Microbiologie: Bacteriologie Samenvatting
LEGENDE
(1) Waar?
(2) Transmissie
(3) Virulentiefactoren
(4) Pathogenese
(5) Diagnose
(6) Behandeling
,GRAM (+) POSITIEVE BACTERIËN
STAFYLOKOKKEN
- Produceren catalase Onbeweeglijk
- Geen sporen Facultatief metabolisme
- Normale commensalen huid en slijmvliezen Trossen
- Ettervormige infecties à met coagulatietest differentiatie van species
Staphylococcus aureus Staphylococcus epidermidis à (-)coagulase Staphylococcus saprophyticus
(1) gehosp. patiënten, medisch personeel,… (1) normale flora huid- en slijmvliezen (1) perianale huid
15% v gezonde populatie is drager
(2) rechtstreeks contact of voorwerpen (2) gecontam. voorwerpen (katheters…) (2) seksueel
(3) α-toxine: beschadigt spiercellen in bloedvatwand + is toxisch
voor andere cellen (lymfocyten, kapot à lysosomale
(3) adhereert gemakkelijk aan epitheliale
enzymen vrijgezet à weefseldestructie
β-toxine: gelijkaardige eigenschappen
(3) slijm : adherentiefactor nadat de ba cellen van urogenitale slijmvlies
coagulas: gebonden coagulase op celwand wijzigt fibrinogen bacterie zichvastzet op een vreemd
in fibrin à clumping;vrij coagulasereageert met een lichaam (protese, katheder) (4) cystitis bij jonge seksueel actieve vrouwen
plasmafactor, staphylotrombine ontstaat, zet fibrinogen om Biofilm: dikke slijmlaag rond de (=urineinfecties)
in onoplb. Fibrine; hierdoor kan fibrinekapsel (abces) kolonie inhibeert de lymfocyten en (5) isoleren van de bacterie uit een
gevormd worden, fagocytose bemoeilijkt neutrofielen en inhib. Antibiotica door midstream urinestaal
hyaluronidase: hydrolyseert hyaluronzuur, belangrijk te dringen naar de plaats van infectie
bestanddeel bindweefsel à snelle verspreiding bact. 4)- huidinfecties
Fibrinolysine: lost fibrineklonters op (4) gezonde pers. Zelden infecties Folliculitis: infectie van een haarzakje
Penicillase : resistent tegen penicilline en amoxicilline Furonkel =verdere uitbreiding, samensmelten : karbunkel
katheter- en prothese infecties: koorts
(4) - Scalded Skin Syndrome: zeer jonge kinderen, grote bullae Hierlangs wordt etter gedraineerd.
met helder vocht, opperhuid komt makkelijk los onder druk.
= vreemdlichaaminfectie
Impetigo bij kinderen en zuigelingen
Huid herstelt volledig binnen 10d (aanmaak antilichamen) Postoperatieve wondinfecties
- voedselvergiftiging door enterotoxine: besmetting door (5) verwijdering prothese, katheter - bacteriëmie, endocarditis vaak na postoperatieve
pers. Die voedsel bereidt. Op kamertemp. Sterke wondinfectie
vermenigvuldiging; enterotoxine zelf = thermostabiel: braken - pneumonie : bij bejaarden/ mucoviscidose (/influenza)
diarree en abdominale pijn. Gn antibiotica want enterotox. - osteomyelitis bij hematogene uitzaaiingen; bij kinderen in
Ook enterocolitis bij pat. Met breedspectrumantibiotica lange beenderen, volw, in wervels
- Toxic Shock Sydroom: Toxisch shock syndroom toxine w
geresorbeerd via vaginale slijmvlies in bloed; koorts, (5) 5) microscopisch in cultuur, wisser etter afnemen bij pat.
hypotensie, multiorgaanfalen, erythemateuze rash, na (6) 6) Antibiotica glycopeptiden (vancomycine) in ziekenhuis
enkele dagen schilfert huid af MRSA groot probleem. (antibiogram) Handhygiëne beste
preventie + heelkunde: ubi pus ibi evacua
Vervolg zie bij 3e
, STREPTOKOKKEN
- Catalase negatief
- Anaëroob metabolisme = fermenteren glucose
- Ketens of per 2
- groeien alleen op met bloed aangerijkte bodems
- Hemolysepatroon à ontkleure zones = beta hemolyse / vergroening bloedagar= alfa hemolyse / geen kleurverandering = gama hemolytische streptococcen
Streptococcus pyogenes Streptococcus agalactiae
β-hemolytisch + van Lancefield A groep, witgrijze kolonies β-hemolyse + van Lacenfield B groep
(1) jonge kinderen 15-20% gezond drager (1) comm. flora:
(2) slijmvlies contact,speekseldruppeltjes (zoen) (in wintermaanden) - colon
kolonisatie huid, bij bescha diging kan het in huid penetreren - rectum
(3) - M-proteïne :Verhindering oponisatie +bindt aan proteïnen bij gastheer - genito-urinair slijmvlies (transiente aanwezigheid bij 40% vr.)
