Testtheorie TiU
Psychometrics: An Introduction - Furr
MechteldC
Testtheorie
Opmerking vooraf
ranje gekleurd.
- Alle kopjes zijn o
- Alle deelkopjes zijn lichtoranje g
ekleurd.
- Belangrijke termen zijn dikgedrukt.
- Extra termen en sommige opsommingen zijn schuingedrukt.
- Voorbeelden van berekeningen worden aangeduid met een lichtoranje,
schuingedrukte titel
- Om dit vak te halen is het leren van deze samenvatting niet genoeg. Het is belangrijk
om te oefenen en opgaven te maken!
- Alle afbeeldingen komen uit de slides van Testtheorie 2020, tenzij anders aangegeven
-Hoorcollege 1-
-Hoofdstuk 1, 2, 3 -
Zorgen voor goede psychologische tests is essentieel. Zonder goede tests is psychologie
nauwelijks wetenschap en kan de psychologie weinig bijdragen aan de maatschappij. Er is een
heel vakgebied binnen psychologie gewijd aan de vraag hoe we de kwaliteit van tests kunnen
onderzoeken en verbeteren: Testtheorie (ook wel psychometrie genoemd). Vrijwel alle
psychologische theorieën zijn tot stand gekomen dankzij testtheorie (bijvoorbeeld de Big Five)
Voor het meten bij individuen gebruik je meestal een test met veel items. Je gebruikt deze items
als indicatoren voor een construct (perfectionisme). Je doet de volgende stappen:
1. Aan antwoorden worden scores toegekend (itemscores)
2. Itemscores worden verwerkt tot testscore (meestal door optellen)
3. Testscores worden geïnterpreteerd
Wat kun je zeggen over een construct op basis van de testscores? Vragen die je kunt stellen:
- Zijn de testscores zinvol te interpreteren?
- Meet de test wel perfectionisme? Hoe kom je daar achter?
- Zijn de vragen/opdrachten wel van goede kwaliteit?
- Zijn er wel genoeg vragen in de test?
- Iemand heeft een score 14 en een ander heeft een score 15. Is dit verschil groot genoeg
om te concluderen dat ze verschillen in het construct?
Tests worden veel gebruikt om te meten in de psychologie, het is meestal de handigste manier
om aan gegevens te komen. Als je goed en nauwkeurig wilt meten heb je een goede test nodig,
anders doe je aan sloppy science. Voor het maken van een goede test zijn helaas geen
1
, Testtheorie TiU
Psychometrics: An Introduction - Furr
MechteldC
kant-en-klare regels. Het vereist voortdurend nadenken,
goede kennis van de te meten eigenschap en goed
gebruik van statistische methoden. Er zijn wel
handvatten: die worden behandeld in testtheorie. De drie
mogelijke posities die je in kunt nemen over
psychologisch testen zijn te zien in de afbeelding rechts.
Voor meer informatie over tests zie HC2.
Statistische basiskennis
Er wordt gewerkt met een voorbeeld van scores van 5
respondenten op 3 test. Een variabele is iets wat
verschillende waardes aan kan nemen.
Gemiddelde en deviatiescore
Het streepje bovenop de X of μ geeft aan dat het om het
gemiddelde gaat. Het Σ teken geeft aan dat er opgeteld moet
worden. In de functie van het gemiddelde moeten dus alle
waarden van de respondenten 1-5 worden opgeteld. De
deviatiescore laat zien hoeveel een score afwijkt van het
gemiddelde. De deviatiescore wordt weergegeven met een
x, terwijl scores worden weergegeven met een X. Hierdoor
wordt het gemiddelde 0.
Variantie en standaarddeviatie
Variantie wordt weergegeven als s2. Je neemt de som van
de afwijkingsscores in het kwadraat. De som van de
afwijkingsscores in het kwadraat heet de sum of squares.
De variantie krijg je als je deze sum of squares dan deelt
door N. De standaarddeviatie wordt weergegeven als SX.
Dit is de gemiddelde afwijking van het gemiddelde. Je moet
de wortel nemen van de variantie om de standaarddeviatie
te krijgen.
Standaardscores/z-scores
Voor de z-score moet je de deviatiescore delen door de standaarddeviatie. Z-scores hebben
altijd een gemiddelde van 0 en een standaarddeviatie van 1. Een manier om deze te
interpreteren is wanneer je naar respondent 1 kijkt, je ziet dat deze op ZX (de gehele toets) een
2
, Testtheorie TiU
Psychometrics: An Introduction - Furr
MechteldC
score van -1.41 heeft, terwijl dit op ZY (een
specifieke vraag) -0.5 is. Hieruit maak je dus op dat
hij die vraag gemiddeld beter heeft gemaakt dan de andere vragen uit de toets. ZW (IQ score) is
-1.41, wat inhoudt dat de toets waarschijnlijk een goede afspiegeling geeft van zijn IQ.
