Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: Ziekenhuishygiëne en infectiepreventie.....................................................................................3
Hygiëne.................................................................................................................................................................3
Ziekenhuishygiëne................................................................................................................................................3
Infectiepreventie...................................................................................................................................................3
Hospitalisme.........................................................................................................................................................3
Hoofdstuk 2: Ziekenhuisinfecties en zorginfecties.......................................................................................... 4
Besmetting, kolonisatie en infectie.......................................................................................................................4
Ziekenhuisinfectie en zorginfectie........................................................................................................................4
Endogene infectie en kruisinfectie........................................................................................................................5
Endemie en epidemie............................................................................................................................................5
Besmettingscyclus.................................................................................................................................................5
Meest voorkomende ziekenhuis- en zorginfecties................................................................................................7
Hoofdstuk 3: Handhygiëne............................................................................................................................. 7
Huidflora...............................................................................................................................................................7
Reinigen of ontsmetten........................................................................................................................................7
Dragen van niet- steriele handschoenen..............................................................................................................8
Handen als overdrachtsweg.................................................................................................................................8
5 momenten voor handontsmetting.....................................................................................................................8
Hoofdstuk 4: reiniging, ontsmetting en sterilisatie van oppervlakken, materiaal, instrumenten en levende
weefsels........................................................................................................................................................ 8
Reiniging, ontsmetting en sterilisatie...................................................................................................................8
Reiniging, ontsmetting en sterilisatie van materiaal en instrumenten................................................................9
Reiniging...............................................................................................................................................................9
Ontsmetting........................................................................................................................................................10
Sterilisatie...........................................................................................................................................................10
Reiniging, ontsmetting en sterilisatie van endoscopen......................................................................................10
Hoofdstuk 5: algemene voorzorgsmaatregelen en isolatiemaatregelen........................................................10
Algemene voorzorgsmaatregelen......................................................................................................................11
Specifieke voorzorgsmaatregelen ter preventie van overdracht via lucht, vochtpartikels, direct of indirect
contact (bronisolatie).........................................................................................................................................11
Voorzorgsmaatregelen buiten de ziekenhuisomgeving.....................................................................................12
MRSA: methicilline – resistende Staphylococcus Aureus....................................................................................12
Clostridium difficile.............................................................................................................................................13
Protectieve isolatie.............................................................................................................................................13
Hoofdstuk 6: Urineweginfecties................................................................................................................... 13
, Bepalende factoren voor het onstaan van kathederverwante urineweginfecties.............................................14
Algemene risicofactoren.....................................................................................................................................14
Geslachtsgebonden factoren..............................................................................................................................14
Bacteriële factoren.............................................................................................................................................14
afweermechanismen bij de patiënt....................................................................................................................14
Besmettingswegen.............................................................................................................................................15
Preventie van urinweginfecties..........................................................................................................................15
Hoofdstuk 7: Wondinfecties......................................................................................................................... 15
Preventie !...........................................................................................................................................................15
Aanwezigheid van een infectie...........................................................................................................................15
Leeftijd en geslacht van de patiënt.....................................................................................................................15
Algemene gezondheid van de patiënt................................................................................................................16
Preoperatieve factoren.......................................................................................................................................16
Hygiëneprincipes bij (postoperatieve) wondverzorging.....................................................................................16
Hoofdstuk 8: Bloedbaaninfecties.................................................................................................................. 16
Lokale bloedbaaninfecties..................................................................................................................................16
Algemene bloedbaaninfecties............................................................................................................................17
