
In historisch en internationaal perspectief behoort België tot de slechte leerlingen van de klas m.b.t.
risicobereidheid en angst om te falen.
Vb. = de mate van risico nemen. Wij Belgen hebben een enorme angst om te falen. Angst om te falen is
een NO GO voor ondernemers. Dit moet weggewerkt worden.
6
ONDERNEMERSCHAP
Fien Peerenbooms
2DE BACHELOR HANDELSWETENSCHAPPEN 2021-2022
,Ondernemerschap Peerenbooms Fien
1
,Ondernemerschap Peerenbooms Fien
Inhoudsopgave
ONDERNEMERSCHAP 2021-2022.........................................................................................................4
HC 1 - HFDST 1: INTRODUCTIE VAN ONDERNEMERSCHAP ...............................................................................4
1.1 WAT IS ONDERNEMERSCHAP EN WAAROM IS HET BELANGRIJK? .................................................................................... 4
1.1.1 ONDERNEMEND PROCES ........................................................................................................................... 5
1.1.2 SOORTEN ONDERNEMINGEN ............................................................................................................................... 7
1.2 DRIE REDENEN WAAROM MENSEN ONDERNEMER WILLEN ZIJN. .................................................................................... 8
1.3. SOORTEN ONDERNEMERS .................................................................................................................................... 8
1.3.1 VIER HOOFDKENMERKEN VAN SUCCESVOLLE ONDERNEMERS !!.................................................................................. 8
1.3.2 VOOR- EN NADELEN ALS ONDERNEMER ................................................................................................................. 9
1.4 VEELVOORKOMENDE MYTHES OVER ONDERNEMERS ................................................................................................... 9
1.5 TYPES VAN START-UP BEDRIJVEN .......................................................................................................................... 10
1.6 VERANDERENDE DEMOCRATIE VAN ONDERNEMERS .................................................................................................. 10
1.7 DE POSITIEVE EFFECTEN VAN ONDERNEMERSCHAP EN ONDERNEMENDE BEDRIJVEN ........................................................ 10
1.8 HET ONDERNEMERSPROCES ................................................................................................................................ 11
........................................................................................................................................................................... 11
1.9 HET ONTWIKKELEN VAN VAARDIGHEDEN VOOR U CARRIÈRE ....................................................................................... 11
HC 2 - HFDST 2: OPPORTUNITEITEN HERKENNEN EN IDEEËN GENEREREN...................................................... 12
2.1 HET VERSCHIL TUSSEN EEN OPPORTUNITEIT EN EEN IDEE ........................................................................................... 12
2.1.1 CAUSATION VS. EFFECTUATION (STAAT ENKEL IN PPT) ........................................................................................... 13
2.2 DRIE MANIEREN OM EEN OPPORTUNITEIT TE IDENTIFICEREN....................................................................................... 15
2.3 PERSOONLIJKE KENMERKEN VAN ONDERNEMERS DIE BIJDRAGEN TOT HUN VERMOGEN OM ZAKELIJKE KANSEN TE HERKENNEN 16
2.4 TECHNIEKEN VOOR HET GENEREREN VAN IDEEËN ..................................................................................................... 17
HC 2 - HFDST 3: HAALBAARHEIDSANALYSE (FEASIBILITY ANALYSIS) ............................................................... 18
3.1 WAT IS EEN HAALBAARHEIDSANALYSE ................................................................................................................... 18
3.2 HAALBAARHEIDSANALYSE VAN EEN PRODUCT/DIENST ............................................................................................... 18
3.3 HAALBAARHEIDSANALYSE VAN EEN BEDRIJFSTAK/MARKT........................................................................................... 19
3.4 ORGANISATORISCHE HAALBAARHEIDSANALYSE ........................................................................................................ 19
3.5 FINANCIËLE HAALBAARHEIDSANALYSE.................................................................................................................... 20
HC 3 - HFDST 4: EEN DOELTREFFEND BUSINESSMODEL ONTWIKKELEN .......................................................... 21
4.1 WAT IS EEN BUSINESSMODEL ...................................................................................................................... 21
4.2 BUSINESS MODEL CANVAS ........................................................................................................................... 22
HC 4 (GASTCOLLEGE) - HFDST 12: INTELECTUELE EIGENDOM (IP) ................................................................... 31
INTELLECTUELE EIGENDOMMEN – CONCREET ................................................................................................................ 31
IP STARTEGIE ......................................................................................................................................................... 31
1. MERKEN ......................................................................................................................................................... 32
2. OCTROOIEN.................................................................................................................................................... 34
3. MODELLEN ..................................................................................................................................................... 37
AUTEURSRECHTEN / KWEKERSRECHTEN ........................................................................................................... 37
