Arrest Van Gend & Loos
Jaar: 1963
Hof: HvJ - hof van justitie (v EU)
Uitspraak:
• Verdragen zijn rechtstreeks toep; moeten niet w omgezet in nationaal recht.
• Er is een directe werking als het voldoet aan (2) criteria
◦Subj criterium: wil om subj rechten aan burgers toe te kennen.
◦Obj (3): regel moet volledig, duidelijk zijn en onvoorwaardelijk (geen verdere
uitvoeringswetgeving nodig is)
◦-> als voldaan; particulieren kunnen het voor nationale instanties inroepen;
rechter kan dat verdrag toep.
• HvJ baseert zich op; onderscheid tss Europese verdragen en gwn verdragen.
◦Obv ‘de geest, inhoud, bewoordingen’ v Europese verdragen; komt HvJ tot de
conclusie dat Europese verdragen meer zijn dan een overeenkomst = ze creëren
een nieuwe rechtsorde
‣ Beste bewijs is bestaan v prejudiciële procedure art. 267 VWEU
Arrest Costa v Enel
Jaar: 1964
Hof: HvJ
Uitspraak:
‣ Klassieke oplossing in dualistisch stelsel; lex posteriori beginsel; nieuwe wet gaat voor op
de wet die Europees verdrag had omgezet.
‣ HvJ zegt nee; Europees recht gaat voor ook op latere nationale wetgeving.
Arrest internationale handelsgesellschaft
Jaar: 1970
Hof: HvJ
Uitspraak:
‣ Europees recht gaat ook voor op nationale GW
Arrest Simmenthal
Jaar: 1978
Hof: HvJ
Uitspraak:
‣ HvJ; elke nationale rechter moet in geval v conflict nationaal recht/GW (=ongeacht welke
datum) buiten toep laten en Europees recht toe te passen.
• Diffuus toetsingsstelsel = elke rechter kan nationale normen toetsen aan EU-recht.
Arrest Fratelli Costanzo
Jaar: 1989
Hof: HvJ
Uitspraak:
‣ Nationale OH-instanties dienen normen die strijdig zijn met Europees recht buiten toep te
laten.
Arrest IN.CO.GE.’90
Jaar: 1998
Hof: HvJ
Uitspraak:
, ‣ Onverenigbaarheid met Europees recht en nationale regel lijdt enkel tot buiten toep laten
v nationale norm en niet tot de vernietiging.
Arrest Café Jacques Vabre
Jaar: 1975
Hof: cour de cassation (république française) - Fr hof v cassatie
Uitspraak:
◦Geldig gesloten internationale verdragen voorrang op interne wetgeving in Fr.
◦Grondslag werd hier gevonden in art. 55 FrGW
Arrest Honeywell
Jaar: 2010
Hof: Bundesverfassungsgericht - Duits GwH
Uitspraak:
◦Grondslag werd hier gevonden in art. 23 DuitseGW - nationale GW maakt het
mogelijk om ‘soevereine machten’ over te dragen aan de EU. + rechtspraak HvJ.
◦Superioriteit v Unierecht op Duitse GW vloeit uit de rechtspraak v HvJ
◦GwH acht zichzelf bev tot controle op de handelingen van de instellingen van de EU, maar wel
terughoudend en enkel bij een voldoende gekwalificeerde schending (want eigenlijk moet het
Hof v Justitie dit doen volgens art 19 VEU)
Arrest Solange I
Jaar: 1974
Hof: Bundesverfassungsgericht - Duits GwH
Uitspraak:
◦Unierecht mag geen afbreuk doen op basisstructuur v Duitse GW + daarin opgenomen
fundamentele rechten.
◦Duist GwH: we aanvaarden de voorrang, maar het kan niet zo ver gaan dat het mensenrechten
kan aantasten. Zolang de mensenrechten op Europees niveau niet w beschermt
(=gelijkwaardige grondrechtencatalogus ontbrak), zullen Duitse rechters zelf nagaan of
Europees recht in overeenstemming is met mensenrechten (=GwH toetst EU-recht aan de
constitutionele rechten).
Arrest Solange II
Jaar: 1986
Hof: Bundesverfassungsgericht - Duits GwH
Uitspraak:
◦Duist GwH zegt dat Europese niveau v grondrechtenbescherming volstond en dat die EU-
recht zelf nie langer in individuele gevallen gaan toetsen (=niet meer controleren); zolang
beschermingsmogelijkheden voldoende is. (=bescherming vd grondrechten verzekerd blijft
door de EU.
Arrest Franco-Suisse Le Ski (of smeerkaasarrest)
Jaar: 1971
Hof: HvC
Uitspraak:
◦Art. 167 GW: instemming is geen (inhoudelijke) omzetting; is eigenlijk gwn goedkeuring,
controle op regering (=K) -> vorm v toezicht op regering. -> verdragen zijn rechtstreeks toep.
◦Verdragen voorrang op Belgisch recht, zelfs GW.
