Samenvatting - Diagnostiek 4
Naam: Timo Fransen
Klas: 24F1D1
Vak: Diagnostiek 4
Docent: Luc Aspers
1
, Inhoudsopgave
Samenvatting - Diagnostiek 4.................................................................................................................1
Inhoudsopgave.......................................................................................................................................2
Hersengebieden met functies.................................................................................................................3
Sensibiliteit.............................................................................................................................................7
Balans.....................................................................................................................................................8
CVA (Cerebro Vasculair Accident).........................................................................................................11
Parkinson..............................................................................................................................................12
MS (Multiple Sclerosis).........................................................................................................................13
Testen...................................................................................................................................................15
MI (Motricity Index)..........................................................................................................................17
Trunk control test.............................................................................................................................18
Percieved resistance to passive movement......................................................................................19
Erasmus (Modified) Nottingham Sensory Assessment.....................................................................20
MRC-schaal.......................................................................................................................................22
Berg balance scale (BBS)...................................................................................................................23
Mini-BEST.........................................................................................................................................27
Timed up and Go (TUG)....................................................................................................................33
10 meter loop test (Parkinson specifiek)..........................................................................................35
6 minuten wandel test......................................................................................................................36
5 times sit to stand...........................................................................................................................38
M-pas................................................................................................................................................39
FAC (Functional Ambulation Categories)..........................................................................................45
FAT (Frenchay Arm Test)..................................................................................................................46
Proef van Romberg...........................................................................................................................47
Barthel Index....................................................................................................................................48
Loophulpmiddelen................................................................................................................................50
Stok...................................................................................................................................................50
(Elleboog)kruk..................................................................................................................................51
Vierpoot............................................................................................................................................52
Looprek.............................................................................................................................................53
Rollator.............................................................................................................................................54
Gangpatronen......................................................................................................................................55
2
,Pathologische tonische reflexen...........................................................................................................59
Hersengebieden met functies
Macroscopie van de hersenen: hersenkwabben
Lobus (lobi) hersenlob
Gyrus (gyri) hersenwinding
Sulcus (sulci) hersengroeve
Frontalis lobus (voorhoofdskwab) Houd zich bezig met het
sturen van gedrag en met de motoriek
Parietalis lobus (wandbeenkwab) Houd zich bezig met het
verwerken van binnenkomende informatie
Occipitalis lobus (achterhoofdskwab) Houd zich bezig met
het verwerken van binnenkomende informatie
Temporalis lobus (slaapkwab) Houd zich bezig met het
verwerken van binnenkomende informatie
Cerebellum (kleine hersenen) Coördinatie
Spinale cortex Verantwoordelijk voor de basisfuncties van
het lichaam
Sulcus centralis / sulcus lateralis
Wanneer je de hersenen doormidden zou snijden, heb je in
het midden de lobus limbicus het limbisch systeem
Organisatie en indeling van de cerebrale cortex
Microscopische opbouw
a. Verticaal microkolommen: functionele micromodulen
Elk balkje/module is gevoelig voor een bepaalde visuele
prikkel. Elke kolom is een elementaire analyse-eenheid,
met een bepaalde visuele verwerkende functie
b. Horizontaal: lagen met specifieke functies en connecties
Neocortex heeft een opbouw in 6 lagen
Indeling mogelijk op basis van;
1. Evolutionaire (fylogenetische) ouderdom
- Archicortex (3 lagen): oudst o.a. hippocampus kleinste deel, midden in de hersenen
- Paleocortex (3-5 lagen) o.a. ‘reukcortex’ en deel van gyrus parahippocapalis
Allocortex: 1., 2. En overgangszones (periallocortex) naar:
- Neocortex (6 lagen): meest recent ontstaan 90% v.d. cortex grootste deel, dikke buitenste
laag v.d. hersenen
2. Cytoarchitectuur (microscopische opbouw)
Ca. 47 arealen(=gebieden) van Brodmann. Alle arealen hebben verschillende diktes en groottes
3. Functie en stadia van informatie verwerking
Er worden primaire, secundaire en tertiaire gebieden onderscheiden
- Binnenkomende informatie in de primaire cortex gebieden, wordt verder verwerkt in de
secundaire associatie gebieden
- Dit gaat om sensorische-, visuele- en auditieve informatie
- Bij motorische informatie kan het ook gaan van primaire cortex gebieden naar secundaire cortex
gebieden
3
, Lokalisatie van functies in de cerebrale cortex
De primaire sensibele/motorische cortex hebben een somatotopische indeling
Somatotopie = bepaald gebied op de hersenschors stemt overeen met een welbepaald punt op het
lichaam
Somatosensorische cortex I dit gebied is betrokken bij de
verwerking van tast, pijn en tempratuur
Somatosensorische cortex II
- Tweede sensibele cortex gebied, in de bovenzijde van het pariële
deel van de sulcus lateralis
- Bestaande uit ‘somatotopisch geordende subarealen’
- Functie ? activiteit bij o.a. lichte aanraking, viscerale sensaties,
verwerking van pijnprikkels
Supplementaire motorische cortex (M2)
- Functie ??
