Samenvatting module A endurance minor Sports Performance

Samenvatting Verbeteren van Sportprestaties
Week 3 A1
 Complexity of athlete performance
Optimal performance: grote winnaars in de sport (bv. voetbal, wielrenners, …)
Under performance: alles onder optimal performance
- Fysiologie: hoe ons lichaam werkt
 Volume + hersteltijd
 Intensiteit
 Gewicht
 Spier vet
- Biochemica: hoe we omgaan met de omgeving (interactie)
 Techniek
 Herhalingsvermogen
 Materialen
- Psychologie: mentaal
 Emotionele stabiliteit (zelfverzekerdheid)
 Sociale afleiding (social media)
 Cognitieve stress (focus  examenstress op school heeft invloed op sportprestatie)
 Focus en discipline
- Tactieken: vooral in teamsporten bepaald het hoe goed je speelt
- Gezondheid / levensstijl: alles rondom de atleet en sport
 Vermoeidheid & ziekte (minder energie, focus en uitvoering)
 Werk, school & financiën
 Als je al deze variabelen begrijpt en kan toepassen kan je de atleet naar de optimale
situatie begeleiden
 Onmogelijk om invloed te hebben op alle variabelen (zoals prive situaties), maar je kan er
wel rekening mee houden


 Challenges in aerobic endurance activities
1. Respiratoire systeem: ademhalingsstelsel  zoveel en zo snel mogelijk O2 inademen en CO2
uitademen
2. Cardiovasculair systeem: hart, bloed, bloedvaten  bloed rondpompen met zuurstof
Cardio-respiratoire systeem: VO2-max: meten van aerobe capaciteit  hoe groter VO2-max, hoe
groter aerobe capaciteit, hoe beter je uithoudingsvermogen
- VO2max  hoeveelheid zuurstof gebruiken om met lactaat om te gaan in je lichaam
 VO2max = ml/kg/min  VO2 (O2 = ml/min) (CO2 = ml/min)
 VO2max gemiddelde bij algemeen gezonde bevolking: ±45ml/kg/min
 VO2max gemiddelde bij duursporters: ±<70ml/kg/min
 Vrouwen hebben gemiddeld 8-10% lagere VO2max dan mannen
 Genetische factoren bepalen de VO2max  vergroten d.m.v. training maar nooit heel hoog als het niet in je
genen zit
- Verspreidingscapaciteit (diffusion capacity): O2 verspreid van longen
naar je bloedsomloop
- Maximal cardiac output: mogelijkheid om bloed z.s.m. mogelijk rond
te pompen (gelimiteerd)
- Zuurstoftransport capaciteit (oxygen transport capacity): capaciteit om
zuurstof in bloed rond te pompen
- Capaciteit om zuurstof te verbruiken (capacity to consume oxygen):
mogelijkheid om genoeg zuurstof in de spieren te hebben zodat je ze Blauw = O2 Rood = CO2
kan gebruiken  capillaire dichtheid wordt groter (capillairen (=haarvaatjes)
nemen zuurstof op)
3. Metabolisch systeem: stofwisseling  genoeg energie ATP nodig en aanmaken voor een
lange tijd
4. Neuromusculair systeem: behouden van coördinatie gedurende de hele activiteit
5. Thermoregulerend systeem: zorgen dat je de warmte tijdens presteren kwijt kan raken

,  Pulmonary diffusion capacity
In de longen (avioli) vindt de diffusie plaats van O2 uit de longen naar het bloed en CO2 uit het bloed
naar de longen
Als de intensiteit van de training bij een duursporter
toeneemt, neemt de hoeveelheid zuurstof in de
bloedcirculatie af (<95%)  veel zuurstof uit het bloed
wordt opgenomen in de spieren
 Cardiac output bij duursporters is heel hoog
 snelheid waarmee het bloed door het
gehele lichaam stroomt is hoog  snelheid
waarin bloed in contact komt met avioli
(=longblaasjes) is hoog en bloed heeft
minder tijd nodig om alle zuurstof op te
nemen
 Bij een lagere snelheid van bloedcirculatie
lukt het niet om alle zuurstof op te nemen in
het bloed, waardoor je de activiteit minder lang volhoudt


 Maximal cardiac output
Hartminuutvolume (cardiac output): hoeveelheid bloed die je door je lichaam kan laten stromen in een
minuut
 Cardiac output = hartslag x slagvolume
Een v.d. belangrijkste beperkte factoren  als het niet genoeg bloed kan rondpompen, dan kan het
niet genoeg zuurstof aan je spieren afgeven  cardiac muscle (hartspier) en cyclus kan je wel trainen
- Hart pompt in RUST ongeveer 5L bloed rond per minuut
- Hart pompt in ACTIE ongeveer 25L bloed rond per minuut


 Capacity to consume oxygen
In een bewegende/sportende spier wordt veel zuurstof gebruikt om energie op te wekken. In de spier
is de concentratie zuurstof laag, maar het bloed dat door de spieren stroomt heeft een hoge
concentratie zuurstof. D.m.v. diffusie komt het zuurstof in de spieren (passief proces)
- Aerobe capaciteit kan worden vergoot d.m.v. training

In mitochondriën wordt energie (ATP) vrijgemaakt in het celplasma
- Door het vergroten van de hoeveelheid mitochondriën in de spieren,
wordt de capaciteit om O2 te gebruiken vergoot om energie op te
wekken
- Het concentratieverschil tussen O2 in de bloedsomloop en O2 in de
spieren zal toenemen  hoe groter het verschil, hoe makkelijker O2 in
de spieren kan transporteren, hoe makkelijker O2 verbruikt kan worden
Doorbloeding speelt ook een rol: Hoe beter de doorbloeding in de spieren, hoe beter de O2 wordt
afgegeven aan de spieren


 Oxygen transport capacity
Zuurstof wordt getransporteerd door hemoglobine in rode bloedcellen
Van 5 L bloed bestaat 45% uit rode bloedcellen  beperkende factor
- Concentratie rode bloedcellen vergroten d.m.v. bv. trainen in
de bergen met minder zuurstof in de lucht  legaal
- EPO: het lichaam illegaal stimuleren van het aanmaken van
rode bloedcellen
- Bloeddoping: illegaal kunstmatig bloed injecteren, zodat je
ook extra rode bloedcellen in je lichaam hebt