1. Inleiding
Metabolisme
- Grieks -> verandering
- Verzameling van chemische reacties in een levend organisme dat als doel heeft
om dat organisme gezond te houden.
Onderverdeling
- Katabolisme
Afbraak van macromoleculen tot BS en verandering van deze BS
= energie genereren.
- Anabolen
BS aaneengeschakeld tot macromoleculen
= energie vereist
- Metabole paden
Aaneenschakeling van chemische reacties met begin en eindpunt
Katalyse door enzymen
= katalysatoren die een reactie versnellen (specificiteit)
- 2 centrale gegevens
Genereren van voldoende energie voor levensfuncties
Verzamelen van nuttige BS om versleten moleculen te vervangen door nieuwe
of nieuwe moleculen bij te maken voor groei
1.2. Metabole paden en flux
Signaalwegen verlopen stapsgewijs
- Intermediairen
- Structuur
Evolutionair bewaard
Soms in slechts deel van levende natuur
Metabole flux
- Hoeveelheid substraat die tijdseenheid, cel metabole weg passeert =
omstandigheden
- Aanmaak en verbruik van metabolieten afstemmen op behoefte
1
, 1.3. Katabole en anabole wegen – inleiding
Katabolisme
- Chemische E (~ ATP) en reducerend vermogen onttrekken aan omgeving door
opname en oxidatie van brandstoffen
- Voorbeeld
Oxidatieve fosforylering
Proteolyse van EW + oxidatie van AZ tot CO2
Anabolisme
- Moleculen (eiwitten, polysachariden, lipiden, NZ) produceren, uitgaande van
bouwstenen, nodig voor instandhouden, groei en voortplanting van organisme
- Vereisten
ATP
NADPH
- Voorbeelden
Synthese van basen
Synthese van cholesterol
1.3.1. Katabole en anabole wegen – thermodynamica
- = studie van energie, omzetting van E tussen ≠ vormen en vermogen van E om
arbeid te leveren
3e wet thermodynamica
- ∆G = ∆H – T . ∆S
- ∆G: (verandering van) vrije energie van Gibbs
- ∆H: (verandering in) enthalpie
- – T . ∆S: (verandering in) entropie x T° (K)
S: entropie
- = mate van wanorde of willekeur van systeem
- Wiskundig:
∆Suniversum = ∆Ssysteem + ∆Somgeving > 0
- dQ/dT (J/K)
2
Metabolisme
- Grieks -> verandering
- Verzameling van chemische reacties in een levend organisme dat als doel heeft
om dat organisme gezond te houden.
Onderverdeling
- Katabolisme
Afbraak van macromoleculen tot BS en verandering van deze BS
= energie genereren.
- Anabolen
BS aaneengeschakeld tot macromoleculen
= energie vereist
- Metabole paden
Aaneenschakeling van chemische reacties met begin en eindpunt
Katalyse door enzymen
= katalysatoren die een reactie versnellen (specificiteit)
- 2 centrale gegevens
Genereren van voldoende energie voor levensfuncties
Verzamelen van nuttige BS om versleten moleculen te vervangen door nieuwe
of nieuwe moleculen bij te maken voor groei
1.2. Metabole paden en flux
Signaalwegen verlopen stapsgewijs
- Intermediairen
- Structuur
Evolutionair bewaard
Soms in slechts deel van levende natuur
Metabole flux
- Hoeveelheid substraat die tijdseenheid, cel metabole weg passeert =
omstandigheden
- Aanmaak en verbruik van metabolieten afstemmen op behoefte
1
, 1.3. Katabole en anabole wegen – inleiding
Katabolisme
- Chemische E (~ ATP) en reducerend vermogen onttrekken aan omgeving door
opname en oxidatie van brandstoffen
- Voorbeeld
Oxidatieve fosforylering
Proteolyse van EW + oxidatie van AZ tot CO2
Anabolisme
- Moleculen (eiwitten, polysachariden, lipiden, NZ) produceren, uitgaande van
bouwstenen, nodig voor instandhouden, groei en voortplanting van organisme
- Vereisten
ATP
NADPH
- Voorbeelden
Synthese van basen
Synthese van cholesterol
1.3.1. Katabole en anabole wegen – thermodynamica
- = studie van energie, omzetting van E tussen ≠ vormen en vermogen van E om
arbeid te leveren
3e wet thermodynamica
- ∆G = ∆H – T . ∆S
- ∆G: (verandering van) vrije energie van Gibbs
- ∆H: (verandering in) enthalpie
- – T . ∆S: (verandering in) entropie x T° (K)
S: entropie
- = mate van wanorde of willekeur van systeem
- Wiskundig:
∆Suniversum = ∆Ssysteem + ∆Somgeving > 0
- dQ/dT (J/K)
2