Bepalende factoren voor het ontstaan van bloedbaaninfecties........................................................................17
Preventie van bloedbaaninfecties......................................................................................................................18
Bloedoverdraagbare infecties (niet in boek)......................................................................................................19
Hoofdstuk 9: Luchtweginfecties................................................................................................................... 19
Risiscofactoren....................................................................................................................................................19
Bepalende factoren voor het ontstaan van luchtweginfecties...........................................................................20
Preventie van luchtweginfecties....................................................................................................................20
Belang van mondhygiëne...................................................................................................................................20
Hoofdstuk 10: voeding................................................................................................................................. 20
Factoren die het ontstaan van voedselbederf beïnvloeden...............................................................................21
Preventie van voedselbederf en voedselbesmetting..........................................................................................22
Melkkeuken........................................................................................................................................................22
Moedermelk........................................................................................................................................................23
Sondevoeding.....................................................................................................................................................23
Hoofdstuk 11: Linnen................................................................................................................................... 23
Hoofdstuk 12: Afval..................................................................................................................................... 24
Soorten afval ziekenhuis.....................................................................................................................................25
Hoofdstuk 14: dienst voor preventie en bescherming op het werk en de dienst ziekenhuishygiëne...............25
, Hoofdstuk 1: Ziekenhuishygiëne en infectiepreventie
Hygiëne
Hygiëne = de zorg voor het in stand houden van de gezondheid
Gezondheid = gedefinieerd als een toestand van optimaal lichamelijk, geestelijk en
maatschappelijk welzijn
Ziekenhuishygiëne
Omstandigheden maken zodat patiënt geen hinder of bijkomende schade kan oplopen => bij
opname ziekenhuis
Hospitalisme = schade door langdurig verblijf ziekenhuis
Bijkomende schade = secundaire schade
Infectiepreventie
- Ziekenhuisinfecties
Dit zijn infecties die ontstonden TIJDENS de opname in het ziekenhuis
Infectiepreventie probeert dit tegen te gaan door middel van :
- Isolatiemaatregelen
- Uitvoeren van aseptische technieken
- Voorzorgsmaatregelen bij reiniging
- Ontsmetting
- Sterilisatie
Hospitalisme
Psychosociale schade na langdurig verblijf
Uit zich in gedragsveranderingen
- Contactarmoede
- Interesse verlies
- Toenemende afhankelijk
- Verlies van inzicht sociale rol
- Regressie
- Neerslachtigheid
- Depressie
- Apathie
Het syndroom berust op ziekmakende factoren:
- Verlies van contact met eigen sociale omgeving
- Inactiviteit en verlies van zelfstandigheid
- Gebruik van kalmerende en slaapmiddelen
- Zakelijke houding van het personeel en de weinig huiselijke sfeer
- Verlies van het persoonlijke
- Toestand van angst hulpeloosheid en onwetendheid
- Verlies van toekomstperspectief
- Geluidshinder
Risicogroepen
Hoofdstuk 1: Ziekenhuishygiëne en infectiepreventie.....................................................................................3
Hygiëne.................................................................................................................................................................3
Ziekenhuishygiëne................................................................................................................................................3
Infectiepreventie...................................................................................................................................................3
Hospitalisme.........................................................................................................................................................3
Hoofdstuk 2: Ziekenhuisinfecties en zorginfecties.......................................................................................... 4
Besmetting, kolonisatie en infectie.......................................................................................................................4
Ziekenhuisinfectie en zorginfectie........................................................................................................................4
Endogene infectie en kruisinfectie........................................................................................................................5
Endemie en epidemie............................................................................................................................................5
Besmettingscyclus.................................................................................................................................................5
Meest voorkomende ziekenhuis- en zorginfecties................................................................................................7
Hoofdstuk 3: Handhygiëne............................................................................................................................. 7
Huidflora...............................................................................................................................................................7
Reinigen of ontsmetten........................................................................................................................................7
Dragen van niet- steriele handschoenen..............................................................................................................8
Handen als overdrachtsweg.................................................................................................................................8
5 momenten voor handontsmetting.....................................................................................................................8
Hoofdstuk 4: reiniging, ontsmetting en sterilisatie van oppervlakken, materiaal, instrumenten en levende
weefsels........................................................................................................................................................ 8
Reiniging, ontsmetting en sterilisatie...................................................................................................................8
Reiniging, ontsmetting en sterilisatie van materiaal en instrumenten................................................................9
Reiniging...............................................................................................................................................................9
Ontsmetting........................................................................................................................................................10
Sterilisatie...........................................................................................................................................................10
Reiniging, ontsmetting en sterilisatie van endoscopen......................................................................................10
