H6 Diagnostiek bij
leerproblemen
Teksten hierbij horend:
Ghesquière, P. (2014). Actualisering van het standpunt in verband met de praktijk van
attestering voor kinderen met een leerstoornis in het gewoon onderwijs. In: Ghesquière P.,
Desoete A., Andries C. (Eds.), Zorg dragen voor kinderen en jongeren met leerproblemen.
Handvatten voor goede praktijk (pp. 11-19). Leuven: Acco.
Ghesquière, P. & Hellinckx, W. (2018). Als leren pijn doet. Kinderen met een leerstoornis
opvoeden en begeleiden. Leuven: Acco
o Hoofdstuk 4
=> in deze colleges (ook volgende): heel erg UITZOOMEN
Vorige: hoe zit LSR in elkaar, componenten, cognitieve modellen, hoe loopt het mis bij
iemand met leerstoornis, hoe op taakniveau diagnostiek doen en ideeën behandeling
NU: uitzoeken en kijken wat zich daarrond afspeelt en dit meenemen: niet meer op puur
technisch niveau
=> voor een stuk wel integratie van vorige colleges
PAS OP: breder dus dan orthodidactisch
Inhoudsopgave
1 De eerste signalen van leerproblemen................................................................................................3
1.1 Wie merkt het op?........................................................................................................................3
1.1.1 OUDERS.................................................................................................................................3
1.1.2 SCHOOL..................................................................................................................................3
1.2 Leerlingvolgsystemen...................................................................................................................4
1.2.1 opbouw..................................................................................................................................4
1.2.2 Signaleren..............................................................................................................................5
1.2.3 Analyseren en remediëren.....................................................................................................6
2 Aanmelding en intake..........................................................................................................................9
3 Hypothesevorming............................................................................................................................11
4 Diagnostiek........................................................................................................................................12
4.1 Classificerende diagnostiek leerproblemen................................................................................12
4.1.1 STAP 1: Identificatie van leerproblemen..............................................................................12
4.1.2 STAP 2: Classificatie van leerproblemen..............................................................................12
4.2 Verklaringsgerichte diagnostiek leerstoornissen........................................................................13
4.3 Handelingsgerichte diagnostiek leerstoornissen........................................................................14
5 Diagnostiek => INTEGRATIEF BEELD...................................................................................................17
1
,6 Diagnostische protocollen.................................................................................................................19
6.1 Speerpunt vd zorgvisie:...............................................................................................................20
6.2 Startpunt: brede basiszorg (Fase 0)............................................................................................20
6.3 Fasen van meer ondersteuning..................................................................................................21
Bouwstenen van (orthopedagogische) hulpverlening
1. Begint bij eerste signalen oppikken van leerproblemen
a. Men is dan bezorgd
2. Men raadpleegt professional: aanmelding en intake
3. Hypothese vorming
a. Mee uitzoeken wat er aan de hand is
4. Diagnostiek integratief beeld
5. Behandeling en begeleiding
2
, 1 De eerste signalen van leerproblemen
1.1 Wie merkt het op?
Kunnen ouders of leerkrachten zijn
1.1.1 OUDERS
Kunnen heel verschillende zaken zijn, ook ivglm leerkrachten
Ook afh van context: in methodescholen bvb weinig tot geen huiswerk…
=> ouders zien niet rechtstreeks probleem met leren zelf, zien wel zaken die opvallen: indirect
Eg kind wil niet graag naar school
Eg als wel zicht op huiswerk: duurt lang, kind vraagt cst hulp (geen zelfstandigheid)
Eg zwak in vergelijking met de andere kinderen
o Bvb onze oudste had niet zo’n problemen
Eg wisselende resultaten
o Punten van spellen veel beter dan wiskunde etc
Eg probleemgedrag dat in de vakantie verdwijnt
o Vooral tijdens schoolweken is kind knorriger, minder rustig
=> als ouders hierover spreken met iemand (gelijk wie), dan zijn dit toch relevante signalen die
ernstig genomen moeten worden: als prof mee zoeken wat aan de hand
Belangrijk: als sprake van leerachterstand, ouders kunnen dit moeilijk inschatten
In 1e lj: heel normaal van score 90% te zien
o Je kan bezorgdheid niet sussen door naar rapportje te kijken
o Bvb je ziet punt 70% en denkt ah maar dat is nog goed he
=> rapportcijfers zijn niet genoeg!
=> hoe meer inzicht in schoolse proces van kind, hoe beter inschatten: als kind de
vaardigheden die verwacht worden in een bepaald leerjaar helemaal niet aankan, DAN is
leerprobleem ersntig
=> Input leerkracht nodig!
Of signalen nu meer of minder direct zijn, altijd goed als ouders verandering opmerken in gedrag van
hun kind
Aanmelding/ bezorgdheid wordt beter vroeger gemeld dan later! Beter preventief werken,
voorkomen dat invloed op sociaal-emotioneel functioneren heel groot wordt
=> vroege signalen au sérieux nemen
1.1.2 SCHOOL
Leerkracht heeft meestal andere, meer directe informatie
Bvb via LEERLINGVOLGSYSTEMEN: goeie, objectieve informatie op frequente manier verzamelen
= systematisch instrument waardoor je redelijk vroeg + op objectieve manier kan vaststellen
of er achterstand is bij kinderen (z.v.)
