H10: handicap
Er zijn duidelijke voorbeelden; doof, blind, verlamd, down..
Minder duidelijke handicaps: linkshandig, klein
Stoornis of handicap? Niet altijd duidelijk.
Soms wordt spectrumstoornis ook gezien als cognitieve handicap
Kwestie die we gaan behandelen: niet zozeer over de terminologie maar over de ontologie van
handicap + wat dat impliceert voor de moraliteit.
Voorbeeld:
2 mensen met een dove dochter
De ouders zijn er blij mee, hebben het gevierd
Ze willen tweede kind: met IVF:
o maar bij IVF embryo’s met genen voor doofheid worden er uitgefilterd
Moreel problematisch of wenselijk dat de embryo’s er uit worden gefilterd?
Het er uit halen van embryo’s is volgens de ouders = ableïsme of validisme
ABLEÏSME OF VALIDISME
Engels: disabled, abled
Nederlands: gehandicapt, niet gehandicapt
-isme (of -fobie)
Negatieve attituden/gedrag
Lookism: het gaat om de uiterlijke schoonheid (niet de innerlijke)
vele ingrijpende positieve gevolgen, privileges
o sociale contacten
o welbevinden
Ageism: het gaat over attitude tegenoverbepaalde leeftijdscategorie (vaak tegenover ouderen)
Handicap bij validisme: bepaald gebrek dat vermoeilijkte om bepaalde handelingen te doen
NB: ook bij racisme, seksisme: hoeft niet rechstreeks te zijn, kan via scheldwoorden
Versies van het validisme
Subtiele en minder erge vormen: gradaties
Meeste discussies gaan niet over duidelijke versies van racisme/seksisme/validisme, maar over de
meer subtiele vormen: zijn die ook racistisch / seksistisch/ validistisch ?
over duidelijke voorbeelden is er een consensus
“Als je mag kiezen, liever kiezen voor geen handicap” problematisch?
Argument tegen validisme
Handicap te vergelijken met seksuele oriëntatie
Attitudes ten aanzien van handicap zelfde als ten aanzien van seksuele orientatie
Het ene is niet beter dan het andere
, Opvatting wordt duidelijk niet gedeeld door iedereen
Vb huurmarkt antwerpen: veel discriminatie : mensen niet uitnodigen obv naam of obv handicap
Weinig subtiel, duidelijke discriminatie
vb geen lift bij auditorium: geen doel om mensen uit te sluiten, maar wel het effect: mensen met
rolstoel kunnen niet in de aula
subtiele vorm van validisme
Harriet McBryde Johnson in ‘Unspeakable conversations’
Activiste voor rolstoelgebruikers, homoseksuelen
Interview naar aanleiding van uitspraak filosoof die pleit voor post natale abortus wanneer de
pasgeborenen een zware handicap zou hebben want dat leven is het leven niet waard.
Harriet: niet mee eens: ‘should you have been killed at birth?’= ze argumenteert voor haar leven:
Mijn leven is fantastisch
Vele ervaringen die able bodies niet kunnen hebben
o Gevoel van mijn lichaam dat beweegt op bepaalde manieren een soort van
rollercoaster rit; helemaal niet zo beangstigend
o rijden over kasseien = aangenaam gevoel
De manier hoe ik naar het leven kan kijken dankzij mijn handicap is een zeer interessant
perspectief
Enkel het validisme is niet aangenaam
o ‘god bless you, i pray for you’ lijkt vriendelijk maar niet wat ze wilt horen, geen leuke
opmerkingen
o ‘subtiele goedgemeende opmerkingen’ maar komen slecht over: wordt in defensief
gedwongen
o Blikken , staren maken het pijnlijk
Mijn ervaring van het leven met handicap is even waardevol
Maar:
Het subtiele en minder subtiele validisme maakt haar leven onaangenaam
Gewoon een variant?
Debat: critici van validisme vs medische blik
Critici van validisme
onderscheid van handicap en geen handicap is zoals een onderscheid tussen mannen en
vrouwen, tussen heteroseksuelen en homoseksuelen
geen hiërarchie: enkel gewoon een louter verschil
handicap = geen bad difference maar een mere difference
Medisch
analoog met stoornis, ziekte: dus wel minderwaardig
H8, H7: debat gaat te paard met medicaliseringsdebat en ziekte debat
‘Wat is een spectrum? Een stoornis of een handicap?’
‘Moet handicap niet gewoon worden beschouwd als een verschil ipv minderwaardig?’
