begrippenlijst wiskundige initiatie 1

Begrippenlijst
woord betekenis voorbeeld blz

Hoofdstuk 1: Wiskundige initiatie in de kleuterschool

STEM Science (wetenschap), technologie, / 3
engineering (‘dingen in elkaar steken’),
mathematics (wiskunde)
 onderzoeken, probleemoplossend
denken en redeneren

Hoofdstuk 2: Classificeren

Classificeren  Indelen in deelklassen adhv 4
doorsorteren
 logisch nadenken  van
concreet materiaal naar mentaal
sorteren
 Ontwikkelingsdoelen: getallen
en meten
 Kunnen vergelijken
(= basisvaardigheid)
 Adhv denkspelletjes
Verzamelen  allerlei voorwerpen bij elkaar Zie voorbeeld 4-5
brengen tot 1 geheel pennenzak

Sorteren  samenbrengen vanuit een Zie voorbeeld 4-5
verzameling op basis van een pennenzak
gemeenschappelijk kenmerk (in
klassen)
Klasse  verzameling van dingen die een Zie voorbeeld 4-5
gemeenschappelijk kenmerk pennenzak
hebben.
6
Let op: klasse-inclusie 
doorsorteren binnen de klasse (bv. op
kleur/vorm)

Absoluut versus  Absoluut  geen discussie Calimero heeft 6
relatief zwarte vacht.

 Relatief  wel discussieerbaar, Calimero is
in relatie met bekijken klein.

Kwalitatief versus  Kwalitatief  gebaseerd op Beertjes 6
kwantitatief meten (metend rekenen) sorteren op
lengte.
 Kwantitatief  gebaseerd op
tellen / aantallen Beertjes
(getallenkennis) sorteren op
stippen trui.
Objectief versus  Objectief  feiten, staat vast, Sorteren op 6
subjectief juist of fout kleur.

 Subjectief  smaakvoorkeur,
dus persoonlijk Sorteren: mooi
naar lelijk
Visueel versus niet-  Visueel  Wat je kan Pompoenen

, visueel zien/waarnemen sorteren
volgens
 Niet-visueel  Wat je niet kan gewicht.
waarnemen. Uitgeholde
pompoen. Je
kan gewicht
niet inschatten.
Soorten klassen
 Klasse-inclusie 7

 Doorsnee van 2 klassen (EN)  Zoek een fruitje
beide eigenschappen én zorg dat het
noodzakelijk geel is.

Duid een
 Complementklasse (NIET)  kleuter aan die
eigenschappen die het niet mag geen rode trui
hebben aan heeft.

 Klassen verenigen (OF)  kan Zoek een rode
op 2 manieren gebruikt worden: of blauwe lepel.
exclusieve (haalbaar voor KL) of
inclusieve (niet haalbaar voor
KL)



Stadia in de ontwikkeling van het classificeren

fase kenmerken
0-2 Sensori-motorisch  Zintuigen en motoriek  gelijkenissen en
stadium verschillen te herkennen door materiaal te
(p. 8) onderzoeken
 Niet in staat ordenen (wel basis!)
 Hun eerste woordjes

2-7 Pre-operationeel stadium  Niet in staat te ordenen
(p. 8-9)  Geen klasse-inclusie, maar wel algemeen
ordeningsprincipe
 Praten al vlotter  soortnamen verkeerd
gebruiken
 Piaget: schijnbare classificatie  met hulp
volgens één kenmerk kunnen sorteren (bv.
kleur, symbool, …), maar let op: wisselen
tussen kenmerken is lastig
 Vanaf 5 jaar: doorsorteren
Praktijk:
Jongste KL:
 tegenstellingen verkennen (dik, dun, zacht,
hard)
2e KLklas:
 oefenen op vergrotende en overtreffende
trap (groot – groter – grootst)
3-4 jaar:
 aanzetten tot onderzoeken en beschrijven!
7-12 Concreet operationeel  meerdere kenmerken bedenken
stadium  planmatig te werk gaan
 vlot ordenen  nog niet met abstracte
begrippen
 besef dat één voorwerp tot 2 klassen kan