IP STRATEGIE...................................................................................................................................................... 38
HC 5, 6, 7 - HFDST 5-6-11: BUSINESSPLAN ...................................................................................................... 39
WAT IS EEN BUSINESSPLAN? .............................................................................................................................. 39
DELEN VAN EEN BUSINESSPLAN ........................................................................................................................ 39
1. SAMENVATTING......................................................................................................................................... 40
2. PROFILERING BEDRIJF ................................................................................................................................ 40
3. MARKT- EN SECTORANALYSE ..................................................................................................................... 42
5. MARKETINGPLAN....................................................................................................................................... 52
6. OPERATIONEEL PLAN ................................................................................................................................. 58
7. DESIGN – EN ONTWIKKELINGSPLAN .......................................................................................................... 59
8. FINANCIEEL PLAN ....................................................................................................................................... 60
2
,Ondernemerschap Peerenbooms Fien
HC 8 - HFDST 10: OP ZOEK NAAR INVESTEERDERS ......................................................................................... 67
10.1 WAAROM INVESTEERDERS NODIG?..................................................................................................................... 67
10.2 ONTWIKKELINGSPROCES VAN EEN STARTENDE ONDERNEMING ................................................................................. 67
10.3 FINANCIËLE ASPECTEN IN HET ONTWIKKELINGSPROCES ............................................................................................ 67
10.4 BEWIJS VANUIT HET VELD ................................................................................................................................. 68
10.5 FINANCIERINGSBRONNEN ................................................................................................................................. 68
10.6 INZOOMEN OP EEN AANTAL FINANCIERINGSBRONNEN ............................................................................................ 69
HC 9 (GASTCOLLEGE) – INTRAPRENEURSHIP .................................................................................................. 72
"ONDERNEMERSCHAP BINNEN EEN BESTAANDE ORGANISATIE" ........................................................................................ 73
ENTREPRENEUR VS INTRAPRENEUR ................................................................................................................... 74
HC 10 – HFDST 13,14 VAN START-UP NAAR SCALE-UP (GROEI) ...................................................................... 76
10 SIGANELEN DAT BEDRIJF TE SNEL GROEIT ............................................................................................................... 76
HOE VOORBEREIDEN OP GROEI? ................................................................................................................................ 77
REDEN OM TE GROEIEN ............................................................................................................................................ 77
GROEIFASES .......................................................................................................................................................... 79
UITDAGINGEN IN GROEI .................................................................................................................................... 82
GROEISTRATEGIEËN ................................................................................................................................................. 85
1. INTERNE groeistrategieën.......................................................................................................................... 85
2. EXTERNE groeistrategieën ......................................................................................................................... 87
HC 11 – HFDST 9: ENTREPRENEURIAL TEAMS ................................................................................................ 89
LIABILITY OF NEWNESS ...................................................................................................................................... 89
NEW VENTURE TEAMS ....................................................................................................................................... 89
LEDEN VAN VENTURE TEAMS ............................................................................................................................ 89
UPPER ECHELIN THEORY (VAN HAMBRICK & MASON) !!!! ....................................................................................... 90
BELANRGRIJKE PROFIELKENMERKEN VAN TEAMLID START-UP .................................................................... 91
REKRUTERING EN SELECTIE VAN TEAMLEDEN............................................................................................... 92
ROL Raad Van Bestuur/Advies ....................................................................................................................... 92
Raad Van Advies: Wie? Hoe? ......................................................................................................................... 92
INVESTEERDERS ............................................................................................................................................. 92
ANDERE RELEVANTE PARTNERS .................................................................................................................... 92