- O.a. betrokken bij: initiatie van intern gegenereerde handelingen,
planning van complexie handelingen,
Bilaterale coördinatie, houdingsstabilisatie bij staan/lopen
Visueel binnekomende informatie kan 2 routes aannemen;
1. Waar? pariëtale ruimtelijke informatie verwerking, waar zich iets bevindt en
verandering in de ruimte
Kan ook weer gebruikt worden voor de sturing van motoriek
2. Wat? temporale visueel waargenomen informatie verwerking, bv. details en kleur
Primaire, secundaire en tertiaire cortex:
- Primaire cortex
Sensorische: binnenkomst elementaire signalen binnen een zintuiggebied (unimodaal); visueel,
auditief, of sensibel
Motorisch: commando’s voor afzonderlijke, elementaire bewegingen (codering kracht, richting,
afstand, snelheid)
- Secundaire cortex: associatiecortex (nabij primaire cortex gelegen)
Sensorisch: verder (vooral unimodale) integratie van informatie tot waarneming (percept)
Motorisch: voorbereiding van actie, selectie van motorische programma’s voor complexere
handelingen, sensorisch-ruimtelijke sturing (b.v. bij reiken/grijpen), axiale/proximale motorische
sturing
- Tertiaire cortex: multi-/supramodale associatiegebieden
Sensorische integratie van meerdere zintuiggebieden
Hogere cognitieve functies: planning, abstract denken etc
Het piramidale motorische systeem
Centraal motorisch neuron (upper motor neuron)
Afdalende motorische banen vanaf (m.n. motorische) cortex
Perifeer motorisch neuron naar de spier toe
Piramidale systeem
4
Naam: Timo Fransen
Klas: 24F1D1
Vak: Diagnostiek 4
Docent: Luc Aspers
1
, Inhoudsopgave
Samenvatting - Diagnostiek 4.................................................................................................................1
Inhoudsopgave.......................................................................................................................................2
Hersengebieden met functies.................................................................................................................3
Sensibiliteit.............................................................................................................................................7
Balans.....................................................................................................................................................8
CVA (Cerebro Vasculair Accident).........................................................................................................11
Parkinson..............................................................................................................................................12
MS (Multiple Sclerosis).........................................................................................................................13
Testen...................................................................................................................................................15
MI (Motricity Index)..........................................................................................................................17
Trunk control test.............................................................................................................................18
Percieved resistance to passive movement......................................................................................19
Erasmus (Modified) Nottingham Sensory Assessment.....................................................................20
MRC-schaal.......................................................................................................................................22
Berg balance scale (BBS)...................................................................................................................23
Mini-BEST.........................................................................................................................................27
Timed up and Go (TUG)....................................................................................................................33
10 meter loop test (Parkinson specifiek)..........................................................................................35
6 minuten wandel test......................................................................................................................36
5 times sit to stand...........................................................................................................................38
M-pas................................................................................................................................................39
FAC (Functional Ambulation Categories)..........................................................................................45
FAT (Frenchay Arm Test)..................................................................................................................46
Proef van Romberg...........................................................................................................................47
Barthel Index....................................................................................................................................48
Loophulpmiddelen................................................................................................................................50