Covariantie en correlatie
Covariantie is de mate waarin scores op de ene test covariëren (samen variëren) met scores
op de andere test. Bij SXY is XY te zien, dit omdat je de covariantie van X en Y wil meten, dus
van twee variabelen. In het boek wordt gewerkt met cXY, maar in de colleges met SXY, dus dat
zijn dezelfde dingen. We moeten de covariantie standaardiseren om het te kunnen
interpreteren. De correlatie is dus de gestandaardiseerde covariantie. Dit doe je door de
covariantie te delen door de standaarddeviaties.
De covarianties worden weergegeven in de variantie-covariantiematrix.
De varianties staan op de diagonale elementen, de covarianties op de buitendiagonale
elementen. Wanneer alle getallen positief zijn heet dat een positive manifold.
De correlaties worden weergegeven in de correlatiematrix.
3
, Testtheorie TiU
Psychometrics: An Introduction - Furr
MechteldC
De enen staan op de diagonale elementen, de correlaties op de buitendiagonale elementen.
Je kunt een correlatiematrix en een variantie-covariantiematrix dus onderscheiden doordat in de
correlatiematrix op de diagonalen een 1 staat.
Een normaalverdeling: Scheve verdelingen (skewed distributions):
Bron afbeeldingen: Psychometrics: An Introduction, Furr,
3e editie)
-Hoorcollege 2-
-Hoofdstuk 1, 2, 3 -
Psychologische test
Volgens Cronbach (1960) is een psychologische test: ‘a systematic procedure for comparing the
behavior of two or more people.’
Zo’n ‘procedure’ kan vele vormen aannemen, bijvoorbeeld:
- Multiple choice vaardigheidstest
- Open-ended persoonlijkheidsvragenlijst
- Systematische gedragsobservatie
- Rorschach inktvlekkentest
Een psychologische test heeft drie cruciale eigenschappen:
- Gericht op gedragsmeting (observeerbaar)
- Systematisch ( objectief)
- Vergelijken van verschillende personen of personen over tijd
Type tests
Tests voor prestatieniveau vs. gedragswijze:
Maximum performance versus typical performance. Maximum performance is een test voor
prestatieniveaus, iedereen die de test voor zich krijgt probeert maximaal te scoren en deze
prestatie zegt iets over wat je maximaal kunt. Typical performance is een test voor
4
Psychometrics: An Introduction - Furr
MechteldC
Testtheorie
Opmerking vooraf
ranje gekleurd.
- Alle kopjes zijn o
- Alle deelkopjes zijn lichtoranje g
ekleurd.
- Belangrijke termen zijn dikgedrukt.
- Extra termen en sommige opsommingen zijn schuingedrukt.
- Voorbeelden van berekeningen worden aangeduid met een lichtoranje,
schuingedrukte titel
- Om dit vak te halen is het leren van deze samenvatting niet genoeg. Het is belangrijk
om te oefenen en opgaven te maken!
- Alle afbeeldingen komen uit de slides van Testtheorie 2020, tenzij anders aangegeven
-Hoorcollege 1-
-Hoofdstuk 1, 2, 3 -
Zorgen voor goede psychologische tests is essentieel. Zonder goede tests is psychologie
nauwelijks wetenschap en kan de psychologie weinig bijdragen aan de maatschappij. Er is een
heel vakgebied binnen psychologie gewijd aan de vraag hoe we de kwaliteit van tests kunnen
onderzoeken en verbeteren: Testtheorie (ook wel psychometrie genoemd). Vrijwel alle
psychologische theorieën zijn tot stand gekomen dankzij testtheorie (bijvoorbeeld de Big Five)
Voor het meten bij individuen gebruik je meestal een test met veel items. Je gebruikt deze items
als indicatoren voor een construct (perfectionisme). Je doet de volgende stappen:
1. Aan antwoorden worden scores toegekend (itemscores)
2. Itemscores worden verwerkt tot testscore (meestal door optellen)
3. Testscores worden geïnterpreteerd
Wat kun je zeggen over een construct op basis van de testscores? Vragen die je kunt stellen:
- Zijn de testscores zinvol te interpreteren?
- Meet de test wel perfectionisme? Hoe kom je daar achter?
- Zijn de vragen/opdrachten wel van goede kwaliteit?
- Zijn er wel genoeg vragen in de test?
- Iemand heeft een score 14 en een ander heeft een score 15. Is dit verschil groot genoeg
om te concluderen dat ze verschillen in het construct?
