ORTHOPEDAGOGISCHE WERKVELDEN EN BELEID
THEMA 1: VLAAMS AGENTSCHAP VOOR PERSONEN MET EEN HANDICAP – VAPH
1. INLEIDING
- De ondersteuning van personen met een beperking: een verhaal door de eeuwen heen…
- Focus op verschillende doelgroepen
- Werkvelden bekeken
- Welke visie heeft de overheid op verschillende doelgroepen
- Hoe organiseert de overheid de steun voor deze persoon
2. HISTORISCH OVERZICHT
2.1. HET GEMEENTEFONDS EN SPECIAAL ONDERSTANDSFONDS (1876-1960)
Termen goed kennen!! Datum en fonds kunnen linken!!
JAREN 800: GODSHUIS ONTSTAAN (PLICHT GOD)
1535: ARMENKAMER VAN KEIZER KAREL
- Vergelijkbaar met een fonds, gemeenschappelijk fonds
- Personen die het moeilijk hadden om in hun eigen levensonderhoud te voorzien
- Van geloof naar recht
- Bv. Als je gelovig was, kregen je brood en anders niet. Nu is dit verandert. Mensen die nu niet gelovig
zijn krijgen ook eten.
1876: GEMEENTEFONDS
- Het Gemeentefonds gaf aan de gemeenten de opdracht te zorgen voor onderhoud en verzorging van
geesteszieken, doofstommen, blinden en andere personen die hulpbehoeftig waren en die niet in
staat waren in hun eigen levensonderhoud te voorzien.
- Subsidiëring van die zorg: 1/8e gemeente, 3/8e provincie, 4/8e staatstoelage (federale overheid)
Het noemt gemeentefonds, maar was voornamelijk gedragen door het de staat
1920: SPECIAAL ONDERSTANDSFONDS
- Hervorming van het Gemeentefonds
- Accent werd verlegd naar ‘behoeftigen’ in gesloten afdelingen van psychiatrische instellingen, geestes-
of karaktergestoorden, blinde, doofstommen of verminkten en personen die aan tuberculose, kanker
of polio leden of die als oligofrenen in een psychiatrische instelling verbleven.
- Zowel de armen als de zieken werden dus samengevoegd
- Men moest een dagprijs betalen
,2.2. HET RIJKSFONDS VOOR DE SOCIALE RECLASSERING VAN MINDER-VALIDEN
1963: HET RIZIV
- Rijksinstituut voor ziekte- en invaliditeitsverzekering
- Dit zorgde voor terugbetaling van individuele prestaties
- Belangrijk orgaan voor de financiering van de gezondheidszorg
1963: R.S.R.M.V.
- = Rijksfonds voor de Sociale Reclassering van Minder-Validen
- Doelstellingen:
Het nemen van nodige maatregelen voor re-integratie van personen met een beperking in het
economisch en maatschappelijk leven
Het bevorderen van de functionele revalidatie en de sociale reclassering* van personen met een
beperking
*= organisatie die personen met een beperking begeleidt bij hun terugkeer in de maatschappij
- Tegemoetkoming van het Rijksfonds:
Onder de vorm van individuele prestaties die aan de persoon met een beperking persoonlijk
werden toegekend
Onder de vorm van gemeenschappelijke prestaties uitgekeerd aan instellingen voor personen
met een beperking
- Zorg dragen voor kwetsbare mensen
- Fonds oprichten om mensen met een letsel terug te laten werken
2.3. FONDS VOOR MEDISCHE, SOCIALE EN PEDAGOGISCHE ZORG VOOR GEHANDICAPTEN
(FONDS 81)
1967
- Vervanging van Speciaal Onderstandsfonds
- Waarom Fonds 81: gelinkt aan het koninklijk besluit (KB) nr. 81, dag van vandaag noemt men dit geen
KB, maar een decreet
- Mensen hebben aandacht voor personen met een beperking, ze hebben medische zorg, sociale
ondersteuning en pedagogische zorg nodig.