SOCIAAL GECONSTRUEERD
Eerst onthologie v handicap
Er zijn duidelijke voorbeelden; doof, blind, verlamd, down..
Minder duidelijke handicaps: linkshandig, klein
Stoornis of handicap? Niet altijd duidelijk.
Soms wordt spectrumstoornis ook gezien als cognitieve handicap
Kwestie die we gaan behandelen: niet zozeer over de terminologie maar over de ontologie van
handicap + wat dat impliceert voor de moraliteit.
Voorbeeld:
2 mensen met een dove dochter
De ouders zijn er blij mee, hebben het gevierd
Ze willen tweede kind: met IVF:
o maar bij IVF embryo’s met genen voor doofheid worden er uitgefilterd
Moreel problematisch of wenselijk dat de embryo’s er uit worden gefilterd?
Het er uit halen van embryo’s is volgens de ouders = ableïsme of validisme
ABLEÏSME OF VALIDISME
Engels: disabled, abled
Nederlands: gehandicapt, niet gehandicapt
-isme (of -fobie)
Negatieve attituden/gedrag
Lookism: het gaat om de uiterlijke schoonheid (niet de innerlijke)
vele ingrijpende positieve gevolgen, privileges
o sociale contacten
o welbevinden
Ageism: het gaat over attitude tegenoverbepaalde leeftijdscategorie (vaak tegenover ouderen)
Handicap bij validisme: bepaald gebrek dat vermoeilijkte om bepaalde handelingen te doen
NB: ook bij racisme, seksisme: hoeft niet rechstreeks te zijn, kan via scheldwoorden
Versies van het validisme
Subtiele en minder erge vormen: gradaties
Meeste discussies gaan niet over duidelijke versies van racisme/seksisme/validisme, maar over de
meer subtiele vormen: zijn die ook racistisch / seksistisch/ validistisch ?
over duidelijke voorbeelden is er een consensus
“Als je mag kiezen, liever kiezen voor geen handicap” problematisch?
Argument tegen validisme
Handicap te vergelijken met seksuele oriëntatie
Attitudes ten aanzien van handicap zelfde als ten aanzien van seksuele orientatie
Het ene is niet beter dan het andere
, Opvatting wordt duidelijk niet gedeeld door iedereen
Vb huurmarkt antwerpen: veel discriminatie : mensen niet uitnodigen obv naam of obv handicap
Weinig subtiel, duidelijke discriminatie
vb geen lift bij auditorium: geen doel om mensen uit te sluiten, maar wel het effect: mensen met
rolstoel kunnen niet in de aula
subtiele vorm van validisme
Harriet McBryde Johnson in ‘Unspeakable conversations’
Activiste voor rolstoelgebruikers, homoseksuelen
Interview naar aanleiding van uitspraak filosoof die pleit voor post natale abortus wanneer de
pasgeborenen een zware handicap zou hebben want dat leven is het leven niet waard.
Harriet: niet mee eens: ‘should you have been killed at birth?’= ze argumenteert voor haar leven:
Mijn leven is fantastisch
Vele ervaringen die able bodies niet kunnen hebben
o Gevoel van mijn lichaam dat beweegt op bepaalde manieren een soort van
rollercoaster rit; helemaal niet zo beangstigend
o rijden over kasseien = aangenaam gevoel
De manier hoe ik naar het leven kan kijken dankzij mijn handicap is een zeer interessant
perspectief
Enkel het validisme is niet aangenaam
o ‘god bless you, i pray for you’ lijkt vriendelijk maar niet wat ze wilt horen, geen leuke
opmerkingen
o ‘subtiele goedgemeende opmerkingen’ maar komen slecht over: wordt in defensief
gedwongen
o Blikken , staren maken het pijnlijk
Mijn ervaring van het leven met handicap is even waardevol
Maar:
Het subtiele en minder subtiele validisme maakt haar leven onaangenaam
Gewoon een variant?
Debat: critici van validisme vs medische blik
Critici van validisme
onderscheid van handicap en geen handicap is zoals een onderscheid tussen mannen en
vrouwen, tussen heteroseksuelen en homoseksuelen
geen hiërarchie: enkel gewoon een louter verschil
handicap = geen bad difference maar een mere difference
Medisch
analoog met stoornis, ziekte: dus wel minderwaardig
H8, H7: debat gaat te paard met medicaliseringsdebat en ziekte debat
‘Wat is een spectrum? Een stoornis of een handicap?’
‘Moet handicap niet gewoon worden beschouwd als een verschil ipv minderwaardig?’
SOCIAAL GECONSTRUEERD
Eerst onthologie v handicap