Tests worden veel gebruikt om te meten in de psychologie, het is meestal de handigste manier
om aan gegevens te komen. Als je goed en nauwkeurig wilt meten heb je een goede test nodig,
anders doe je aan sloppy science. Voor het maken van een goede test zijn helaas geen
1
, Testtheorie TiU
Psychometrics: An Introduction - Furr
MechteldC
kant-en-klare regels. Het vereist voortdurend nadenken,
goede kennis van de te meten eigenschap en goed
gebruik van statistische methoden. Er zijn wel
handvatten: die worden behandeld in testtheorie. De drie
mogelijke posities die je in kunt nemen over
psychologisch testen zijn te zien in de afbeelding rechts.
Voor meer informatie over tests zie HC2.
Statistische basiskennis
Er wordt gewerkt met een voorbeeld van scores van 5
respondenten op 3 test. Een variabele is iets wat
verschillende waardes aan kan nemen.
Gemiddelde en deviatiescore
Het streepje bovenop de X of μ geeft aan dat het om het
gemiddelde gaat. Het Σ teken geeft aan dat er opgeteld moet
worden. In de functie van het gemiddelde moeten dus alle
waarden van de respondenten 1-5 worden opgeteld. De
deviatiescore laat zien hoeveel een score afwijkt van het
gemiddelde. De deviatiescore wordt weergegeven met een
x, terwijl scores worden weergegeven met een X. Hierdoor
wordt het gemiddelde 0.
Variantie en standaarddeviatie
Variantie wordt weergegeven als s2. Je neemt de som van
de afwijkingsscores in het kwadraat. De som van de
afwijkingsscores in het kwadraat heet de sum of squares.
De variantie krijg je als je deze sum of squares dan deelt
door N. De standaarddeviatie wordt weergegeven als SX.
Dit is de gemiddelde afwijking van het gemiddelde. Je moet
de wortel nemen van de variantie om de standaarddeviatie
te krijgen.
Standaardscores/z-scores
Voor de z-score moet je de deviatiescore delen door de standaarddeviatie. Z-scores hebben
altijd een gemiddelde van 0 en een standaarddeviatie van 1. Een manier om deze te
interpreteren is wanneer je naar respondent 1 kijkt, je ziet dat deze op ZX (de gehele toets) een
2
, Testtheorie TiU
Psychometrics: An Introduction - Furr
MechteldC
score van -1.41 heeft, terwijl dit op ZY (een
specifieke vraag) -0.5 is. Hieruit maak je dus op dat
hij die vraag gemiddeld beter heeft gemaakt dan de andere vragen uit de toets. ZW (IQ score) is
-1.41, wat inhoudt dat de toets waarschijnlijk een goede afspiegeling geeft van zijn IQ.
Covariantie en correlatie
Covariantie is de mate waarin scores op de ene test covariëren (samen variëren) met scores
op de andere test. Bij SXY is XY te zien, dit omdat je de covariantie van X en Y wil meten, dus
van twee variabelen. In het boek wordt gewerkt met cXY, maar in de colleges met SXY, dus dat
zijn dezelfde dingen. We moeten de covariantie standaardiseren om het te kunnen
interpreteren. De correlatie is dus de gestandaardiseerde covariantie. Dit doe je door de
covariantie te delen door de standaarddeviaties.
De covarianties worden weergegeven in de variantie-covariantiematrix.
De varianties staan op de diagonale elementen, de covarianties op de buitendiagonale
elementen. Wanneer alle getallen positief zijn heet dat een positive manifold.
De correlaties worden weergegeven in de correlatiematrix.
3
, Testtheorie TiU
Psychometrics: An Introduction - Furr
MechteldC
De enen staan op de diagonale elementen, de correlaties op de buitendiagonale elementen.
Je kunt een correlatiematrix en een variantie-covariantiematrix dus onderscheiden doordat in de
correlatiematrix op de diagonalen een 1 staat.
Een normaalverdeling: Scheve verdelingen (skewed distributions):
Bron afbeeldingen: Psychometrics: An Introduction, Furr,
3e editie)
-Hoorcollege 2-
-Hoofdstuk 1, 2, 3 -
Psychologische test
Volgens Cronbach (1960) is een psychologische test: ‘a systematic procedure for comparing the
behavior of two or more people.’
Zo’n ‘procedure’ kan vele vormen aannemen, bijvoorbeeld:
- Multiple choice vaardigheidstest
- Open-ended persoonlijkheidsvragenlijst
- Systematische gedragsobservatie
- Rorschach inktvlekkentest
Een psychologische test heeft drie cruciale eigenschappen:
- Gericht op gedragsmeting (observeerbaar)
- Systematisch ( objectief)
- Vergelijken van verschillende personen of personen over tijd
Type tests
Tests voor prestatieniveau vs. gedragswijze:
Maximum performance versus typical performance. Maximum performance is een test voor
prestatieniveaus, iedereen die de test voor zich krijgt probeert maximaal te scoren en deze
prestatie zegt iets over wat je maximaal kunt. Typical performance is een test voor
4