Arrest Thonon
Jaar: 1963
Hof: HvJ - hof van justitie (v EU)
Uitspraak:
• Verdragen zijn rechtstreeks toep; moeten niet w omgezet in nationaal recht.
• Er is een directe werking als het voldoet aan (2) criteria
◦Subj criterium: wil om subj rechten aan burgers toe te kennen.
◦Obj (3): regel moet volledig, duidelijk zijn en onvoorwaardelijk (geen verdere
uitvoeringswetgeving nodig is)
◦-> als voldaan; particulieren kunnen het voor nationale instanties inroepen;
rechter kan dat verdrag toep.
• HvJ baseert zich op; onderscheid tss Europese verdragen en gwn verdragen.
◦Obv ‘de geest, inhoud, bewoordingen’ v Europese verdragen; komt HvJ tot de
conclusie dat Europese verdragen meer zijn dan een overeenkomst = ze creëren
een nieuwe rechtsorde
‣ Beste bewijs is bestaan v prejudiciële procedure art. 267 VWEU
Arrest Costa v Enel
Jaar: 1964
Hof: HvJ
Uitspraak:
‣ Klassieke oplossing in dualistisch stelsel; lex posteriori beginsel; nieuwe wet gaat voor op
de wet die Europees verdrag had omgezet.
‣ HvJ zegt nee; Europees recht gaat voor ook op latere nationale wetgeving.
Arrest internationale handelsgesellschaft
Jaar: 1970
Hof: HvJ
Uitspraak:
‣ Europees recht gaat ook voor op nationale GW
Arrest Simmenthal
Jaar: 1978
Hof: HvJ
Uitspraak:
‣ HvJ; elke nationale rechter moet in geval v conflict nationaal recht/GW (=ongeacht welke
datum) buiten toep laten en Europees recht toe te passen.
• Diffuus toetsingsstelsel = elke rechter kan nationale normen toetsen aan EU-recht.
Arrest Fratelli Costanzo
Jaar: 1989
Hof: HvJ
Uitspraak:
‣ Nationale OH-instanties dienen normen die strijdig zijn met Europees recht buiten toep te
laten.
Arrest IN.CO.GE.’90
Jaar: 1998
Hof: HvJ
Uitspraak:
, ‣ Onverenigbaarheid met Europees recht en nationale regel lijdt enkel tot buiten toep laten
v nationale norm en niet tot de vernietiging.
Arrest Café Jacques Vabre
Jaar: 1975
Hof: cour de cassation (république française) - Fr hof v cassatie
Uitspraak:
◦Geldig gesloten internationale verdragen voorrang op interne wetgeving in Fr.
◦Grondslag werd hier gevonden in art. 55 FrGW
Arrest Honeywell
Jaar: 2010
Hof: Bundesverfassungsgericht - Duits GwH
Uitspraak:
◦Grondslag werd hier gevonden in art. 23 DuitseGW - nationale GW maakt het
mogelijk om ‘soevereine machten’ over te dragen aan de EU. + rechtspraak HvJ.
◦Superioriteit v Unierecht op Duitse GW vloeit uit de rechtspraak v HvJ
◦GwH acht zichzelf bev tot controle op de handelingen van de instellingen van de EU, maar wel
terughoudend en enkel bij een voldoende gekwalificeerde schending (want eigenlijk moet het
Hof v Justitie dit doen volgens art 19 VEU)
Arrest Solange I
Jaar: 1974
Hof: Bundesverfassungsgericht - Duits GwH
Uitspraak:
◦Unierecht mag geen afbreuk doen op basisstructuur v Duitse GW + daarin opgenomen
fundamentele rechten.
◦Duist GwH: we aanvaarden de voorrang, maar het kan niet zo ver gaan dat het mensenrechten
kan aantasten. Zolang de mensenrechten op Europees niveau niet w beschermt
(=gelijkwaardige grondrechtencatalogus ontbrak), zullen Duitse rechters zelf nagaan of
Europees recht in overeenstemming is met mensenrechten (=GwH toetst EU-recht aan de
constitutionele rechten).
Arrest Solange II
Jaar: 1986
Hof: Bundesverfassungsgericht - Duits GwH
Uitspraak:
◦Duist GwH zegt dat Europese niveau v grondrechtenbescherming volstond en dat die EU-
recht zelf nie langer in individuele gevallen gaan toetsen (=niet meer controleren); zolang
beschermingsmogelijkheden voldoende is. (=bescherming vd grondrechten verzekerd blijft
door de EU.
Arrest Franco-Suisse Le Ski (of smeerkaasarrest)
Jaar: 1971
Hof: HvC
Uitspraak:
◦Art. 167 GW: instemming is geen (inhoudelijke) omzetting; is eigenlijk gwn goedkeuring,
controle op regering (=K) -> vorm v toezicht op regering. -> verdragen zijn rechtstreeks toep.
◦Verdragen voorrang op Belgisch recht, zelfs GW.
Arrest Thonon