3
leerproblemen
Teksten hierbij horend:
Ghesquière, P. (2014). Actualisering van het standpunt in verband met de praktijk van
attestering voor kinderen met een leerstoornis in het gewoon onderwijs. In: Ghesquière P.,
Desoete A., Andries C. (Eds.), Zorg dragen voor kinderen en jongeren met leerproblemen.
Handvatten voor goede praktijk (pp. 11-19). Leuven: Acco.
Ghesquière, P. & Hellinckx, W. (2018). Als leren pijn doet. Kinderen met een leerstoornis
opvoeden en begeleiden. Leuven: Acco
o Hoofdstuk 4
=> in deze colleges (ook volgende): heel erg UITZOOMEN
Vorige: hoe zit LSR in elkaar, componenten, cognitieve modellen, hoe loopt het mis bij
iemand met leerstoornis, hoe op taakniveau diagnostiek doen en ideeën behandeling
NU: uitzoeken en kijken wat zich daarrond afspeelt en dit meenemen: niet meer op puur
technisch niveau
=> voor een stuk wel integratie van vorige colleges
PAS OP: breder dus dan orthodidactisch
Inhoudsopgave
1 De eerste signalen van leerproblemen................................................................................................3
1.1 Wie merkt het op?........................................................................................................................3
1.1.1 OUDERS.................................................................................................................................3
1.1.2 SCHOOL..................................................................................................................................3
1.2 Leerlingvolgsystemen...................................................................................................................4
1.2.1 opbouw..................................................................................................................................4
1.2.2 Signaleren..............................................................................................................................5
1.2.3 Analyseren en remediëren.....................................................................................................6
2 Aanmelding en intake..........................................................................................................................9
3 Hypothesevorming............................................................................................................................11
4 Diagnostiek........................................................................................................................................12
4.1 Classificerende diagnostiek leerproblemen................................................................................12
4.1.1 STAP 1: Identificatie van leerproblemen..............................................................................12
4.1.2 STAP 2: Classificatie van leerproblemen..............................................................................12
4.2 Verklaringsgerichte diagnostiek leerstoornissen........................................................................13
4.3 Handelingsgerichte diagnostiek leerstoornissen........................................................................14
5 Diagnostiek => INTEGRATIEF BEELD...................................................................................................17
1
,6 Diagnostische protocollen.................................................................................................................19
6.1 Speerpunt vd zorgvisie:...............................................................................................................20
6.2 Startpunt: brede basiszorg (Fase 0)............................................................................................20
6.3 Fasen van meer ondersteuning..................................................................................................21
Bouwstenen van (orthopedagogische) hulpverlening
1. Begint bij eerste signalen oppikken van leerproblemen
a. Men is dan bezorgd
2. Men raadpleegt professional: aanmelding en intake
3. Hypothese vorming
a. Mee uitzoeken wat er aan de hand is
4. Diagnostiek integratief beeld
5. Behandeling en begeleiding
2
, 1 De eerste signalen van leerproblemen
1.1 Wie merkt het op?
Kunnen ouders of leerkrachten zijn
1.1.1 OUDERS
Kunnen heel verschillende zaken zijn, ook ivglm leerkrachten
Ook afh van context: in methodescholen bvb weinig tot geen huiswerk…
=> ouders zien niet rechtstreeks probleem met leren zelf, zien wel zaken die opvallen: indirect
Eg kind wil niet graag naar school
Eg als wel zicht op huiswerk: duurt lang, kind vraagt cst hulp (geen zelfstandigheid)
Eg zwak in vergelijking met de andere kinderen
o Bvb onze oudste had niet zo’n problemen
Eg wisselende resultaten
o Punten van spellen veel beter dan wiskunde etc
Eg probleemgedrag dat in de vakantie verdwijnt
o Vooral tijdens schoolweken is kind knorriger, minder rustig
=> als ouders hierover spreken met iemand (gelijk wie), dan zijn dit toch relevante signalen die
ernstig genomen moeten worden: als prof mee zoeken wat aan de hand
Belangrijk: als sprake van leerachterstand, ouders kunnen dit moeilijk inschatten
In 1e lj: heel normaal van score 90% te zien
o Je kan bezorgdheid niet sussen door naar rapportje te kijken
o Bvb je ziet punt 70% en denkt ah maar dat is nog goed he
=> rapportcijfers zijn niet genoeg!
=> hoe meer inzicht in schoolse proces van kind, hoe beter inschatten: als kind de
vaardigheden die verwacht worden in een bepaald leerjaar helemaal niet aankan, DAN is
leerprobleem ersntig
=> Input leerkracht nodig!
Of signalen nu meer of minder direct zijn, altijd goed als ouders verandering opmerken in gedrag van
hun kind
Aanmelding/ bezorgdheid wordt beter vroeger gemeld dan later! Beter preventief werken,
voorkomen dat invloed op sociaal-emotioneel functioneren heel groot wordt
=> vroege signalen au sérieux nemen
1.1.2 SCHOOL
Leerkracht heeft meestal andere, meer directe informatie
Bvb via LEERLINGVOLGSYSTEMEN: goeie, objectieve informatie op frequente manier verzamelen
= systematisch instrument waardoor je redelijk vroeg + op objectieve manier kan vaststellen
of er achterstand is bij kinderen (z.v.)
3