- Het beleid maakt scherper onderscheidt tussen zieken en mensen met een beperking → dit was de
basis autonome zorg voor mensen met een beperking → meer specifieke aanpak
- Bevoegd voor opvang, behandeling en begeleiding via residentiële, semi-residentiële en ambulante
voorzieningen
, - De oprichting van Fonds 81 leidde tot
Bijzonder goede uitbouw van de zorg voor personen met een beperking
Grote en snelle expansie van het aantal voorzieningen en snel stijgende overheidsuitgaven
JAREN 70:
- Enorme expansie van een aantal voorzieningen die opgericht worden, omdat ze op dat moment
worden gefinancierd door de overheid (stijgende overheidsuitgaven)
Bv. kloostergebouwen die verder wordt geëvolueerd
- Dit leidde tot ambulante hulpverlening (thuishulp)
- De ontwikkeling van de wetenschap orthopedagogiek
2.4. HET VLAAMS FONDS VOOR SOCIALE INTEGRATIE VAN PERSONEN MET EEN
HANDICAP (1980-2005)
2.4.1. INLEIDING
Er was een nieuw beleid nodig voor personen met een beperking wegens kritiek over:
- Gebrek aan planning en programmatie
- De opnameprocedure: Welke voorziening is voor wie het meest geschikt? Afstemming aanbod VS-
profiel van de persoon met een beperking?
- Residentiële sector was te eenzijdig
- Semi-forfaitaire dagprijzensysteem
EPOS-STEYAERT (1984)
- Nood aan een ‘Nieuw Vlaams Gehandicaptenbeleid’
- Dit systeem zou gekend staan als een aangepast emancipatorisch, participatief en optioneel systeem
- Steyaert (vrouw) is een van de eerste Vlaamse ministers van gezin en welzijn
- Ze heeft een EPOS geschreven die gaat over een nieuw soort gehandicaptenbeleid: we moeten naar
een veel duidelijker systeem met één centrale toegangspoort = intersectorale toegangspoort
- Vlaamse wet = decreet opgemaakt, maar er was een ministerwissel naar Luc Lenssens, waardoor pas in
1990 dit idee uiteindelijk werd doorgevoerd mits enkele aanpassingen
1990: OPRICHTING VFSIPH
THEMA 1: VLAAMS AGENTSCHAP VOOR PERSONEN MET EEN HANDICAP – VAPH
1. INLEIDING
- De ondersteuning van personen met een beperking: een verhaal door de eeuwen heen…
- Focus op verschillende doelgroepen
- Werkvelden bekeken
- Welke visie heeft de overheid op verschillende doelgroepen
- Hoe organiseert de overheid de steun voor deze persoon
2. HISTORISCH OVERZICHT
2.1. HET GEMEENTEFONDS EN SPECIAAL ONDERSTANDSFONDS (1876-1960)
Termen goed kennen!! Datum en fonds kunnen linken!!
JAREN 800: GODSHUIS ONTSTAAN (PLICHT GOD)
1535: ARMENKAMER VAN KEIZER KAREL
- Vergelijkbaar met een fonds, gemeenschappelijk fonds
- Personen die het moeilijk hadden om in hun eigen levensonderhoud te voorzien
- Van geloof naar recht
- Bv. Als je gelovig was, kregen je brood en anders niet. Nu is dit verandert. Mensen die nu niet gelovig
zijn krijgen ook eten.
1876: GEMEENTEFONDS
- Het Gemeentefonds gaf aan de gemeenten de opdracht te zorgen voor onderhoud en verzorging van
geesteszieken, doofstommen, blinden en andere personen die hulpbehoeftig waren en die niet in
staat waren in hun eigen levensonderhoud te voorzien.
- Subsidiëring van die zorg: 1/8e gemeente, 3/8e provincie, 4/8e staatstoelage (federale overheid)
Het noemt gemeentefonds, maar was voornamelijk gedragen door het de staat
1920: SPECIAAL ONDERSTANDSFONDS
- Hervorming van het Gemeentefonds
- Accent werd verlegd naar ‘behoeftigen’ in gesloten afdelingen van psychiatrische instellingen, geestes-
of karaktergestoorden, blinde, doofstommen of verminkten en personen die aan tuberculose, kanker
of polio leden of die als oligofrenen in een psychiatrische instelling verbleven.