-Kapsel
- erythrogene toxinen = pyogene toxinen: superantigenen: activeren macrofagen
en T-helpercellen met vrijzetting IL 1;2;6 , TNF, interfer. Gamma à roodvonk,
(2) - tijdens geboorte (vaginaal) 60%waarvan moeder gekoloniseerd is
faryngitis, uitgesteldehypersensitivitteitsreactie, necrotiserende fasciïtis, Shock & - slechte handhygiëne
multigorgaanfalen (SpA veroorz. Shock)
- Streptolysine S: niet immunogeen celgebonden hemolysine, lyseert RBC , (3) – Dnasen
leukocyten en bloedplaatjes. Verantw. Voor beta hemolyse - Hyaluronidaze
-streptolysine O: wel immunogeen ; lyseert RBC, leukocyten, bp, -Proteïnasen
- Streptokinase A en/of B lossen bloedklonters op, zo snelle uitbreiding. - Hemolysinen
- deoxyribonucleasen: kunnen vrij DNA depolymeriseren, vermindert viscositeit
etter, faciliteren verspreiding micro organisme (4) -neonatale infecties (vroeg(binnen 7 d)- en laattijdig (foute ziekenhuishygiene))
(4) ACCUUT:
- bacteriële faryngitis &- angina: plotse keelpijn, ziektegev., hoofdpijn
- Bateriemie
-cervicalelymfadenitis - Pneumonie
- Scarlatina (roodvonk) (erythrogeen toxine S. Pyog. Geinfect. Dr bacteriofaag) - Meningitis
- impetigo: subcutaan, vesikel & pustelvorming, uiteindelijk korstvorming Bij immuungedeprimmeerde patienten ook bovengaande +
- erysipelas: verheven huidletsel; koorts - Arthritis
- necrotiserende fasciitis; zeldzaam, shock & multiorgaanfalen - Osteomyelitis
POSTINFECTEUS: Soms hoge mortaliteit
- acute glomerulonefritis: inflamm. Door immuuncomplexendie zich neerzetten - urineweginfecties (Bij volwassenen)
thv glomeruli, acute nierinsufficientie
- acute reuma door sommige M-serotypen, aantasting hart& gewrichten (5) Isoleren uit urine; halo op agarbodem à duidelijke beta hemolyse
(5) etter keelslijmvlies/etterig letsels in cultuur (antigen + pronase)
antistoffen tegen M proteïne; streptolysine O; Dnase B (6) - screening zwangeren à voor geboorte penicilline
(6) zeer gevoelig voor penicilline (allergie: macroliden) preventie Reuma Ernstige infecties: penicilline in associatie met aminoglycosine
(allergie: clindamycine, vancomycine)
LEGENDE
(1) Waar?
(2) Transmissie
(3) Virulentiefactoren
(4) Pathogenese
(5) Diagnose
(6) Behandeling
,GRAM (+) POSITIEVE BACTERIËN
STAFYLOKOKKEN
- Produceren catalase Onbeweeglijk
- Geen sporen Facultatief metabolisme
- Normale commensalen huid en slijmvliezen Trossen
- Ettervormige infecties à met coagulatietest differentiatie van species
Staphylococcus aureus Staphylococcus epidermidis à (-)coagulase Staphylococcus saprophyticus
(1) gehosp. patiënten, medisch personeel,… (1) normale flora huid- en slijmvliezen (1) perianale huid
15% v gezonde populatie is drager
(2) rechtstreeks contact of voorwerpen (2) gecontam. voorwerpen (katheters…) (2) seksueel
(3) α-toxine: beschadigt spiercellen in bloedvatwand + is toxisch
voor andere cellen (lymfocyten, kapot à lysosomale
(3) adhereert gemakkelijk aan epitheliale
enzymen vrijgezet à weefseldestructie
β-toxine: gelijkaardige eigenschappen
(3) slijm : adherentiefactor nadat de ba cellen van urogenitale slijmvlies
coagulas: gebonden coagulase op celwand wijzigt fibrinogen bacterie zichvastzet op een vreemd
in fibrin à clumping;vrij coagulasereageert met een lichaam (protese, katheder) (4) cystitis bij jonge seksueel actieve vrouwen
plasmafactor, staphylotrombine ontstaat, zet fibrinogen om Biofilm: dikke slijmlaag rond de (=urineinfecties)
in onoplb. Fibrine; hierdoor kan fibrinekapsel (abces) kolonie inhibeert de lymfocyten en (5) isoleren van de bacterie uit een
gevormd worden, fagocytose bemoeilijkt neutrofielen en inhib. Antibiotica door midstream urinestaal
hyaluronidase: hydrolyseert hyaluronzuur, belangrijk te dringen naar de plaats van infectie
bestanddeel bindweefsel à snelle verspreiding bact. 4)- huidinfecties
Fibrinolysine: lost fibrineklonters op (4) gezonde pers. Zelden infecties Folliculitis: infectie van een haarzakje
Penicillase : resistent tegen penicilline en amoxicilline Furonkel =verdere uitbreiding, samensmelten : karbunkel
katheter- en prothese infecties: koorts
(4) - Scalded Skin Syndrome: zeer jonge kinderen, grote bullae Hierlangs wordt etter gedraineerd.
met helder vocht, opperhuid komt makkelijk los onder druk.