Hoofdstuk 5: algemene voorzorgsmaatregelen en isolatiemaatregelen........................................................10
Algemene voorzorgsmaatregelen......................................................................................................................11
Specifieke voorzorgsmaatregelen ter preventie van overdracht via lucht, vochtpartikels, direct of indirect
contact (bronisolatie).........................................................................................................................................11
Voorzorgsmaatregelen buiten de ziekenhuisomgeving.....................................................................................12
MRSA: methicilline – resistende Staphylococcus Aureus....................................................................................12
Clostridium difficile.............................................................................................................................................13
Protectieve isolatie.............................................................................................................................................13
Hoofdstuk 6: Urineweginfecties................................................................................................................... 13
, Bepalende factoren voor het onstaan van kathederverwante urineweginfecties.............................................14
Algemene risicofactoren.....................................................................................................................................14
Geslachtsgebonden factoren..............................................................................................................................14
Bacteriële factoren.............................................................................................................................................14
afweermechanismen bij de patiënt....................................................................................................................14
Besmettingswegen.............................................................................................................................................15
Preventie van urinweginfecties..........................................................................................................................15
Hoofdstuk 7: Wondinfecties......................................................................................................................... 15
Preventie !...........................................................................................................................................................15
Aanwezigheid van een infectie...........................................................................................................................15
Leeftijd en geslacht van de patiënt.....................................................................................................................15
Algemene gezondheid van de patiënt................................................................................................................16
Preoperatieve factoren.......................................................................................................................................16
Hygiëneprincipes bij (postoperatieve) wondverzorging.....................................................................................16
Hoofdstuk 8: Bloedbaaninfecties.................................................................................................................. 16
Lokale bloedbaaninfecties..................................................................................................................................16
Algemene bloedbaaninfecties............................................................................................................................17
Bepalende factoren voor het ontstaan van bloedbaaninfecties........................................................................17
Preventie van bloedbaaninfecties......................................................................................................................18
Bloedoverdraagbare infecties (niet in boek)......................................................................................................19
Hoofdstuk 9: Luchtweginfecties................................................................................................................... 19
Risiscofactoren....................................................................................................................................................19
Bepalende factoren voor het ontstaan van luchtweginfecties...........................................................................20
Preventie van luchtweginfecties....................................................................................................................20
Belang van mondhygiëne...................................................................................................................................20
Hoofdstuk 10: voeding................................................................................................................................. 20
Factoren die het ontstaan van voedselbederf beïnvloeden...............................................................................21
Preventie van voedselbederf en voedselbesmetting..........................................................................................22
Melkkeuken........................................................................................................................................................22
Moedermelk........................................................................................................................................................23
Sondevoeding.....................................................................................................................................................23
Hoofdstuk 11: Linnen................................................................................................................................... 23
Hoofdstuk 12: Afval..................................................................................................................................... 24
Soorten afval ziekenhuis.....................................................................................................................................25
Hoofdstuk 14: dienst voor preventie en bescherming op het werk en de dienst ziekenhuishygiëne...............25
, Hoofdstuk 1: Ziekenhuishygiëne en infectiepreventie
Hygiëne
Hygiëne = de zorg voor het in stand houden van de gezondheid
Gezondheid = gedefinieerd als een toestand van optimaal lichamelijk, geestelijk en
maatschappelijk welzijn
Ziekenhuishygiëne
Omstandigheden maken zodat patiënt geen hinder of bijkomende schade kan oplopen => bij
opname ziekenhuis
Hospitalisme = schade door langdurig verblijf ziekenhuis
Bijkomende schade = secundaire schade
Infectiepreventie
- Ziekenhuisinfecties
Dit zijn infecties die ontstonden TIJDENS de opname in het ziekenhuis
Infectiepreventie probeert dit tegen te gaan door middel van :
- Isolatiemaatregelen
- Uitvoeren van aseptische technieken
- Voorzorgsmaatregelen bij reiniging
- Ontsmetting
- Sterilisatie
Hospitalisme
Psychosociale schade na langdurig verblijf
Uit zich in gedragsveranderingen
- Contactarmoede
- Interesse verlies
- Toenemende afhankelijk
- Verlies van inzicht sociale rol
- Regressie
- Neerslachtigheid
- Depressie
- Apathie
Het syndroom berust op ziekmakende factoren:
- Verlies van contact met eigen sociale omgeving
- Inactiviteit en verlies van zelfstandigheid
- Gebruik van kalmerende en slaapmiddelen
- Zakelijke houding van het personeel en de weinig huiselijke sfeer
- Verlies van het persoonlijke
- Toestand van angst hulpeloosheid en onwetendheid
- Verlies van toekomstperspectief
- Geluidshinder
Risicogroepen