Samenvatting sociaal recht

Sociaal recht


Arbeidsrecht socialezekerheidsrecht

Arbeidsrecht

– Contractsvrijheid: behoord tot privaatrecht: deel van recht dat onderlinge
relaties tussen burgers regelt
– Individueel arbeidsrecht: bevat regels die betrekking hebben op
arbeidsverhouding tussen
o Werknemer & werkgever
EN
Welke verplichtingen daaruit vloeien voor WG & WN
– Collectief arbeidsrecht: legt vast op welke wijze en in welke mate de
werknemers als groep in overleg kunnen treden met WG en of ze inspraak
krijgen in bedrijfsorganisatie
o Werknemers & werkgevers
– MAAR!
o Arbeidsrecht bevat veel dwingend recht = rechtsregels waarvan
men niet mag afwijken.
o collectief arbeidsrecht als extra/eigen bron van recht  individuele
WG / WN kan moeilijk ontsnappen aan verplichte toepassing
daarvan
– Bronnen arbeidsrecht
o wet + KB ( koninklijk besluit) www.staatsblad.be
o CAO: 3 niveaus
 nationaal: NAR ( nationale arbeidsraad): www.nar.be
 sectoraal: PC ( paritair comité) : www.werk.belgie.be
 onderneming
o Schriftelijke individuele arbeidsovereenkomst
o Arbeidsreglement
o Mondelinge arbeidsovereenkomst
o Gebruik
Hiërarchie (p. 156- H9. Hiërarchie van de sociale rechtsbronnen)




1

, 1.
d
wi
ng
en
Unizo, voka zijn wg organisaties
d
re
2.algemeenverbind
en komen national samen in de
ch
nar en gaan een aantal
endverklaarde
t
CAO's
NAR -> PC -> PSC


3. niet-avv cao's bij belgische beslissingen nemen
principiele binding
NAR -> PC -> PSC -> bedrijf
bv. Loonindexering
4. geschreven
individuele AO
5. niet-avv cao's bij
suppletieve binding

6. arbeidsreglement

7. aanvullend recht

8. mondelinge individuele AO

9. gebruik




Sociale zekerheidsrecht

– = omvat rechtsregels tot organisatie en uitvoering van sociale zekerheid
– Sociale zekerheid: geheel van sociale voorzieningen voor mensen die
tijdelijk/definitief niet kunnen/mogen werken  vervangingsinkomen te
geven / tegemoetkomingen in bijkomende kosten
– Publiekrecht: verhouding tussen burger en overheid  burger heeft recht
op sociale zekerheid en kan dit inroepen bij de overheid indien er bv.
werkloosheid, ziekte, zwangerschap is  overheid heeft plicht om deze
rechten te vervullen + overheid bepaald wat voorwaarden zijn om
werkloosheidsuitk te krijgen, hoelang die kunnen worden verkregen &
hoeveel die bedragen
– eenzijdigheid, dominantie van overheid

belang sociaaal recht

1. bepaalt rechten en plichten die WN’s & WG’s tov elkaar hebben
2. verzekert min. aan vrije tijd voor WN’s
3. voorziekt dat WN’s & zelfstandigen in alle omstandigheden in hun
levensonderhoud voorzien


1. juridische tewerkstellingsvormen
3 stelsels – 3 statuten
SZ




Werknemer Zelfstandige Ambtenaar



2

, 1.1 eerste onderscheidt: eigen baas of niet?
Zelfstandige

– beslist zelf waar, wanneer & hoeveel hij werkt
– biedt diensten aan aan meerdere klanten

arbeider in dienstverband

– werkt voor 1 WG
– relatie WG & WN  beheerst door arbeidsrecht & geschillen 
arbeidsrechtbank
–

zelfstandige in bijberoep

– combinatie zelfstandige & in dienstverband werken

Sociaal statuut van zelfstandige

– Alle natuurlijke personen
– Zonder contract of statuut
– Hoofd- of bijberoep

1.2 tweede onderscheidt: arbeidsovereenkomst of statuut ( bij
dienstverband)
Wie werkt in dienstverband  verbonden door arbeidsovereenkomst  ene partij
is WG & andere WN/ loontrekkende (arbeiders, bedienden,
handelsvertegenwoordigers & dienstboden)

Wet op arbeidsovereenkomsten – 1987

– Geen statutair overheidspersoneel:
o Betaald door Vlaamse Overheid?
– Geen vrijwilligers
o Max. 33,36 euro per dag, én een max. van 1.334,55 euro per jaar
– Geen leerovereenkomst
– Geen toepassing als Contract van aanneming
o Verbindt zich bepaald werk te leveren op zelfstandige wijze
o Geen ondergeschiktheid of gezag.
– Wel studentenarbeid

Ambtenaar

– Werkt in dienst van overheid
– Tewerkstelling = statuut: rechten & verplichtingen worden niet vastgelegd
in individuele arbeidsovereenkomst MAAR wel vooraf bij wet
– Kan niet vooraf onderhandelen over inhoud statuut
– Vaste benoeming/ aanstelling


3

, Contractueel overheidspersoneel

– Mensen contractueel aanwerven voor bepaalde taken, reden
– Niet verbonden aan statuut, maar aan de WAO
– Geen eenzijdige wijzigingen
– Minder werkzekerheid, rapper ontslagen worden, minder ziekteuitkering




2. aan de slag

2.1 Starten als zelfstandige
– Inschrijven bij KBO  kennen hen een ondernemingsnummer (uniek
identificatienummer) toe
o Voor vrije beroepen ( notaris, boekhouder, advocaten)  1ste
inschrijving gratis
– Ondernemingsloketten: privéorganisaties (eunomia, acerta, partena)
erkend door overheid
o Schrijven je in bij KBO
o Controleert of vergunningen & vestigingsattesten aanwezig zijn
– Sociaal statuut zelfstandige
o Inschrijving bij sociaal verzekeringsfonds (securex, acerta) of
Nationale Hulpkas SVZ ( automatisch als je dit niet tijdig doet)




4