Samenvatting Procesmanagement H 1 T/M 6 + Afbeeldingen & Modellen

2021




Procesmanagement
Samenvattingen 2 e druk

,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 Processen en procesmanagement ................................................................... 3

Hoofdstuk 2 Processen herkennen .................................................................................... 10

Hoofdstuk 3 Processen analyseren .................................................................................... 18

Hoofdstuk 4 Processen ontwerpen.................................................................................... 25

Hoofdstuk 5 processen implementeren ............................................................................ 35

Hoofdstuk 6 Afstemmen en (bij/be)sturen van processen ..............................................42

, Hoofdstuk 1 Processen en procesmanagement

Processen bestaan uit aaneenschakelingen van fasen. Hiernaast gaat het ook bij een proces
over een opeenvolging van gebeurtenissen met een begin en een eind (of wel met input en
output). Een proces blijft constant veranderen, het heeft een dynamisch karakter (een veel
veranderende omgeving/transformatie). Tegenpool van dynamisch is statisch.


Processen kunnen onderverdeeld worden in:
1. Continue processen, dit zijn processen die niet stoppen en door blijven gaan. Het is hierbij
lastig om verschillende fasen of processtappen te benoemen. Bijvoorbeeld een oliebedrijf in de
Rotterdamse haven, dit blijft dag en nacht doordraaien.
2. Discontinue processen, dit zijn processen waar het onderdeel voor onderdeel verloopt. Hier
zijn de fasen dus gemakkelijker te benoemen. Bijvoorbeeld een assemblageproces, hier wordt
stap voor stap voortgang gemaakt.
3. Natuurlijke processen, deze processen gebeuren vanzelf en volgen de wetten van de natuur.
Bijvoorbeeld een natuurkundig proces waarbij 2 stoffen vanzelf gemengd worden met elkaar.
4. Kunstmatige processen, deze processen worden gestart en in stand gehouden door mensen
zelf. Bijvoorbeeld een productieproces, bij elke stap worden middelen ingezet om het proces
aan de gang te houden.


Een proces kan ook als een deelproces beschouwd worden van een of meerdere andere
processen. Dus, een proces kan je onderverdelen in deelprocessen of samenvoegen tot grotere
processen. Dit wordt in plaatjes aangegeven in processchema’s, deze heten ook wel Chevron-
schema’s.


Er kan op verschillende niveaus naar processen gekeken worden. Dit heten ook wel
aggregatieniveaus. Bij een hoog aggregatieniveau wordt er gekeken naar het gehele proces,
een breed plaatje. Bij een laag aggregatieniveau wordt er gekeken naar een klein gedeelte van
het proces, een klein onderdeel. Deze verschillende aggregatieniveaus kunnen uitgelegd
worden in onze opleiding. Een laag aggregatieniveau, het kleine plaatje, kijkt specifiek naar
een enkele leereenheid, zoals het leren van H1 van Proces Management. Een hoog
aggregatieniveau bestaat uit het pakket van studievakken en het uiteindelijke doel: een
diploma. Door naar verschillende aggregatieniveaus te kijken zie je problemen of relaties die je
op een ander schaalniveau niet ziet.


Om jezelf te dwingen te kijken naar verschillende aggregatieniveaus bij processen kun je de
blackboxbenadering gebruiken. Hierbij worden (deel)processen als een zwarte doos
beschouwd waarbij er alleen gezien wordt wat erin en eruit gaat. Zo kan er bijvoorbeeld
geconstateerd worden dat er te weinig input bij een deelproces aanwezig is.




3

, Er zijn 6 verschillende aggregatieniveaus, weergegeven in dit onderstaande figuur.




Transformatie is het overgaan van de ene vorm naar de andere vorm. Bijvoorbeeld: een
aardappel wordt gevormd tot chips. Het kan op 5 manieren plaatsvinden:
1. Het kan de uiterlijke vorm veranderen. Bijvoorbeeld nieuwe inrichting van je auto.
2. Het veranderen van de chemische aard. Bijvoorbeeld grondstoffen die samenvoegen
met andere stoffen.
3. Verplaatsing. Bijvoorbeeld een taxi rit waarbij mensen van A naar B worden gebracht
4. Opslag. Bijvoorbeeld vlees die in een koelcel bewaard wordt omdat het nog niet
gebruikt kan worden
5. Behandeling. Hierin worden goederen/personen behandeld en verzorgd. Bijvoorbeeld
een masseur.

(Deel)processen vinden plaats in een omgeving. De omgeving kan invloed hebben op het
proces. Een verkeerde omgeving kan leiden tot een niet gewenst resultaat of niet de geoogde
output bereiken. Er is een directe omgeving en een indirecte omgeving. Een directe
omgeving is de eerste schil rond het proces en de indirecte omgeving is de tweede schil
rondom het proces. Er kan invloed uitgeoefend worden op de directe omgeving, maar niet op
de indirecte omgeving. Beide directe- en indirecte omgeving kunnen invloed hebben op het
proces. Stakeholders zijn belangrijke onderdelen in een omgeving van het proces. Een
stakeholder is een belanghebbende die behoren tot de directe omgeving.


Procesmanagement is het herkennen, analyseren, ontwerpen, implementeren en aansturen
van processen. Ook gaat het bij processen om het beïnvloeden van communiceren en
processen. De procesmanager is hierbij verantwoordelijk wie er allemaal deelneemt bij deze
processen. Iedereen is bezig met het beheersen van processen, binnen een fabriek,
gebiedsbeheerder, een laborant die met verschillende stappen werkt of een docent die op een
hogeschool een leertraject opstelt.




4