3
,Ondernemerschap Peerenbooms Fien
ONDERNEMERSCHAP 2021-2022
HC 1 - HFDST 1: introductie van ondernemerschap
1.1 Wat is ondernemerschap en waarom is het belangrijk?
Def. Ondernemerschap
“Het ontdekken, evalueren en exploiteren van opportuniteiten om nieuwe goederen en diensten,
organisatiemethodes, markten, processen en materialen te ontwikkelen door het leveren van inspanningen die
eerder niet bestonden.” (Venkataraman, 1997)
Opm.
§ Een opportuniteit ≠ een idee
§ Nieuw = iets nieuws maken of iets wat al bestaat beter maken (brede interpretatie)
§ Inspanning = tijd, geld, (om een onderneming op te richten moet je veel inspanning leveren om je
doelen te bereiken)
Def. Zakelijk ondernemerschap (Corporate entrepreneurship)
“Een proces dat wordt gebruikt om nieuwe bedrijven, producten, diensten of processen binnen een bestaande
organisatie te ontwikkelen om waarde te creëren en nieuwe omzetgroei te genereren door middel van
ondernemend denken en handelen.
DEFINIËRING VAN HET CONCEPT
Dit model visualiseert het proces waarin bestaande opportuniteiten ontdekt, geëvalueerd en geëxploiteerd
worden. Het zijn ondernemende individuen die opportuniteiten ontdekken en ideeën ontwikkelen om deze
opportuniteiten na te streven (om een product of dienst te ontwikkelen dat naar de consument gaat). Voor de
exploitatie zijn er middelen nodig, die verzameld zullen worden door de ondernemers. Verder worden er
organisaties opgezet ter ondersteuning van de exploitatie, die gepaard gaat met een strategie waarin het
gehele proces duidelijk omgeschreven staat.
Het gehele proces wordt continu beïnvloedt door een zowel individuele, sector-gebonden, als
omgevingsfactoren.
Achter elke bedrijf zit er een strategie. Er wordt een businessplan opgestart met waar ik nu sta, wat ik wil doen,
de cijfers… er moet een visie zijn over waar ik nu sta en binnen een paar jaar wil staan. Ondernemers moeten
een goede visie hebben over zijn/haar bedrijf.
STRATEGIE = BASIS VOOR EEN GOEDE ONDERNEMING
1. Individuele attributen: persoonlijkheid (psychologische
factoren) = allemaal verschillend
2. Democratische factoren: leeftijd is een belangrijke factor
voor de manier waarop je met iets omgaat. (Geslacht
speelde vroeger hier ook een grote rol in. Tegenwoordig is
dit aan het veranderen)
3. Omgeving: afh. Van de sector waar je je in bevindt moet
je meer of minder innovatief zijn.
vb. IT-sector moet je zeer innovatief zijn om iets nieuws en
bruikbaars op de markt te brengen (vb. app), in de
autosector speelt dit een minder grote rol.
MODEL KUNNEN UITLEGGEN!!
4
,Ondernemerschap Peerenbooms Fien
1.1.1 ONDERNEMEND PROCES
à Elke fase wordt steeds weer beïnvloed door de volgende fase!!
INVLOED 1: Ondernemerschap is “planned behavior”
1. Ondernemende intenties
à Eerste stap in het ondernemerschapsproces
à Beste voorspeller van (ondernemend) gedrag
2. Ondernemend gedrag
à Implementation intentions
o Strategisch plannen van ondernemende acties (wat, waar, wanneer, hoe)
à Business planning
o Schrijven van businessplan
INVLOED 2: Antecedenten van ondernemende intenties
De basis (intenties) wordt beïnvloed door andere factoren.
1. Attitude t.o.v. ondernemerschap
à Mate waarin een individu een gunstige of ongunstige waardering heeft van ondernemerschap.