Stok...................................................................................................................................................50
(Elleboog)kruk..................................................................................................................................51
Vierpoot............................................................................................................................................52
Looprek.............................................................................................................................................53
Rollator.............................................................................................................................................54
Gangpatronen......................................................................................................................................55
2
,Pathologische tonische reflexen...........................................................................................................59
Hersengebieden met functies
Macroscopie van de hersenen: hersenkwabben
Lobus (lobi) hersenlob
Gyrus (gyri) hersenwinding
Sulcus (sulci) hersengroeve
Frontalis lobus (voorhoofdskwab) Houd zich bezig met het
sturen van gedrag en met de motoriek
Parietalis lobus (wandbeenkwab) Houd zich bezig met het
verwerken van binnenkomende informatie
Occipitalis lobus (achterhoofdskwab) Houd zich bezig met
het verwerken van binnenkomende informatie
Temporalis lobus (slaapkwab) Houd zich bezig met het
verwerken van binnenkomende informatie
Cerebellum (kleine hersenen) Coördinatie
Spinale cortex Verantwoordelijk voor de basisfuncties van
het lichaam
Sulcus centralis / sulcus lateralis
Wanneer je de hersenen doormidden zou snijden, heb je in
het midden de lobus limbicus het limbisch systeem
Organisatie en indeling van de cerebrale cortex
Microscopische opbouw
a. Verticaal microkolommen: functionele micromodulen
Elk balkje/module is gevoelig voor een bepaalde visuele
prikkel. Elke kolom is een elementaire analyse-eenheid,
met een bepaalde visuele verwerkende functie
b. Horizontaal: lagen met specifieke functies en connecties
Neocortex heeft een opbouw in 6 lagen
Indeling mogelijk op basis van;
1. Evolutionaire (fylogenetische) ouderdom
- Archicortex (3 lagen): oudst o.a. hippocampus kleinste deel, midden in de hersenen
- Paleocortex (3-5 lagen) o.a. ‘reukcortex’ en deel van gyrus parahippocapalis
Allocortex: 1., 2. En overgangszones (periallocortex) naar:
- Neocortex (6 lagen): meest recent ontstaan 90% v.d. cortex grootste deel, dikke buitenste
laag v.d. hersenen
2. Cytoarchitectuur (microscopische opbouw)
Ca. 47 arealen(=gebieden) van Brodmann. Alle arealen hebben verschillende diktes en groottes
3. Functie en stadia van informatie verwerking
Er worden primaire, secundaire en tertiaire gebieden onderscheiden
- Binnenkomende informatie in de primaire cortex gebieden, wordt verder verwerkt in de
secundaire associatie gebieden
- Dit gaat om sensorische-, visuele- en auditieve informatie
- Bij motorische informatie kan het ook gaan van primaire cortex gebieden naar secundaire cortex
gebieden
3
, Lokalisatie van functies in de cerebrale cortex
De primaire sensibele/motorische cortex hebben een somatotopische indeling
Somatotopie = bepaald gebied op de hersenschors stemt overeen met een welbepaald punt op het
lichaam
Somatosensorische cortex I dit gebied is betrokken bij de
verwerking van tast, pijn en tempratuur
Somatosensorische cortex II
- Tweede sensibele cortex gebied, in de bovenzijde van het pariële
deel van de sulcus lateralis
- Bestaande uit ‘somatotopisch geordende subarealen’
- Functie ? activiteit bij o.a. lichte aanraking, viscerale sensaties,
verwerking van pijnprikkels
Supplementaire motorische cortex (M2)
- Functie ??
- O.a. betrokken bij: initiatie van intern gegenereerde handelingen,
planning van complexie handelingen,
Bilaterale coördinatie, houdingsstabilisatie bij staan/lopen
Visueel binnekomende informatie kan 2 routes aannemen;
1. Waar? pariëtale ruimtelijke informatie verwerking, waar zich iets bevindt en
verandering in de ruimte
Kan ook weer gebruikt worden voor de sturing van motoriek
2. Wat? temporale visueel waargenomen informatie verwerking, bv. details en kleur
Primaire, secundaire en tertiaire cortex:
- Primaire cortex
Sensorische: binnenkomst elementaire signalen binnen een zintuiggebied (unimodaal); visueel,
auditief, of sensibel
Motorisch: commando’s voor afzonderlijke, elementaire bewegingen (codering kracht, richting,
afstand, snelheid)
- Secundaire cortex: associatiecortex (nabij primaire cortex gelegen)
Sensorisch: verder (vooral unimodale) integratie van informatie tot waarneming (percept)
Motorisch: voorbereiding van actie, selectie van motorische programma’s voor complexere
handelingen, sensorisch-ruimtelijke sturing (b.v. bij reiken/grijpen), axiale/proximale motorische
sturing
- Tertiaire cortex: multi-/supramodale associatiegebieden
Sensorische integratie van meerdere zintuiggebieden
Hogere cognitieve functies: planning, abstract denken etc
Het piramidale motorische systeem
Centraal motorisch neuron (upper motor neuron)
Afdalende motorische banen vanaf (m.n. motorische) cortex
Perifeer motorisch neuron naar de spier toe
Piramidale systeem
4
