Tilburg University
BLOK 2 2024
PSYCHOLOGIE BACHELOR
Steffie van de Ven
,Inhoud
Hoofdstuk 1: introductie sociale psychologie............................................2
Hoofdstuk 2: methodologie.......................................................................6
Hoofdstuk 3: sociale cognitie....................................................................8
Hoofdstuk 4: sociale perceptie................................................................11
Hoofdstuk 5: het zelf...............................................................................21
Hoofdstuk 6: cognitieve dissonantie theorie...........................................26
Hoofdstuk 7: attitudes............................................................................28
Hoofdstuk 8: conformisme en gehoorzaamheid.....................................33
Hoofdstuk 9: groepsprocessen................................................................34
Hoofdstuk 10: aantrekkingskracht en relaties........................................39
Hoofdstuk 11: pro-sociaal gedrag...........................................................43
Hoofdstuk 12: agressie...........................................................................47
Hoofdstuk 13: vooroordelen....................................................................51
,Hoofdstuk 1: introductie sociale psychologie
Waarom helpen mensen soms vreemden? Zijn tegenpolen echt
aangetrokken tot elkaar? Waarom verdedigen mensen soms gedrag dat ze
eerder als schadelijk ervoeren? Sociale psychologie onderzoekt dergelijke
vragen.
Sociale psychologie bestudeert hoe gedachten, gevoelens en gedrag
worden beïnvloed door de aanwezigheid van anderen, zowel
werkelijk als ingebeeld.
Sociale psychologen willen begrijpen onder welke omstandigheden
bepaalde sociale gedragingen voorkomen, zoals waarom sommige
relaties succesvol zijn en wat oorzaken van agressie en vooroordelen
zijn.
Voorbeelden van sociaal gedrag
• Jorge Munoz – Buschauffeur die 's avonds maaltijden kookt en
uitdeelt aan daklozen in Queens, New York.
• Kristen en Martin – Kristen gelooft dat "tegenpolen elkaar
aantrekken" en denkt dat zij en Martin soulmates zijn, ondanks
hun verschillen.
• Oscar en zijn broederschap – Oscar voelt zich verbonden met zijn
broederschap ondanks vernederende ontgroeningsrituelen.
• Abraham Biggs – Een tiener die zijn zelfmoord livestreamde terwijl
toeschouwers niet ingrepen.
• Jonestown tragedie – Onder leiding van Jim Jones pleegden
honderden volgers collectieve zelfmoord door vergiftigd drank te
drinken.
Verschilt van:
• Biologie en Neurowetenschappen: Focus op genen, hormonen en
fysiologische processen.
• Persoonlijkheidspsychologie: Richt zich op individuele verschillen
en kenmerken.
• Sociologie: Bestudeert groepen en samenlevingen in plaats van
individuen.
Verschillende perspectieven in de sociale psychologie
Evolutionair
o Sociaal gedrag wordt verklaard door te kijken hoe genetische
factoren over de eeuwen heen zijn aangepast om de
overlevings- en voortplantingskansen te vergroten.
o Alles is een resultaat vaan aanpassing
, o Charles Darwins natuurlijke selectie: het proces waarbij
belangrijke eigenschappen die gunstig zijn voor de overleving
worden doorgegeven aan het nageslacht. Guppy experiment:
verdeeld over 10 vijvers die niet allemaal hetzelfde zijn
(verschillende bodem tussen fijn zand of grove kiezels). In
sommige vijvers karpers: roofdieren voor carpers.1,5 jaar later
opnieuw bekeken en zo hadden de visjes camouflage
ontworpen. En bij de vijvers zonder karper waren de
mannelijke guppy’s opeens veel kleurrijker geworden, voor
paring.
o Hoe helpt evolutie om menselijk gedrag te verklaren?
Mensen hebben veel gemeen met andere dieren
Sommige menselijke gewoontes zijn universeel
(bijvoorbeeld het vormen van relaties, of de taboe
rondom incest)
Socio-cultureel
o Sociaal gedrag wordt verklaard door te kijken naar de invloed
van grotere sociale groepen
o Hoe helpt cultuur om menselijk gedrag te verklaren? Sommige
gewoontes, tradities en gedragingen zijn verschillend,
afhankelijk van de culturele context. Wat wij gewoon vinden is
niet overal gewoon.
o Cross-cultureel onderzoek: onderzoek met leden van
verschillende culturen om te kijken of er overlap is.
Sociaal leren
o Sociaal gedrag wordt verklaard door te kijken hoe
leerervaringen in het verleden toekomstig gedrag voorspellen
o Hoe helpt sociaal leren om menselijk gedrag te verklaren?
Mensen zijn geneigd om gedrag te imiteren van rolmodellen.
Interactie tussen perspectieven
Taal: het leren van een taal is universeel (verbaal en non-verbaal)
maar de specifieke taal hangt af van waar je bent opgegroeid
Het ene perspectief is niet beter dan de andere
Gedrag wordt vaak toegeschreven aan persoonlijke eigenschappen, wat
leidt tot de fundamentele attributiefout: het overschatten van de rol van
persoonlijke factoren en het onderschatten van de situatie.
Wat bepaalt ons gedrag?
Grondlegger sociale psychologie: Kurt Lewin
Formule: B= f (P X E)