à Niet alleen affectieve (“ik vind het interessant, het is aantrekkelijk”) maar ook evaluatieve
overwegingen (“het heeft voordelen/nadelen”)
Def. Personal attitude: dit is het verschil tussen persoonlijkheden tussen person X en Y. Het kan zijn dat person x
meer ondernemend is dan Y waardoor hij/zij een beter ondernemer is. Als jij je niet wilt opstellen om
ondernemer te worden ga je minder snel intenties hebben om dit te doen. à HOUDING IS BELANGRIJK
2. Subjectieve normen
à De sociale druk om ondernemend gedrag wel of niet uit te voeren.
à Mate waarin “belangrijke anderen” (familie, pers, sociaal netwerk) ondernemende acties goedkeuren
of afkeuren
Def. Subjective norm: mate waarin andere uit je omgeving je gaan steunen. Als de mensen in je omgeving
je steunen in ondernemer worden ga je sneller het initiatief nemen i.p.v. wanneer ze je aanraden iets
anders te doen.
3. Waargenomen gedragscontrole
à Vertrouwen in het eigen vermogen om ondernemend gedrag uit te voeren
à Perceptie over de controleerbaarheid (mate van succes) van het ondernemend gedrag
à Ondernemende skills en vaardigheden
5
, Ondernemerschap Peerenbooms Fien
Perceived behavioral control: als je geen geloof hebt in uzelf ga je het ook NIET doen. Je moet in jezelf
geloven om effectief actie te ondernemen. Zelfvertrouwen spelt een heel belangrijke rol in het
ondernemen. Als je dat niet hebt gaat het zeer moeilijk worden.
INVLOED 3: Bouwstenen (determinanten) van ondernemerschap
De vorige 3 factoren worden om hun beurt beïnvloed door de volgende 4 factoren.
1. Prior family business exposure:
à Indirecte (aanwezigheid ondernemende familie) en directe (werkervaring in startup of founder
experience) blootstelling aan ondernemerschap
à Positief stimulerend effect
à “Mixed findings” bestaan
o Blootstelling kan leiden tot zien van nadelen en keerzijde van ondernemerschap
Vb. als je familie al een bedrijf heeft is de kans groot dat jij deze kant ook naartoe gaat en dat zij u sneller
gaan steunen omdat ze weten hoe het werkt. Er is ook een KEERZIJDE het kan zijn dat je iets hebt van “ik
neem het niet over want dan heb ik geen privé tijd”, …
2. Entrepreneurial alertness:
à Vermogen van een individu om opportuniteiten te identificeren die onontgonnen zijn door anderen
à Essentiële vaardigheid gebaseerd op cognitieve capaciteiten, informatie verwerkende processen en
sociale interacties waardoor sommige individuen zich meer bewust zijn van potentiële ondernemende
mogelijkheden en van veranderingen in de omgeving die opportuniteiten kunnen genereren.
à = maakbaar door opleiding
Vb. bezig zijn met actualiteit om u te laten inspireren. (Kranten/media bekijken om ideeën op te doen uit
de actualiteit)
3. Entrepreneurial passion:
à “Heart of entrepreneurship”
à Stimuleert creativiteit en de herkenning van nieuwe informatiepatronen die kritisch zijn voor het
ontdekken en exploiteren van beloftevolle ondernemende opportuniteiten
à Nauw verbonden met doorzettingsvermogen
Vb. je moet passie hebben om effectief door te gaan en het vol te houden. Vergelijking maken met
topsporters: de passie die zij voor hun sport hebben, hebben ondernemers voor hun bedrijf (onderneming).
4. Performance failure appraisal inventory:
Risicobereidheid
à Hogere mate van risicobereidheid leidt tot meer ondernemerschap en dynamisme
à Traditioneel wordt verondersteld dat ondernemers meer bereid zijn om risico’s te nemen dan niet-
ondernemers
Angst om te falen
à Belangrijke factor die ondernemend gedrag remt
In historisch en internationaal perspectief behoort België tot de slechte leerlingen van de klas m.b.t.
risicobereidheid en angst om te falen.
Vb. = de mate van risico nemen. Wij Belgen hebben een enorme angst om te falen. Angst om te falen is
een NO GO voor ondernemers. Dit moet weggewerkt worden.
6