- Zowel de armen als de zieken werden dus samengevoegd
- Men moest een dagprijs betalen
,2.2. HET RIJKSFONDS VOOR DE SOCIALE RECLASSERING VAN MINDER-VALIDEN
1963: HET RIZIV
- Rijksinstituut voor ziekte- en invaliditeitsverzekering
- Dit zorgde voor terugbetaling van individuele prestaties
- Belangrijk orgaan voor de financiering van de gezondheidszorg
1963: R.S.R.M.V.
- = Rijksfonds voor de Sociale Reclassering van Minder-Validen
- Doelstellingen:
Het nemen van nodige maatregelen voor re-integratie van personen met een beperking in het
economisch en maatschappelijk leven
Het bevorderen van de functionele revalidatie en de sociale reclassering* van personen met een
beperking
*= organisatie die personen met een beperking begeleidt bij hun terugkeer in de maatschappij
- Tegemoetkoming van het Rijksfonds:
Onder de vorm van individuele prestaties die aan de persoon met een beperking persoonlijk
werden toegekend
Onder de vorm van gemeenschappelijke prestaties uitgekeerd aan instellingen voor personen
met een beperking
- Zorg dragen voor kwetsbare mensen
- Fonds oprichten om mensen met een letsel terug te laten werken
2.3. FONDS VOOR MEDISCHE, SOCIALE EN PEDAGOGISCHE ZORG VOOR GEHANDICAPTEN
(FONDS 81)
1967
- Vervanging van Speciaal Onderstandsfonds
- Waarom Fonds 81: gelinkt aan het koninklijk besluit (KB) nr. 81, dag van vandaag noemt men dit geen
KB, maar een decreet
- Mensen hebben aandacht voor personen met een beperking, ze hebben medische zorg, sociale
ondersteuning en pedagogische zorg nodig.
- Het beleid maakt scherper onderscheidt tussen zieken en mensen met een beperking → dit was de
basis autonome zorg voor mensen met een beperking → meer specifieke aanpak
- Bevoegd voor opvang, behandeling en begeleiding via residentiële, semi-residentiële en ambulante
voorzieningen
, - De oprichting van Fonds 81 leidde tot
Bijzonder goede uitbouw van de zorg voor personen met een beperking
Grote en snelle expansie van het aantal voorzieningen en snel stijgende overheidsuitgaven
JAREN 70:
- Enorme expansie van een aantal voorzieningen die opgericht worden, omdat ze op dat moment
worden gefinancierd door de overheid (stijgende overheidsuitgaven)
Bv. kloostergebouwen die verder wordt geëvolueerd
- Dit leidde tot ambulante hulpverlening (thuishulp)
- De ontwikkeling van de wetenschap orthopedagogiek
2.4. HET VLAAMS FONDS VOOR SOCIALE INTEGRATIE VAN PERSONEN MET EEN
HANDICAP (1980-2005)
2.4.1. INLEIDING
Er was een nieuw beleid nodig voor personen met een beperking wegens kritiek over:
- Gebrek aan planning en programmatie
- De opnameprocedure: Welke voorziening is voor wie het meest geschikt? Afstemming aanbod VS-
profiel van de persoon met een beperking?
- Residentiële sector was te eenzijdig
- Semi-forfaitaire dagprijzensysteem
EPOS-STEYAERT (1984)
- Nood aan een ‘Nieuw Vlaams Gehandicaptenbeleid’
- Dit systeem zou gekend staan als een aangepast emancipatorisch, participatief en optioneel systeem
- Steyaert (vrouw) is een van de eerste Vlaamse ministers van gezin en welzijn
- Ze heeft een EPOS geschreven die gaat over een nieuw soort gehandicaptenbeleid: we moeten naar
een veel duidelijker systeem met één centrale toegangspoort = intersectorale toegangspoort
- Vlaamse wet = decreet opgemaakt, maar er was een ministerwissel naar Luc Lenssens, waardoor pas in
1990 dit idee uiteindelijk werd doorgevoerd mits enkele aanpassingen
1990: OPRICHTING VFSIPH
