GRONDSLAGEN VAN HET RECHT | UNIVERSITEIT UTRECHT
Aantekeningen hoorcolleges en werkgroepen
Week 1 – Wat is recht? Kennismaking
Kennisclip 1: zes onderscheidingen (03-09)
Indelingen en onderscheidingen
- Positief recht en wenselijk recht
- Objectief en subjectief recht
- Internationaal en nationaal recht
- Publiek- en privaatrecht
- Dwingend en aanvullend recht
- Materieel en formeel recht
Positief en wenselijk recht
- Positief recht: Het recht dat in bepaalde gemeenschap door de bevoegde autoriteiten is
vastgesteld of erkend
- Wenselijk recht: Het recht dat men wenst of nastrevenswaardig vindt.
Objectief en subjectief recht
- Objectief recht (law): De verzameling van alle erkende rechtsnormen
- Subjectief recht (right): Een juridische aanspraak die je aan het objectieve recht kunt ontlenen.
Internationaal en nationaal recht
- Internationaal recht: Verdragen tussen staten en besluiten van internationale organisaties
- Nationaal recht: Recht dat binnen nationale staten tot stand komt en gelding heeft.
Publiek- en privaatrecht
- Publiekrecht: Alles wat met de overheid te maken heeft.
o Staats- en bestuursrecht
o Strafrecht
- Privaatrecht: Recht tussen burgers onderling en burgers en ondernemingen. (Juridische
gelijkheid tussen de partijen)
Dwingend en aanvullend recht
- Dwingend recht: Gebonden bepalingen, staat in wetboek
- Aanvullend recht: Bepalingen waaraan je alleen gebonden bent als je er niet zelf voor kiest om
ervan af te wijken.
Materieel recht en formeel recht
- Materieel recht: Alle inhoudelijke normen die er zijn.
- Formeel recht: Alle regels die betrekking hebben op de verwerkelijking en de handhaving van
het materiele recht.
Introductieclip: drie perspectieven
- We kunnen te weten komen welke rechten en plichten we zelf hebben en welke rechten en
plichten anderen hebben.
- Hoe behoren we ons te gedragen en wat mogen we verwachten van anderen.
- Hoe wordt ons leven bepaald en gestuurd door rechtsregels.
- Redelijkheid en billijkheid
- Praktische zaken
, Drie perspectieven:
1. ‘Regels zijn regels’
2. Hogere beginselen: regels moeten wijken wanneer ze in een bepaald geval onrechtvaardig
uitpakken.
3. Praktische belangen: uiteindelijk positieve gevolgen? (Maatschappelijke belangen)
Waarden van de perspectieven
- Rechtszekerheid
- Gerechtigheid
- Maatschappelijke doelen
Aantekeningen hoorcolleges en werkgroepen
Week 1 – Wat is recht? Kennismaking
Kennisclip 1: zes onderscheidingen (03-09)
Indelingen en onderscheidingen
- Positief recht en wenselijk recht
- Objectief en subjectief recht
- Internationaal en nationaal recht
- Publiek- en privaatrecht
- Dwingend en aanvullend recht
- Materieel en formeel recht
Positief en wenselijk recht
- Positief recht: Het recht dat in bepaalde gemeenschap door de bevoegde autoriteiten is
vastgesteld of erkend
- Wenselijk recht: Het recht dat men wenst of nastrevenswaardig vindt.
Objectief en subjectief recht
- Objectief recht (law): De verzameling van alle erkende rechtsnormen
- Subjectief recht (right): Een juridische aanspraak die je aan het objectieve recht kunt ontlenen.
Internationaal en nationaal recht
- Internationaal recht: Verdragen tussen staten en besluiten van internationale organisaties
- Nationaal recht: Recht dat binnen nationale staten tot stand komt en gelding heeft.
Publiek- en privaatrecht
- Publiekrecht: Alles wat met de overheid te maken heeft.
o Staats- en bestuursrecht
o Strafrecht
- Privaatrecht: Recht tussen burgers onderling en burgers en ondernemingen. (Juridische
gelijkheid tussen de partijen)
Dwingend en aanvullend recht
- Dwingend recht: Gebonden bepalingen, staat in wetboek
- Aanvullend recht: Bepalingen waaraan je alleen gebonden bent als je er niet zelf voor kiest om
ervan af te wijken.
Materieel recht en formeel recht
- Materieel recht: Alle inhoudelijke normen die er zijn.
- Formeel recht: Alle regels die betrekking hebben op de verwerkelijking en de handhaving van
het materiele recht.
Introductieclip: drie perspectieven
- We kunnen te weten komen welke rechten en plichten we zelf hebben en welke rechten en
plichten anderen hebben.
- Hoe behoren we ons te gedragen en wat mogen we verwachten van anderen.
- Hoe wordt ons leven bepaald en gestuurd door rechtsregels.
- Redelijkheid en billijkheid
- Praktische zaken
, Drie perspectieven:
1. ‘Regels zijn regels’
2. Hogere beginselen: regels moeten wijken wanneer ze in een bepaald geval onrechtvaardig
uitpakken.
3. Praktische belangen: uiteindelijk positieve gevolgen? (Maatschappelijke belangen)
Waarden van de perspectieven
- Rechtszekerheid
- Gerechtigheid
- Maatschappelijke doelen