= vreemdlichaaminfectie
Impetigo bij kinderen en zuigelingen
Huid herstelt volledig binnen 10d (aanmaak antilichamen) Postoperatieve wondinfecties
- voedselvergiftiging door enterotoxine: besmetting door (5) verwijdering prothese, katheter - bacteriëmie, endocarditis vaak na postoperatieve
pers. Die voedsel bereidt. Op kamertemp. Sterke wondinfectie
vermenigvuldiging; enterotoxine zelf = thermostabiel: braken - pneumonie : bij bejaarden/ mucoviscidose (/influenza)
diarree en abdominale pijn. Gn antibiotica want enterotox. - osteomyelitis bij hematogene uitzaaiingen; bij kinderen in
Ook enterocolitis bij pat. Met breedspectrumantibiotica lange beenderen, volw, in wervels
- Toxic Shock Sydroom: Toxisch shock syndroom toxine w
geresorbeerd via vaginale slijmvlies in bloed; koorts, (5) 5) microscopisch in cultuur, wisser etter afnemen bij pat.
hypotensie, multiorgaanfalen, erythemateuze rash, na (6) 6) Antibiotica glycopeptiden (vancomycine) in ziekenhuis
enkele dagen schilfert huid af MRSA groot probleem. (antibiogram) Handhygiëne beste
preventie + heelkunde: ubi pus ibi evacua
Vervolg zie bij 3e
, STREPTOKOKKEN
- Catalase negatief
- Anaëroob metabolisme = fermenteren glucose
- Ketens of per 2
- groeien alleen op met bloed aangerijkte bodems
- Hemolysepatroon à ontkleure zones = beta hemolyse / vergroening bloedagar= alfa hemolyse / geen kleurverandering = gama hemolytische streptococcen
Streptococcus pyogenes Streptococcus agalactiae
β-hemolytisch + van Lancefield A groep, witgrijze kolonies β-hemolyse + van Lacenfield B groep
(1) jonge kinderen 15-20% gezond drager (1) comm. flora:
(2) slijmvlies contact,speekseldruppeltjes (zoen) (in wintermaanden) - colon
kolonisatie huid, bij bescha diging kan het in huid penetreren - rectum
(3) - M-proteïne :Verhindering oponisatie +bindt aan proteïnen bij gastheer - genito-urinair slijmvlies (transiente aanwezigheid bij 40% vr.)
-Kapsel
- erythrogene toxinen = pyogene toxinen: superantigenen: activeren macrofagen
en T-helpercellen met vrijzetting IL 1;2;6 , TNF, interfer. Gamma à roodvonk,
(2) - tijdens geboorte (vaginaal) 60%waarvan moeder gekoloniseerd is
faryngitis, uitgesteldehypersensitivitteitsreactie, necrotiserende fasciïtis, Shock & - slechte handhygiëne
multigorgaanfalen (SpA veroorz. Shock)
- Streptolysine S: niet immunogeen celgebonden hemolysine, lyseert RBC , (3) – Dnasen
leukocyten en bloedplaatjes. Verantw. Voor beta hemolyse - Hyaluronidaze
-streptolysine O: wel immunogeen ; lyseert RBC, leukocyten, bp, -Proteïnasen
- Streptokinase A en/of B lossen bloedklonters op, zo snelle uitbreiding. - Hemolysinen
- deoxyribonucleasen: kunnen vrij DNA depolymeriseren, vermindert viscositeit
etter, faciliteren verspreiding micro organisme (4) -neonatale infecties (vroeg(binnen 7 d)- en laattijdig (foute ziekenhuishygiene))
(4) ACCUUT:
- bacteriële faryngitis &- angina: plotse keelpijn, ziektegev., hoofdpijn
- Bateriemie
-cervicalelymfadenitis - Pneumonie
- Scarlatina (roodvonk) (erythrogeen toxine S. Pyog. Geinfect. Dr bacteriofaag) - Meningitis
- impetigo: subcutaan, vesikel & pustelvorming, uiteindelijk korstvorming Bij immuungedeprimmeerde patienten ook bovengaande +
- erysipelas: verheven huidletsel; koorts - Arthritis
- necrotiserende fasciitis; zeldzaam, shock & multiorgaanfalen - Osteomyelitis
POSTINFECTEUS: Soms hoge mortaliteit
- acute glomerulonefritis: inflamm. Door immuuncomplexendie zich neerzetten - urineweginfecties (Bij volwassenen)
thv glomeruli, acute nierinsufficientie
- acute reuma door sommige M-serotypen, aantasting hart& gewrichten (5) Isoleren uit urine; halo op agarbodem à duidelijke beta hemolyse
(5) etter keelslijmvlies/etterig letsels in cultuur (antigen + pronase)
antistoffen tegen M proteïne; streptolysine O; Dnase B (6) - screening zwangeren à voor geboorte penicilline
(6) zeer gevoelig voor penicilline (allergie: macroliden) preventie Reuma Ernstige infecties: penicilline in associatie met aminoglycosine
(allergie: clindamycine, vancomycine)
