Samenvatting les 1 radiologie

Röntgenologie:

Les 1:
DEEL 1:
* Anatomische structuren op intra-orale opnamen:
Front OK:
- Spina mentalis met in het midden het midden van de spina het foramen linguale.
o Spina mentalis is het aanhechtingspunt voor pees en spierweefsel. Deze verdikking is als een lichte
plek op de X-foto zichtbaar.
- Protuberantia mentalis is een witte lijn = de kin.
- Corticale begrenzing van mandibula
De mondboden is zichtbaar  te scherpe inschiet richting. Het is radiolucent (donker gebied), komt door
de weke delen. De spina mentalis lijkt verschoven en is in de mondbodem zichtbaar.
- Voedingskanalen = zijn kanalen in het trabiqulairebot en voorzien het bot van bloed. Zijn donkere strepen
(omdat er minder bot aanwezig is) bij de elementen.
- Foramen mentale = donkere plek. Uitgang van de canalis mandibularis.
o De canalis mandibulair begint aan de linguale zijde in de OK en komt aan de bucale zijde bij de
foramen mentale weer tevoorschijn.
o De canalis mandibularis is als een donkere baan te zien op de foto met witte begrenzing lijnen (is
een corticale rand).
o Vaak is er (70%) een mesiale uitloper die soms uitloop tot aan de mediaanlijn. Niet verwarren met
een ontsteking aan de wortelpunt van het element.

Molaar gebied OK:
- Linea mylohyoidea = verdikking van het corticale bot aan de linguale zijde. Als aanhechtingspunt voor
mondbodem spieren.
o Wordt op een X-foto opaak weergegeven.
- Linea obliqua externa = is de lijn die de ramus acendes verbind met het corpus (de basis) van de
mandiubula.
o Zichtbaar als een lichte lijn, over de elementen. Niet verwarren met het botniveau (loopt soms in
het zelfde gebied).
o
- Fossa submandibularis = onder de linea mylohyoidea. De kaak is smaller dan waar de elementen zitten.
o Op de foto een donkere plek omdat er minder botweefsel zit en absorbeert het minder straling.
o Begrenst aan de bovenzijde door de linea mylohyoidea en aan de onderzijde door de corticalis van
de mandibula.
o In de fossa submandibularis verloopt de canalis mandibularis.
o Het bot hoeft niet zo dik te zijn omdat er geen bot in verankert zit. Het geeft dan ruimte voor
lymfeklieren en speekselklieren.

Molaar gebied BK:
- Processus coronoideus = is het voorste uitsteeksel van de opstijgende tak van de mandibula. Aan de
achterzijde zit de processus condilaris.
o In het molaar gebied, vaak overlappend met de 3 e M bij wat stijler ingeschoten M foto’s.
- Begrenzing v/d sinus maxillaris = (is op iedere foto vaan zichtbaar) is een lichte, radio-opake lijn, net
boven de apices van de M en P in de BK.
o De wortels worden binnen de sinus maxillaris geprojecteerd (ze hoeven er niet in te liggen, maar
dit komt door de projectie, overlapping).
o Het kan zo zijn dat de wortels in de sinus maxillaris liggen.  de X-foto geeft daar geen uitslag over
hoe de anatomie van de wortel is.
- Laterale begrenzing v/d neusholte (neusbodem) = is een lichte, horizontaal lopende structuur (lijn).
- Aanhechting v/d jukboog (arcus sigomaticus) = de aanhechting is vaak te zien op een X-foto als een U-
vormige structuur (afhankelijk van de horizontale instelrichting van het instelapparaat). Is een witte lijn.
- Onderrand v/d jukboog = is aansluitend aan de aanhechting v/d jukboog. Loopt horizontaal.
- Bovenrand v/d jukboog =


1

, - Septum in de sinus = een schotje in de sinus maxillaris.
- Orbita is zichtbaar door de stijle inschietrichting.
Premolaar gebied BK:
- Wang =
o Wangplooi = bevind zich in het P gebied. Aan de distale zijde zal een lichter beeld ontstaan
doordat de wang daar dikker is dan aan de mesiale zijde.
- Begrenzing v/d neusholte = gaat ter hoogte van de C over in de aportura piriformis (neusopening).
- Begrenzing v/d sinus maxillaris =
- Spina nasalis anterior = is het voorste uitsteeksel van de BK aan de distale zijde. Is op de foto zichtbaar als
een witte lijn, V-vormige structuur.
o De spina nasalis gaat over in de aportura piriformis.

Front gebied BK:
- Spina nasalis anterior = is het voorste uitsteeksel van de BK aan de distale zijde. Is op de foto zichtbaar als
een witte lijn, V-vormige structuur.
o De spina nasalis gaat over in de aportura piriformis.
- Sutura intermaxillairs = is op een gewone foto ook duidelijk zichtbaar.
o Aan de bovenkant van de sutura maxillaris zit het neusseptum en de neuspunt.

* Stijl inschieten van boven zie je meer structuren.

* Doel van de concha nasalis inferior is om de ingeademde lucht te zuiveren.  Zal bij neusverkoudheid zwellen en
slijm produceren.
* Foramen incisivum = aan de palatinale zijde, bij de 1e I.

DEEL 2:
* Voorbereidingen intra-orale röntgenopnamen:
- Instel apparatuur: gele deksel  bitewings (horizontale en verticale plaatsing).
groene deksel  peri-apicale opnamen.  in de box (bij de pt)
- Karton pakken  overige materiaal verzamelen.
- Zwarte doosje  buiten de box
- Fosforplaatjes (fosforplaatjes inpakken).  buiten de box
 Alles meenemen richting de opname box.

* Instel timer:
- Volgorde van handelingen is belangrijk. Als 1 ste de timer instellen!!
- Buiten de box hangt een blad met de belichtingstabellen voor fosforplaatjes en CCD-sensor.

* Gebruik zwarte boxje:
- De X-foto is gemaakt.
- Het plastic hoesje eraf scheuren en het fosforplaatje + karton uit het plastichoesje drukken. Aan de
vouwzijde van het karton pak je het vast.
- Het fosfosplaatje in de zwarte box laten vallen.
- Karton + hoesje weggooien.

* Het scannen van de fosforplaatjes:
- Selecteren van pt. En de scanner starten met de röntgenbuis pictogram.
- Fosforplaatjes uit het zwarte boxje laten vallen op het matje (om beschadiging te voorkomen). Blauwe
zijde naar beneden gericht.
- Fosforplaatje sin een cartridge schuiven (met de blauwe zijde naar onder). Dan de deksel dichtklikken en
boven op de scanner plaatsen.
- Het voorste deel van de cardrigde naar beneden duwen.
- De foto’s verschijnen dan op je beeldscherm.




2